Elektroda.pl
Elektroda.pl
X
Proszę, dodaj wyjątek www.elektroda.pl do Adblock.
Dzięki temu, że oglądasz reklamy, wspierasz portal i użytkowników.

Co to za potencjometr?

nalpio 20 Lip 2009 12:32 3729 14
  • #1 20 Lip 2009 12:32
    nalpio
    Poziom 10  

    Witam.

    Planuje zbudować układ regulacji obrotów do silnika łodzi. Znalazłem firmę, która to produkuje ale cena jaką żądają 300-350zł jest trochę przesadzona bo układ PWM do sterowania silnika 75A można zrobić za 60-70zł. Moje pytanie brzmi: Co to za potencjometr ze zdjęcia? Widział ktoś kiedyś coś takiego? Ma ktoś pomysł jak za pomocą układu PWM sterować silnik w prawo i w lewo? W tym układzie ze zdjęcia widać przekaźnik i podejrzewam, że właśnie przekaźnik realizuje problem lewo-prawo tylko potencjometr musi w środkowej pozycji zatrzymać się i odłączyć zasilanie a w lewo i w prawo rezystancja musi zmieniać się od zera do załóżmy 30k w prawo i od zera też do 30k w lewo.

    Co to za potencjometr?

    pozdrawiam,
    Piotrek

    0 14
  • #2 20 Lip 2009 13:09
    mr.Sławek
    Poziom 31  

    Wydaje mi sie ze to bedzie i taki przelacznik i potencjometr. 2 w 1. :)

    0
  • #3 20 Lip 2009 14:11
    nalpio
    Poziom 10  

    Też tak myślę, że będzie to taki przełącznik, ale mi chodzi o to czy ktokolwiek widział, ktokolwiek wie czy coś takiego istnieje i gdzie tego szukać. Rozmiarami wygląda na jakiś potencjometr dużej mocy, ale sam potencjometr nie musi wcale przenosić dużych prądów. Ważne jest, żeby styki złączające wytrzymywały prąd ok. 60-70A. Szukam w internecie czegoś podobnego ale albo są to łączniki albo potencjometry dużej mocy ale działające tylko w jedną stronę. Realne jest w sumie jeszcze to, że ktoś produkujący te regulatory ze zdjęcia kupuje jakiś łącznik wywala co niepotrzebne i dodaje potencjometr i za to bierze 250zł ;)

    0
  • #4 21 Lip 2009 16:52
    hubertte
    Poziom 10  

    A nie możesz po prostu sprawdzić miernikiem jak to działa??? Albo jeśli nie masz miernika to po prostu podłącz zasilanie 3,5V daj 2 diody LED, jedną w jedną stronę, drugą odwrotnie i zobacz jak się zapalają. Wtedy będziesz od razu wiedział, czy tam jest rezystancja, jak rośnie i czy działa w 2 strony czy w jedna :)

    0
  • #5 21 Lip 2009 17:01
    niutat
    Poziom 37  

    Witam, moim zdaniem to ten przełącznik powoduje zmianę kierunku a sprzężony z nim potencjometr steruje układem PWM.
    Ale to tylko moje zdanie, z tych fotografii trudno coś konkretnie wywnioskować.

    0
  • #6 21 Lip 2009 18:54
    r2d2004
    Poziom 31  

    Witam!

    PWM (sterowanie prędkością obrotową silnika) nie ma nic wspólnego ze sterowaniem kierunkiem obrotów silnika. To są dwa niezależne zagadnienia, które można tylko sprytnie ze sobą powiązać w układzie docelowym. Żeby nie używać przełączników dużej mocy do przełączania kierunków obrotów silnika stosuje się przecież układ mostkowy zasilania silnika.

