Elektroda.pl
Elektroda.pl
X
Proszę, dodaj wyjątek www.elektroda.pl do Adblock.
Dzięki temu, że oglądasz reklamy, wspierasz portal i użytkowników.

Przetwornica do świetlówek kompaktowych

bonias85 01 Sie 2008 01:56 7121 34
  • #1 01 Sie 2008 01:56
    bonias85
    Poziom 12  

    Witam.
    Zaprojektowałem, zmontowałem i uruchomiłem prostą przetwornicę 12 -> 220V. Założeniem było zasilanie świetlówek kompaktowych bez dostępu sieci 230V. Wystarczająca moc to 40-50W.

    Przetwornica do świetlówek kompaktowych

    Schemat:

    Przetwornica do świetlówek kompaktowych

    Konfiguracja Push-pull oparta jest o sg3525, część schematu wzorowana była na przetwornicach car-audio z forum.

    Zastosowane tranzystory kluczujące to 50N06L (odpowiednik IRFZ44).

    Dławik wyjściowy - ok 3mH nawinięty na rdzeniu niewiadomego pochodzenia :|.
    Transformator typu E25/13/7-3C90 liczba zwoi : N1=2x10zw śr 0,7mm, N2=ok230zw śr 0,2mm. W sumie to nadaje się on do przewinięcia. Za mała średnica drutu uzw. pierwotnego.

    Płytka:
    Przetwornica do świetlówek kompaktowych

    Układ nawet działa:
    Kolejno z żarówką i świetlówką:
    Przetwornica do świetlówek kompaktowych
    -
    Przetwornica do świetlówek kompaktowych

    Jednak to pełnej satysfakcji trochę brakuje. Chciałbym zobaczyć wasze uwagi głownie do:

    Zabezpieczenie podnapięciowe (R4, R5, C2 i Q3) - w zasadzie działa, ale czasem, przy granicy odcięcia (ok 10,5V) układ wzbudza się - na wyjsciu napięcie pulsuje. Może jakieś pewniejsze rozwiązanie?

    Kontrola napięcia - wiem wiem, 220V - przydałaby się separacja galwaniczna, ale takie uproszczenie jest akceptowalne?

    Gasiki RC 4R7 + 22nF, Uds:
    Przetwornica do świetlówek kompaktowych

    4R7 + 37nF (22||15), Uds:
    Przetwornica do świetlówek kompaktowych

    Oscylacje zmalały, jednak prąd pobierany przez przetwornicę zwiększył się o 30-40mA - warto zwiększać pojemność, czy 22uF starczy?

    Kondensator wyjściowy - aktualnie 4,7uF/250V. Przydałby się o rząd wielkości większy, ale nie mam.



    W zasadzie to tyle. Komentujcie co się da. Może uda się poprawić ew. błędy i komuś się to przyda. Jeśli nie to trudno :D

    ps. w sumie błędem już jest założenie 220V DC. Po wyprostowaniu AC w świetlówce jest przecież ok 311V, ale narazie przymknijmy na to oko.

    0 29
  • #2 01 Sie 2008 02:18
    -RoMan-
    Poziom 42  

    1. Kondensator wyjściowy odsuń od dławika.

    2. Gasiki mocno przesadzone dla tej mocy - zwiększ rezystancję i zmniejsz pojemność - obecne wartości wręcz mogą wprowadzać swoje oscylacje i niepotrzebne straty. Pamiętaj, żeby w gasikach nie stosować rezystorów drutowych

    3. Szkoda, że nie spróbowałeś skonstruować jakiegoś prostego zabezpieczenia przeciążeniowego - 3525 ma nóżkę shut-down...

    0
  • #3 01 Sie 2008 09:57
    Quarz
    Poziom 43  

    Witam,
    separacja galwaniczna - układu kontroli napięcia wyjściowego - to nic trudnego za pomocą transoptora i substytutu wysokonapięciowej diody Zenera, zobacz TAM.
    Tylko dla większej wartości wyjściowego napięcia stałego (300V byłoby wartością wystarczającą dla takiej świetlówki zasilanej napięciem DC) należy zmienić wartości niektórych rezystorów - zobacz wskazany temat od początku.

    Uwaga -RoMan- o kontroli przeciążenia moim zdaniem słuszna.
    I da się to zrealizować poprzez dobudowanie dość prostego układu - do wspomnianego wyżej układu z transoptorem - który będzie wysterowywał fotodiodę transoptora działając podobnie jak przy stabilizacji napięcia.
    Można też do kontroli prądu wyjściowego użyć drugiego transoptora, którego fotodiodę można wysterować z rezystora włączonego w obwód prądowy po stronie wtórnej.
    Spadek napięcia rzędu 4V (przy maks. obciążeniu) - przy wartościach prądu pobieranego przez obciążenie - tylko nieznacznie obniży sprawność tej przetwornicy.

