X

prosty wyłącznik czasowy oświetlenia

01 Dec 2007 16:52 WOWoko
  • #1 01 Dec 2007 16:52
    Woko
    Level 13  
    Helpful post? (0)
    Ponieważ dzieci ciągle zostawiają zapalone żarówki na korytarzu, postanowiłem poszukać innego rozwiazania:wyłącznika czasowego np.na 2 minuty opartego na przekażniku,kondensatorze elektr,rezystorze itp.---
    mam jedną żarówkę na korytarzu i dwa włączniki/wyłączniki.
    Według jakiego schematu mogę wykonać połączenie,aby można było zapalać żarówkę w dwóch różnych miejscach ,a po ok.2 min sama zgasła.
    Proszę doradżcie madry pomysł.
    Pozdrawiam
  • #2 01 Dec 2007 17:09
    lukas1850
    Level 14  
    Helpful post? (+1)
    Najzwyklejsza czasówka plus przyciski dzwonkowe załatwią sprawę. Dla większej wygody i oszczędności można zastosować zaawansowany przekaźnik bistabilny z funkcją czasową (np. taki ).
    Po podaniu impulsu zachowuje się jak czasówka, przy czym po ponownym naciśnięciu przycisku światło gaśnie (nie musi się świecić cały nastawiony czas). Dodatkowo przez podwójne szybkie naciśnięcie przycisku możesz włączyć światło bez ograniczeń czasowych, jeśli nie chcesz z jakiegoś powodu, żeby zgasło po zaprogramowanym czasie.
    Takim przekaźnikiem można sterować dowolną ilością przycisków.
  • #3 01 Dec 2007 17:42
    Woko
    Level 13  
    Topic author Helpful post? (0)
    Dzięki lukas 1850 za pomysł, ale jest on drogi- 65 zł/przełącznik bist/.ja jednak szukam prostegoi schematu opartego na przekażniku np.12V,kondensatorze,rezystorze /oczywiście zasilanie układu 12V/,bo będzie to znacznie tańsze.
    A może jeszcze ktoś ma pomysł?
  • #4 01 Dec 2007 18:47
    PIXOSTAT
    Level 24  
    Helpful post? (0)
    Jeżeli zasilisz cały układ z 12V DC lub jeszcze mniejszym - to wystarczy mały przekaźnik, dwa przyciski dzwonkowe, duży kondensator elektrolityczny i potencjometr. A układ wygląda tak:
    prosty wyłącznik czasowy oświetlenia

    Ale czeka tu kilka pułapek - trzeba dobrać duuuży kondensator + przekaźnik o jak największej rezystancji i największym zakresie trzymania - nie zawsze udaje się osiągnąć pożądany efekt.:cry:

    Za dłuższą chwilę dorysuję układ ulepszony... :D
  • #5 01 Dec 2007 19:26
    Woko
    Level 13  
    Topic author Helpful post? (0)
    Własnie o cos takiego mi chodzi szanowny PIXOSTAT.
    Mam przekażnik MT-6 lub MT-12, którego zblokowane styki załaczą żarówki na 220 V, oprócz tego pewnie kond.elekt.może 4700uF i jakiś rezystor odpowiednio dobrany by czas swiecenia wynosił ok.2 minut.
    Czekam cierpliwie na dalszą rozbudowe schematu.
  • #6 01 Dec 2007 20:48
    adams987
    Level 35  
    Helpful post? (0)
    Energia jaka potrzebna jest do podtrzymania przekaźnika to np. 24VX5mAX120s=14,4J. 5ma-to bardzo mały prąd dla przekaźnika i mniejszego już nie przyjąłem.
    Energia zgromadzona w kondensatorze 4700µF przy napięciu na nim 30V=0,5X4,7mFX30²V²=2,1J
    przy 100V =0,5X4,7mFx100²V²=23J
    Trzeba by naładowac takiego elektrolita do prawie 100V a później czerpać powoli z niego energię przez 2 minuty w celu zasilenia przekaźnika. Przekaźnik potrzebuje przez dwie minuty około 15J i to taki który średnio bierze tylko 5mA ( przy 10mA to już energia 30J i potrzeba większe napięcie ). Wiecie jakie rozmiary będzie miał taki kondensator ( i koszt)
    Moim zdaniem nie ma szans na takie połączenie. jedynie zamiast przekaźnika optotriak zasilany z kondensatora przez źródło prądowe.
  • Helpful post
    #7 01 Dec 2007 21:23
    PIXOSTAT
    Level 24  
    Helpful post? (0)
    Ech, gdy to rysowałem mowy nie było o 2 minutach :D - u mnie taki patent działa w dzwonku do drzwi ale tam opóźnienie jest rzędu 2-3s przy U=3V i przekaźniku 5V C=2200uF - zakres pracy przekaźnika 2-7V - taki malutki Siemensik - w testach dało się zrobić ~10s !