    Pozdrawiam

    0
  • #7 21 Lip 2009 19:24
    nalpio
    Poziom 10  

    hubertte napisał:
    A nie możesz po prostu sprawdzić miernikiem jak to działa??? Albo jeśli nie masz miernika to po prostu podłącz zasilanie 3,5V daj 2 diody LED, jedną w jedną stronę, drugą odwrotnie i zobacz jak się zapalają. Wtedy będziesz od razu wiedział, czy tam jest rezystancja, jak rośnie i czy działa w 2 strony czy w jedna :)


    Po pierwsze czytaj o co chodzi.

    niutat napisał:

    Witam, moim zdaniem to ten przełącznik powoduje zmianę kierunku a sprzężony z nim potencjometr steruje układem PWM.
    Ale to tylko moje zdanie, z tych fotografii trudno coś konkretnie wywnioskować.

    Też tak myślę. Od początku wyglądało mi to na przełącznik 3fazowy L-0-P i liczyłem po prostu na to, że ktoś zajmujący się instalacjami codziennie widział coś podobnego ze zdjęcia i może by podał nawet typ. Jak zacząłem zgłębiać temat w internecie a właściwie w sklepach internetowych z osprzętem elektroinstalacyjnym i po wizycie w dwóch hurtowniach elektrotechnicznych to praktycznie już się upewniłem.

    Pewnie ten kto to produkuje(to ze zdjęć) kupuje taki przełącznik, wybebesza środek bo ma się tylko zatrzymywać na pozycji 0 a w lewo i prawo chodzić płynnie według opisu z ich strony i wstawia tam potencjometr, tylko jak mechanicznie podłączyć potencjometr żeby obracając w lewo i prawo rezystancja rosła od 0 do XX... Może 2 potencjometry? Ma ktoś jakiś pomysł?

    r2d2004 napisał:
    Żeby nie używać przełączników dużej mocy do przełączania kierunków obrotów silnika stosuje się przecież układ mostkowy zasilania silnika.


    Mógłbyś rozwinąć temat? Nie orientuje się za bardzo w sterowaniu silnikami DC.

    0
  • #9 21 Lip 2009 21:53
    tomaszgab
    Poziom 27  

    nalpio ,rozjaśnij moj umysł a po co ktoś wkłada tak duży przełącznik L-0-P ,ma jakiś cel przecież jest to silnik DC zasilany z akumulatora.Jeżeli tak to zmiana obrotów następuje poprzez zmianę biegunów zasilania.Konstrukcja takiego przełącznika o takim amperażu jest załączanie styków w prawo i lewo i nie ma już żadnych ruchów czy obrotów aby podłączyć potencjometr.

    0
  • #10 22 Lip 2009 10:24
    nalpio
    Poziom 10  

    r2d2004 napisał:
    Przeczytaj mój wpis z tego tematu:

    https://www.elektroda.pl/rtvforum/viewtopic.php?t=1317380&highlight=

    ... jest tam dokładnie to o co się pytasz.


    Dzięki, bardzo pomocne tematy.

    tomaszgab napisał:
    nalpio ,rozjaśnij moj umysł a po co ktoś wkłada tak duży przełącznik L-0-P ,ma jakiś cel przecież jest to silnik DC zasilany z akumulatora.Jeżeli tak to zmiana obrotów następuje poprzez zmianę biegunów zasilania.Konstrukcja takiego przełącznika o takim amperażu jest załączanie styków w prawo i lewo i nie ma już żadnych ruchów czy obrotów aby podłączyć potencjometr.