    Pozdrawiam

    0
  • #4 01 Sie 2008 13:38
    lechoo
    Poziom 39  

    Przy tej mocy można sobie znacznie uprościć układ robiąc flyback-a na UC384x.
    W układzie przetwornica DC/DC + świetlówka kompaktowa masz podwójne przetwarzanie i związane z tym straty, jeśli jest to tylko jedna lampa to chyba lepiej jest wybebeszyć świetlówkę (może być ze spaloną elektroniką) i zrobić coś takiego:
    -> https://www.elektroda.pl/rtvforum/topic324149-55.html

    0
  • #5 01 Sie 2008 14:31
    bonias85
    Poziom 12  

    lechoo :arrow: Nie chcę rozbierać świetlówek, w użyciu może być ich 3. Poza tym w przyszłości będę chciał zrobić coś większego (tez 12/230), a tym projektem chciałęm się troche zapoznać z problemami...

    Dobieram elementy do gasika, ale z nędznym skutkiem. Np R = 47 Ί, C = 15nF - oscylacje są tłumione ale pierwsza szpilka dalej jest (80V p-p :/ )

    0
  • #6 01 Sie 2008 14:51
    -RoMan-
    Poziom 42  

    Szpilki przy wyłączeniu są wynikiem dużej indukcyjności rozproszenia - nie da się ich stłumić do końca - musisz porządniej nawinąć transformator.

    0
  • #7 01 Sie 2008 16:02
    bonias85
    Poziom 12  

    Zrobię to tak: uzwojenie pierwotne 2x8zw drutem 2x0,8mm wyjdą ze 2-3 warstwy, następnie warstwa ceratki izolacyjnej, i 178zw drutem 0,3mm. Indukcja wychodzi 0,28T. Mam mało drutu 0,3, dlatego tak skąpie na uzwojeniach. Tak "na oko" chyba to wszystko się zmieści w oknie?

    0
  • #8 01 Sie 2008 16:23
    -RoMan-
    Poziom 42  

    Mi na E25/13/7-3C90 wyszła przy 48 kHz, 14V i 8 zwojach znacznie mniejsza indukcja...

    0
  • Pomocny post
    #9 01 Sie 2008 16:25
    lechoo
    Poziom 39  

    Uzwojenie wtórne podziel na połowę, a między nimi nawiń pierwotne - to zmniejszy indukcyjność rozproszenia.

    0
  • #11 01 Sie 2008 17:49
    -RoMan-
    Poziom 42  

    Tak to jest z tymi wzorami. Podobne jaja wychodzą, jak się próbuje liczyć z indukcji flybacka - dlatego wolę wychodzić od prądu a nie od indukcji. Tylko przy push-pull tak się nie da :(

    0
  • #12 01 Sie 2008 18:11
    bonias85
    Poziom 12  

    :roll: Strona wskazuje 280mT, mi wyszło 330mT bo nie uwzględniłem wsp wypełnienia. Jak Tobie wyszła dużo mniejsza indukcja :?:

    0
  • #13 01 Sie 2008 18:14
    -RoMan-
    Poziom 42  

    Z programu do liczenia różnych dziwnych rzeczy na rdzeniach.

    0
  • #14 01 Sie 2008 18:35
    bonias85
    Poziom 12  

    Mógłbyś podać nazwę? Podana wyżej zależność na indukcję jest dość jasna. Skąd byłaby taka różnica?

    0
  • #15 01 Sie 2008 18:41
    -RoMan-
    Poziom 42  

    Program nie jest ogólnodostępny. A różnica wynika z braku uwzględnienia indukcyjności we wzorze - indukcja nie jest od niej niezależna.

    0
  • #16 01 Sie 2008 22:12
    lechoo
    Poziom 39  

    Czyżby mowa o "Ferrite design tools" od Ferroxcube? Wystarczy napisać maila do producenta i płytkę przysyłają bez problemów.

    0
  • #17 01 Sie 2008 22:17
    -RoMan-
    Poziom 42  

    Ale rozpowszechniania zakazali - za dużo błędów :(

    0
  • #18 01 Sie 2008 22:47
    bonias85
    Poziom 12  

    Mam już ten tajny program. Wg niego wychodzi 168 mT (8zw, 14V, 45kHz). Przy 6zw - 224mT. W takim wypadku uzwojenie wtórne będzie miało 133 zw. - dużo łatwiej i szybciej by się to nawineło. Mogę tak zrobić?

    0
  • #19 01 Sie 2008 22:58
    -RoMan-
    Poziom 42  

    To nie jest tajny program - po prostu nie wolno mi go rozpowszechniać. Pamiętaj, że program podaje dla napięcia sinusoidalnego - dla prostokąta trzeba pomnożyć *1.11 otrzymaną indukcję.

    Ja bym pozostał przy 8 zwojach, chyba, że faktycznie masz problem ze zmieszczeniem.

    0
  • #20 01 Sie 2008 23:16
    bonias85
    Poziom 12  

    Ok, zaraz nawinę na nowo. Jeszcze jedno pytanie co do tego trafa E25. Czym złączyć rdzeń? Obecnie jest mocno owinięty izolacją - ale to raczej słaba prowizorka. Nagrzewać bardzo się nie będzie - może paskiem ściągającym do przewodów?

