Elektroda.pl
Elektroda.pl
X
Relpol
Proszę, dodaj wyjątek www.elektroda.pl do Adblock.
Dzięki temu, że oglądasz reklamy, wspierasz portal i użytkowników.

Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

piotrekp90 09 Sty 2010 12:57 72828 80
  • Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską. Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Witam.W tym temacie przedstawię jak wykonuję swoje płytki. Układ który widać na zdjęciach jest to programator procesorów PIC a jego szczegółowy opis znajduje się w tym temacie Link
    Na samym początku drukuję za pomocą drukarki laserowej (w moim przypadku HP 2100) na papierze kredowym wzór ścieżek. Jeśli nie mamy dostępu do drukarki laserowej możemy użyć do tego celu ksera. Ważne by wzór ścieżek był naniesiony za pomocą tonera. Warto pamiętać o tym iż gdy drukujemy warstwę "bottom layer" to nie robimy jej lustrzanego odbicia natomiast gdy dokonujemy wydruku warstwy "top layer" musimy dokonać jej lustrzanego odbicia. Lustrzanego odbicia dokonujemy również w przypadku drukowania napisów.

    Cięcie laminatu

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Gdy już mamy zaprojektowaną płytkę mierzymy jej wymiary a następnie zaznaczamy miejsca cięcia na laminacie. Ja do tego celu używam suwmiarki, linijki i cyrkla. Jeżeli posiadamy suwmiarkę z szczękami z węglików spiekanych możemy linie cięcia zaznaczyć bezpośrednią suwmiarką.

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Teraz czas na cięcie płytki. Jak widać na załączonym obrazku używam do tego zwykłej piłki do metalu. Jednak w przyszłości planuję kupić stołową piłę taśmową lub przecinarkę do glazury.

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.





    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Gdy mamy już wycięty odpowiedni kawałek laminatu należy za pomocą pilnika stępić wszystkie zadziory powstałe podczas cięcia. Osobiście najpierw używam "grubego" pilnika a następnie wszystkie krawędzie wygładzam "drobnym" pilniczkiem.

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Czyszczenie warstwy miedzi

    Aby toner dobrze przyległ do warstwy miedzi na laminacie trzeba go odpowiednio wyczyścić. Jest to bardzo ważna czynność która ma istotny wpływ na przyklejanie się tonera do miedzi. Większość osób stosuje tutaj bardzo drobny papier ścierny jednak ja mam na to nieco inną metodę... Teraz czas na konkrety....

    Jak widać na obrazku aby wyczyścić miedź na laminacie używam zmywaka kuchennego oraz zwykłego proszku do czyszczenia...
    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Laminat po stronie miedzi oblewamy wodą i sypiemy na niego proszek do czyszczenia. Nieco nawilżamy też zmywak. Powierzchnie dokładnie czyścimy najpierw szorstką stroną zmywaka i w razie potrzeby dosypujemy nieco proszku. Nie należy szorować zbyt długo i zbyt mocno gdyż wtedy oprócz tlenków miedzi usuniemy też sporą warstewkę miedzi. Potem obracamy zmywak na miękką stronę i dokonujemy polerowania płytki.
    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Po czyszczeniu opłukujemy płytkę. Teraz należy użyć jakiegoś rozcieńczalnika/zmywacza do paznokci/alkoholu i przetrzeć nim całą płytkę by usunąć tłuszcze. Gdy odtłuścimy laminat trzeba pamiętać o tym by NIE DOTYKAĆ MIEDZI PALCAMI!!!!! Ponieważ jakiekolwiek tłuste zabrudzenie spowoduje odpadnięcie tonera od płytki.

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Nanoszenie tonera na płytkę

    Przy tej metodzie wykonywania płytek wykorzystywany jest fakt iż toner w drukarkach laserowych/kserach zostaje utwardzany jest termicznie na kartce papieru dzięki czemu po jego ponownym podgrzaniu można go "przykleić" do laminatu. Może to być dowolny wzorek, obrazek itd... Tym sposobem zakryjemy miedź w miejscach gdzie nie chcemy jej wytrawić. Potem do trawienia:D tylko trzeba pamiętać o kilku następnych rzeczach ale o tym będzie dalej napisane.