    Ok, to spróbuje wyjaśnić i może mi się uda. To jest zdjęcie silnika do łodzi. Jest on sterowany układem PWM. Regulacje obrotów jak też kierunek obrotów silnika steruje się rączką która wychodzi z główki tego silnika(tzn silnik jest na dole a główka na górze). Chodzi o to, że wszystko jest sterowane za pomocą jednego "pokrętła" i zależnie od tego o ile to pokrętło obrócimy o tyle zmieniają się obroty. Dodatkowo, po środku musi być jakaś zapadka w tym przełączniku, która zatrzyma to pokrętło odłączając napięcie od całego układu. Obracając wymienioną wcześniej rączkę w lewo, silnik kręci się w lewo i pcha łódź do tyłu natomiast obracając w prawo silnik pcha łódź do przodu. Problem w tym, że jakoś trzeba te obroty regulować więc musi być wstawiony potencjometr który będzie działał w obie strony symetrycznie, zatrzymując się po środku. Podejrzewam, że producent tego maximizera jak to zwie, kupuje jakiś przełącznik L-0-P(spełnione wymagania-zatrzymuje się po środku, działa symetrycznie w lewo i prawo) rozkręca go i wkłada do środka coś co ma za zadanie zmienić rezystancje i przez to regulować obroty za pomocą układu PWM. Ot i cała filozofia. Tutaj macie link do firmy produkującej ten "maximizer" i tam też jest zdjęcie, z którego wyciąłem sam potencjometro-przełącznik;) w celach zmniejszenia rozmiarów obrazka coby nie trzeba było klikać aby powiększyć. Za wszelką pomoc dziękuje. http://www.multi-com.pilicka.pl/maximizer.html

    0
  • Pomocny post
    #11 22 Lip 2009 12:43
    c_04
    Poziom 21  

    Witam
    A czy nie mozna zrobic tego jakos prosciej? Np zwykly potencjometr ze sprezyna ustawiajacy go zawsze w pozycje na srodku tak jak pokretlo Pitch Bend w instrumentach klawiszowych + do tego albo opamp ew komparator. Chodzi o to zeby w pozycji srodkowej miec zrownowazone wejscia opampa i 0 na wyjciu. Mozna to zrobic dodatkowymi potencjometrami nastawczymi jezeli potencjometr ten glowny okazalby sie malo dokladny. A potem to juz chyba prosta sprawa - sterowac tym cos innego. PWM w tym wypadku to chyba bardziej takie VCO. Do takiego wynalazku mozna by zastosowac potencjometr od balansu poniewaz one maja ten srodkowy klik i w tym miejscu dosc duza bezwladnosc tzn nie zmienia sie impedancja w okolicy.
    Pozdrawiam

    0
  • #12 22 Lip 2009 13:53
    nalpio
    Poziom 10  

    c_04 napisał:
    Witam
    A czy nie mozna zrobic tego jakos prosciej? Np zwykly potencjometr ze sprezyna ustawiajacy go zawsze w pozycje na srodku tak jak pokretlo Pitch Bend w instrumentach klawiszowych + do tego albo opamp ew komparator.

    Ale on nie może wracać ;) Musi zostawać w pozycji ustawionej.

    c_04 napisał:
    Do takiego wynalazku mozna by zastosowac potencjometr od balansu poniewaz one maja ten srodkowy klik i w tym miejscu dosc duza bezwladnosc tzn nie zmienia sie impedancja w okolicy.

    Właśnie o to mi chodziło. Dzięki! Że też na to nie wpadłem :) Jeszcze tylko muszę wymyślić jak przełączyć obroty ale chyba poprostu kupię przełącznik L-0-P najtańszy i go rozbiorę zobaczę co ma w środku ;) Najtrudniejszą rzeczą w budowaniu układów elektronicznych jest część mechaniczna :)