    Ale już kończę obrazek, który sprawdzał się dla czasów rzędu kilku minut (działa już tak jakieś 12lat w samochodzie i służy do opóźnienia gaszenia oświetlenia w maluchu) - przekaźnik to R15 z cewką na 24V i poluzowaną sprężyną - czasy nawet do 10minut :D
    prosty wyłącznik czasowy oświetlenia

    UWAGA! - dioda przy cewce przekaźnika ma być odwrotnie - dzięki kondensator :D
  • Helpful post
    #8 01 Dec 2007 22:36
    adams987
    Level 35  
    Helpful post? (0)
    Dioda w optotriaku potrzebuje 2mAx5V ( są tez takie co biorą 0,7mA) przez 120s tj energia 1,2 J. W kondensatorze trzeba zgromadzić troszkę więcej tj około 2 J. Nie musi to być elektrolitr może być zwykły na napięcie 350V o pojemności np 33µF i wtedy mamy 0,5X10µFX325²V² = 1,74J
    Przy zastosowaniu optotriaka zasilanego przez źródło prądowe którego dioda bierze 0,7mA potrzebujemy tylko około 0,5J czyli kondensator 10µF/350V.
    prosty wyłącznik czasowy oświetlenia
    Wyłącznik trzeba przycisnąć na może dwie sekundy by kondensator się całkowicie naładował do 325V. krótkie naciśniecie spowoduje krótszy czas niż 2 minuty( mniej energii w kondensatorze)
  • #9 02 Dec 2007 10:14
    Woko
    Level 13  
    Topic author Helpful post? (0)
    Wielkie dzięki dla PIXOSTATa i ADAMSA.Myślę,że jestem na dobrym tropie i przystepuje do montażu praktycznego.
    Pytanie do PIXOSTATa---ten tranzystor typu npn to może byc np.BC108 lub BC211 ?
  • #10 02 Dec 2007 13:50
    adams987
    Level 35  
    Helpful post? (0)
    No tak ale w momencie gdy wyłącznik jest otwarty to na jego zaciskach jest mniej więcej 230V a jak jest zamknięty to napięcie spada do 0V i nie ma możliwości zasilania przekaźnika. W moim rozwiązaniu ze źródłem prądowym ( które nie jest łatwo rozwiązać bo musiało bu to być źródło o wysokiej sprawności czyli impulsowe) kondensator gromadzi zapas energii podczas naciśnięcia wyłącznika (jest ładowany przez diodę i żarówkę) a następnie powoli rozładowywany przez źródło prądowe i diodę w optotriaku. Jest to rozwiązanie teoretyczne , które w praktyce może być na tyle kłopotliwe (chodzi o wymiary elementów, o ile kondensator nie będzie już ogromny, optotriak malutki to sam układ źródła prądowego może być trudno zrealizować na kilku tranzystorach.)
    Jeśli jest możliwość podciągnięcia trzeciego przewodu do wyłącznika to można wtedy podpiąć "zero" z puszki i już mamy cały czas napięcie które może zasilać układ odmierzający czas i sterujący czy przekaźnikiem czy optotriakiem ( mniejsze rozmiary i koszt)
    prosty wyłącznik czasowy oświetlenia
  • #11 02 Dec 2007 14:09
    PIXOSTAT
    Level 24  
    Helpful post? (0)
    Dowolny npn, ale taki aby Ic>Iprzekaźnika - wg mnie BC108,BC211 itp jak najbardziej - ale dobierz z jak największym wzmocnieniem (gdy użyjesz BC211 - wtedy weź z grupy BC211-16 - te mają najwyższe wzmocnienie) - osobiście polecam coś z nowszych konstrukcji BC547 itp - te mają wyższe wzmocnienia, a im wyższe wzmocnienie tym dłuższy czas da się osiągnąć.