    Drukujemy wzór ścieżek na papierze kredowym (ja używam papieru zamówionego na Alledrogo u jednego z kolegów z tego forum). Ważne by papier był dobrej jakości i posiadał odpowiednią gramaturę. Niektórzy używają także papieru po odzysku z czasopism. Przy wydruku warto ustawić wysoką jakość drukowania. Trzeba także pamiętać o tym aby drukując ścieżki z warstwy TOP lub napisy(niezależnie z której warstwy) wydrukować ich lustrzane odbicia, nie dotyczy to ścieżek na warstwie BOTTOM.
    Teraz w ramach odprężenia przystępujemy do wycięcia kawałka kartki z mozaiką ścieżek.

    Wycięty wzór ścieżek przykładamy do laminatu po stronie miedzi i przystępujemy do następnej czynności którą jest podgrzewanie laminatu by toner się do niego przykleił. Ja w tym celu używam laminatora ustawionego na najwyższą możliwą temperaturę. Równie dobrze do tego celu można użyć żelazka ustawionego na nieco więcej niż 1/3 jego temperatury maksymalnej. W tym wypadku trzeba użyć metody prób i błędów by ustawić optymalną temperaturę. Gdy będzie ona za niska toner nie przyklei się do miedzi natomiast gdy będzie zbyt wysoka toner nieco rozpłynie się po laminacie.

    Jak widać na obrazku by ułatwić sobie wsunięcie płytek do laminatora zdjąłem jego obudowę oraz wyciąłem w nim małe okienko. NALEŻY TUTAJ ZACHOWAĆ SZCZEGÓLNĄ OSTROŻNOŚĆ BY NIE POPARZYĆ SIĘ O GORĄCE ELEMENTY!!!.

    Płytkę przepuszczamy kilkakrotnie przez laminator pod różnymi kątami by mieć pewność że karta jest równomiernie dociśnięta do laminatu.
    Gdy używamy żelazka płytkę kładziemy miedzią do góry a na niej układamy kartkę z wzorem ścieżek i wszystko dociskamy za pomocą szmatki. Zamiast szmatki można użyć np. łożyska kulkowego i nim jeździć po kartce aż się równomiernie przyklei. Tutaj znowu metodą prób i błędów należy dobrać siłę nacisku.
    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.
    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Po tym wszystkim płytkę należy odłożyć i dać jej około 10 min. czasu by spokojnie ostygła.
    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    W czasie gdy czekamy na ostygnięcie płytki możemy przygotować dla niego kąpiel... Do naczynia wlewamy ciepłą wodę (nie wrzątek!!!) i dolewamy trochę jakiegoś detergentu np. płynu do naczyń. Następnie wkładamy tam płytkę i zostawiamy ją zanurzoną przez minimum 10 min.
    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.


    Gdy będziemy widzieć że papier jest już lekko pomarszczony możemy wziąć się za jego usuwanie. Należy to wykonywać bardzo delikatnie by przypadkowo nie uszkodzić mozaiki ścieżek z tonera.

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Najlepiej jest kilkakrotnie "przeciągnąć" palcem po papierze a gdy zacznie się odklejać chwycić go i delikatnie pociągnąć.

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Gdy już oderwiemy papier od płytki bierzemy zmywak kuchenny którego wcześniej użyliśmy i miękką stroną delikatnie przecieramy toner by pozbyć się wszelkich pozostałości papieru. Możemy również wziąć na palec trochę proszku do czyszczenia ostrożnie przetrzeć płytkę.

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Po tym wszystkim płytka jest gotowa do trawienia zostało jeszcze tylko przepłukać ja wodą :D

    Trawienie

    Do trawienia używam popularnego środka B327. Środek ten by właściwie i szybko trawił płytkę powinien być podgrzany do około 50°C.
    By ułatwić sobie pracę wykonałem trawiarkę ze szkła sklejonego silikonem. Do środka trawiarki włożyłem zwykłą grzałkę do ogrzewania akwarium o mocy 200W dzięki czemu po chwili roztwór jest ciepły i gotowy do użycia. Dodatkowo znajduje się tam rurka z powietrzem które powoduje mieszanie się roztworu dzięki czemu dodatkowo przyspiesza to jego działanie. Powietrze dostarczane jest przez pompkę napowietrzającą do akwarium.

    Jeśli chodzi o sam proces trawienia to zanurzamy płytkę w roztworze i czekamy aż wszystko zostanie wytrawione :D

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    A tak wygląda płytka po skończonym wytrawianiu :D

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Wiercenie

    Nadszedł czas by w końcu wywiercić otwory w naszej płytce. Ja używam do tego miniwiertarki niemieckiej firmy Proxxon. Muszę przyznać że doskonale się z nią pracuje :D Do wywiercenia otworów pod np. rezystory, kondensatory, diody używam wiertła 0,7mm a natomiast do np. goldpinów, diod prostowniczych, przekaźników wiertła 1 mm. Płytkę kładę na drewnianej podkładce by nie uszkodzić wierteł lub blatu stołu.