    0
  • #21 01 Sie 2008 23:30
    -RoMan-
    Poziom 42  

    Ja owijam cienkim paskiem taśmy izolacyjnej, sprawdzam indukcyjność - czy nie powstała szczelina przez przypadek, a potem Kropelką czy innym szybkim klejem kapię na łączenia.

    0
  • #22 02 Sie 2008 15:31
    bonias85
    Poziom 12  

    Trafo przewinięte, ale skutek mierny. Oscylacje troszke większe (86V p-p bez gasika). Teraz muszę zdobyć odpowiednie druty, może znajdę materiały dot. porządnego nawijania.

    0
  • #23 02 Sie 2008 15:47
    Quarz
    Poziom 43  

    lechoo napisał:
    Uzwojenie wtórne podziel na połowę, a między nimi nawiń pierwotne - to zmniejszy indukcyjność rozproszenia.
    Słusznie, a poza tym, to - przy tak niskiej wartości napięcia po stronie pierwotnej - uzwojenie pierwotne można nawijać dwoma drutami jednocześnie, a potem właściwie połączyć w szereg.
    Izolacja drutu nawojowego - miękkiego - podwójnie emaliowanego, ZOBACZ, wytrzyma taką wartość napięcia z wielkim zapasem.

    0
  • #24 02 Sie 2008 18:43
    bonias85
    Poziom 12  

    Rozebrałem trafo, pokaże jak to nawinąłem (poradnik jak robić nie można).
    Zaczynają od zewnątrz:
    Przetwornica do świetlówek kompaktowych
    Niechlujnie, po trzecim nawijaniu traciłem cierpliwość. Szkoda miejsca na karkasie, więc wyprowadzenie na zewnątrz środka na zewnątrz.

    Uzw. pierwotne:
    Przetwornica do świetlówek kompaktowych

    I kolejna część uzwojenia wtórnego (dwie warstwy przedzielone ceratką):
    Przetwornica do świetlówek kompaktowych

    Część pierwotna powinna byc złożona z 2 przewodów - nie wiem jak to zmieścić.
    Podsumowując była to wielka tragedia? Po stronie wtórnej padają mi diody prostownicze, chyba od tych przepięć...coś nie tak ;/


    Quarz :arrow: W tym sklepie można kupić mniej niż 1 kg? Można dodać do koszyka nawet 0.1kg, w regulaminie nic nie widzę na ten temat.

    0
  • #25 02 Sie 2008 18:50
    Quarz
    Poziom 43  

    bonias85 napisał:
    [ ... ]

    Quarz :arrow: W tym sklepie można kupić mniej niż 1 kg? Można dodać do koszyka nawet 0.1kg, w regulaminie nic nie widzę na ten temat.
    Nie wiem, nie kupuję tam. Napisz tu jakie średnice drutu potrzebujesz.

    0
  • #26 02 Sie 2008 19:04
    bonias85
    Poziom 12  

    Zakładany max prąd wyjściowy 0,2A, przy gęstości prądu 4A/mm^2 wychodzi 0,25mm. Będzie problem ze zmieszczeniem się w oknie :|

    0
  • #27 02 Sie 2008 19:34
    Quarz
    Poziom 43  

    bonias85 napisał:
    [ ... ] Będzie problem ze zmieszczeniem się w oknie :|
    Policz wartość współczynnika zapełnienia okna miedzią - netto, czyli we wnętrzu karkasa.

    Zamiast nawijać uzwojenie jednym - i grubym - drutem:
    Przetwornica do świetlówek kompaktowych
    łatwiej nawija się dwoma drutami równolegle, ale każdy o średnicy o √2 razy mniejszej od tego jednego... :!: :idea:

    0
  • #28 02 Sie 2008 20:35
    lechoo
    Poziom 39  

    Wszystko jasne - przepięcia są efektem sposobu nawinięcia uzwojenia pierwotnego. Powinieneś je nawinąć bifilarnie, czyli jednocześnie dwoma drutami obok siebie, a następnie połączyć koniec jednego z początkiem drugiego.

    Zauważyłem, że wcześniej został poruszony też temat wytrzymałości napięciowej izolacji na drutach nawojowych - robiłem kiedyś takie próby: podwójna emalia na 2 skręconych ze sobą drucikach 0,4mm wytrzymywała 3kV~.

    0
  • #29 02 Sie 2008 21:21
    bonias85
    Poziom 12  

    W tym wypadku tak będzie ok?
    (to niżej)
    Przetwornica do świetlówek kompaktowych

    0
  • #30 02 Sie 2008 21:51
    Quarz
    Poziom 43  

    bonias85 napisał:
    W tym wypadku tak będzie ok?
    (to niżej)
    Przetwornica do świetlówek kompaktowych
    Na górnym rysunku dobrze, a na dolnym rysunku źle... :cry: ... masz nawinięcie bifilarne :!: :idea:

    0