    Pamiętaj jednak, że w takich prostych układach często dochodzi do wielokrotnego przełączenia przekaźnika przy zmianie stanu, ponieważ prąd na cewce przekaźnika wygląda mniej więcej tak:
    prosty wyłącznik czasowy oświetlenia
    Tak więc najlepiej przeprowadzić eksperyment - może się na przykład okazać że C=4700uF a potencjometr równoległy do C należy usunąć całkowicie. Jeżeli masz wolne styki w przekaźniku to możesz wykorzystać jeden do tego aby równolegle do kondensatora w stanie wyłączenia dołączał rezystancję rzędu 1k przyśpieszająca rozładowanie kondensatora - to może trochę zmniejszyć oscylacje. Natomiast potencjometr ograniczający prąd ładowania kondensatora możesz z powodzeniem ustawić na bardzo małą rezystancję rzędu kilku(kilkudziesięciu omów) - ta rezystancja określa minimalny czas naciśnięcia przycisku a także zabezpiecza zasilacz 12V na wypadek zwarcia w układzie.
    pzdr

    adams987 - mój układ zasilany jest z osobnego zasilacza 12V! - nie wiem skąd, ale ale nasz kolega Woko takie napięcie będzie miał do dyspozycji - takie było założenie na wstępie :D - i do takiego stanu rzeczy rozrysowuję moje "wynalazki" - w innej sytuacji taki "patent" jest do niczego. :(

    pzdr
  • #12 02 Dec 2007 14:29
    adams987
    Level 35  
    Helpful post? (0)
    Jeśli tak to dajcie dwa tranzystory w układzie darlingtona (albo tranzystor darlingtona) i mały kondensator rzędu 100 do 470µF to góra. Histereza przekaźnika np 12V wygląda mniej więcej tak , że jak złapie przy 10V to puści przy 6 do7V. Więc te trzy wolty pomiędzy "lapaniem " a "puszczaniem" powinno być. Regulacja może być przez równoległy do kondensatora rezystor nastawny rzędu 2,2MΩ
  • #13 02 Dec 2007 14:56
    Woko
    Level 13  
    Topic author Helpful post? (0)
    Moje podziękowania dla kol.PIXOSTATa i ADAMUSa za dodatkowe informacje.Postaram się je wykorzystać.
    Oczywiście ten schemat od kol.PIXOSTATa zasilam oddzielnym zasilaczem typu zasil.anetowy itp non-stop podłączonego do gniazda 230V.
    A teraz idę wykonać praktryczny model a po testach napiszę co jest grane.
    Pozdrawiam i dzięki !!!
  • #14 02 Dec 2007 15:00
    PIXOSTAT
    Level 24  
    Helpful post? (0)
    Gdyby chcieć ten układ faktycznie dopracować, to po pierwsze należało by odwrócić sytuację i bazować na opóźnieniu ładowania kondensatora a nie rozładowania - starzy elektronicy zawsze mi powtarzali, że tam gdzie stosuje się elektrolity, trzeba układ konstruować w taki sposób aby elektrolit w stanie normalnym był zawsze naładowany, a tylko chwilowo go rozładowywać, w ten sposób unika się problemów z rozformowywaniem kondensatora i z utratą pojemności.
    Oczywiście pomysł z Darlingtonem popieram w 100%.
    Pamiętać też trzeba, że powtarzalność takich prostych układów jest żadna - czyli raz opóźnia o 2minuty raz o 1,5 a raz o 3 - i trudno przewidzieć o ile za każdym razem. Poza tym na taki układ ogromny wpływ ma temperatura - inaczej będzie działał w lecie a inaczej zimą :(.
    Cóż - to są tzw. "zady i walety" prostych układów.
    Uczciwie powiedziawszy to gdybym takie coś robił dzisiaj to wsadziłbym tam ATiny11 czy 12 za 4PLN + przekaźnik albo optotriak i zasilił to w układzie beztransformatorowym - koszt ustrojstwa szacuję na jakieś 15-20PLN - czas jedno popołudnie - ale układ w 100% powtarzalny a i jakieś "bajery" można by tam włożyć :D - ot choćby taką prostą sprawę, że o ile sygnał wejściowy poda się przez 10s to światło włączy się na stałe - niby nic, ale przy automatach schodowych bardzo przydatna sprawa - zwłaszcza gdy coś robi się na klatce schodowej np. przenosi meble między piętrami lub sprząta. Ale założenia już były podane na początku - tak więc trzeba robić z tego co się ma :D

    Woko - powodzenia i napisz o efektach :D
Mouser  Search 4 million + Products
Browse Products