    0
  • Pomocny post
    #13 22 Lip 2009 16:55
    c_04
    Poziom 21  

    Wlasnie Ci napisalem jak rozwiazac zmiane kierunku. Na wyjsciu opampa mialbys - pod warunkiem ze zasilany jest symetrycznie - napiecia np dla obrotow w prawo dodatnie i dla obrotow w lewo ujemne. Widziales kiedys jak sa zrobione zasilacze do kolejek te takie proste w kitach? Tam jest srodkowa pozycja potencjometru to rownowazenie sie skrajow, a to czy przestawisz w lewo czy prawo - zaczyna przewazac to napiecie. Tak tez mozna zrobic z tym silnikiem. Proste powiedzmy sterowanie PWM masz w wiertarkach do ustawiania obrotow. Mozna by to rozwiazac tak ze odwrotnie wpiac wirnik w jednen z 2 takich ukladow i w szereg diody z konkretnym ukladem zeby nic sie nie dzialo. Kierunek obrotow wybierzesz podajac taktowanie na jeden z tych ukladow np z VCO przelaczane np za pomoca tranzystorow dzialajacych jak zwykly wzmacniacz tyle, ze ujemne zasilanie musi byc przekonwertowane na dodatnie sterujace VCO tylko ze dla ukladu obrotow w lewo (w tym wypadku). Mozna to rozwiazac na kilka sposobow ale wydaje mi sie, ze silnik do motorowki nie jest tak krytyczna sprawa jak np silnik do samochodu - w motorowce moze sie to odbywac nawet skokowo. Co chyba by znacznie ulatwilo sprawe bo mozna by zrobic generator jezeli bylby potrzebny przelaczany napieciem z np 5 skokami odpowiadajacym konkretnym wychyleniom potencjometra (rozne poziomy napiecia). Musialbym obejrzec jak jest zrobiony wylacznik do wiertarki tak dokladniej zeby sprawe moc uproscic. Tam jest na pewno jakas sczatkowa budowa potencjometra i cos co wyglada na tyrystor. Mysle jednak, ze sam podejmiesz decyzje jak to poskladac najlatwiej.

    Jezeli mowimy o przelacznikach kierunku do np wiertarek to tam sa 2 sekcje zamieniajace sie ze soba czyli sa 2 wejscia i 2 wyjscia. Wpinasz tam + - zasilania - naprawde jest to sieciowe przemienne ale dla ulatwienia bede pisal tak jak wyzej. Na pozostale 2 wpinasz uzwojenie stojana. Przelaczajac przelacznik zmieniasz podlaczenie stojana, a ze wirnik jest zasilany z tej samej sieci to zmienia sie jego pole wzgledem wirnika co zmienia kierunek obrotow. Czyli byle jaki przelacznik 2 sekcyjny (6 wyprowadzen) zalatwi sprawe. Tylko jedna istotna sprawa - w wiertarkach kiedy zalaczysz zasilanie nie ma mozliwosci zmiany obrotow - w momencie nacisniecia przycisku przelacznik zmiany obrotow jest blokowany. Mysle ze tutaj tez bys musial tak to rozwiazac. Stad moj pomysl zeby zrobic to na jednym potencjometrze z powracaniem do srodkowewgo polozenia + jakas sygnalizacja np nieswieceniem diody ze na silniku jest 0V zebys nie zostawil lodki na najmniejszych obrotach i podczas np jej rozladowywania nie zobaczyl jak odplywa;)

    Jeszcze jedna opcja to zbudowac taki kontroler na cyfrowce - cos jak przetwornik A/C np jezeli do potencjometru dolozymy napiecie 10V to w srodku skali czyli 5V powinno byc dfla przetwornika 0. Czyli taki stan ktory nie powoduje wlaczenia silnika w zadna strone. kolejne inne stany to obroty w prawo lub lewo. Sprawe by trzeba przemyslec Bo nie pamietam w ktorym ukladzie sie ustawialo napiecie referencyjne ale cos 08 to bylo.

    Obejrzyj ten schemat: http://elportal.pl/forum/files/zasilacz_do_piko_132.png
    na nim widac ze potencjometr w pozycji srodkowej rownowazy napiecie ltore steruje wyjsciem. Mozna to zminic tak zeby jeden tranzystor wlaczal i sterowal napieciem wyjscia, a drugi ustalal kierunek tego napiecia na wyjsciu. Kwestia tylko poskladania inaczej;)

    0
  • #14 22 Lip 2009 22:03
    nalpio
    Poziom 10  

    Dzięki wszystkim za pomoc. Jutro rano wyjeżdżam i wracam we wtorek i wtedy zacznę coś konkretniej kombinować. Jakbym potrzebował jeszcze jakiejś pomocy w tym temacie to będę pisał. Na razie jadę na zasłużony(tak sądzę):) urlop.

    0
  • #15 29 Lip 2009 09:37
    asterix99
    Poziom 18  

    Sam przełącznik kosztuje w zależności od serwisu silników do łodzi ~70-200zł brutto. Do dostania "od ręki".

    0