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Gdy już wszystko jest wywiercone dobrze jest płytkę po stronie miedzi przetrzeć bardzo drobnym papierem ściernym by usunąć wszystkie ostre krawędzie z otworów powstałe w procesie wiercenia.

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Cynowanie

    Przed rozpoczęciem cynowania zmywamy za pomocą rozcieńczalnika toner z płytki. Można tutaj znów użyć zmywaka z proszkiem do czyszczenia by ponownie przeczyścić miedź i usunąć z niej tlenki. Następnie smarujemy płytkę topnikiem.

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Do cynowania potrzebny nam będzie kawałek przewodu pokrytego wcześniej topnikiem. Przewód dość mocno pokrywamy cyną a następnie przykładamy go do ścieżki, podgrzewamy i przeciągamy po ścieżce cały czas trzymając grot na przewodzie. Jeżeli przewód nam się przyklei do ścieżki to nie ciągniemy go na siłę gdyż urwiemy wtedy ścieżkę tylko go mocniej podgrzewamy a wtedy powinien bez problemu puścić. Co chwila pokrywamy przewód świeżą cyną.

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    A tutaj mamy już gotową płytkę

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Teraz wystarczy ją ponownie przemyć rozcieńczalnikiem/izopropanolem by usunąć z niej topnik. W celu usunięcia topnika z otworów możemy płytkę położyć na żelazku ustawionym na 1/3 temp. Wcześniej na żelazko kładziemy ręcznik papierowy by wchłonął on topnik.

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Po wykonaniu tych czynności kolejny raz przyszła pora na użycie pilników by spiłować płytkę do jej ostatecznego rozmiaru. Na początku używamy grubego pilnika by zgrubnie spiłować płytkę a następnie wszystko wygładzamy drobnym pilniczkiem. Dobrze jest na etapie projektowania płytki zrobić sobie linię (po stronie ścieżek) wyznaczającą wymiary laminatu.

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    W zasadzie na tym etapie płytka jest już gotowa do użytku :D Ale my dodamy jej jeszcze napisy na górze laminatu poprawiając tym samym jej walory estetyczne :D

    Napisy na górze laminatu

    Wiele osób pewnie się zastanawia jak zostały wykonane napisy na górze laminatu otóż zostały one wykonane tak samo jak ścieżki na płytce :D

    Czyli na początku drukujemy napisy na papierze kredowym za pomocą drukarki laserowej/ksera pamiętając o tym by wydruk był ich lustrzanym odbiciem. Potem bierzemy płytkę i czyścimy ją proszkiem do czyszczenia a następnie przemywamy rozpuszczalnikiem w celu odtłuszczenia.

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Teraz ustawiamy kartkę na powierzchni laminatu. Dobrze jest to robić pod światło gdyż wtedy widzimy czy otwory na płytce pokrywają się z warstwą opisu.

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Kolejne czynności są takie same jak przy "przyklejaniu" tonera z mozaiką ścieżek. Opiszę to wszystko skrótowo gdyż dokładnie jest to opisane nieco wyżej.

    Tak przygotowaną płytkę ponownie przepuszczamy przez laminator lub kładziemy na żelazku i dociskamy.

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Po ostygnięciu kładziemy do kąpieli w detergencie i delikatnie zrywamy papier.
    Następnie czyścimy go za pomocą miękkiej strony zmywaka. Gdy po wyschnięciu toner na płytce jest pokryty białym nalotem to znaczy iż niezbyt dokładnie zostały usunięte resztki papieru kredowego i należy ponownie przeczyścić toner.

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    I gotowe... tym sposobem mamy ładnie wykonaną płytkę drukowaną, teraz nie pozostaje nic innego jak tylko wlutować elementy :D
    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Soldermaska

    Gdy chcemy aby nasza płytka była pokryta soldermaską wykonujemy wszystkie czynności tak jak wyżej z kilkoma wyjątkami o których za chwilę napiszę. Mianowicie:
    -nie cynujemy płytki,
    -nie wiercimy otworów po wytrawieniu,
    -po "przyklejeniu" kartki z napisami do laminatu nie odrywamy jej ani nie moczymy płytki w detergencie.

    Wymienione czynności wykonamy później po pomalowaniu płytki.

    Do wykonania soldermaski będziemy potrzebować:
    -farby do szkła
    -pędzelka nylonowego gdyż nim najlepiej nakłada się lakier
    -cyrkla bądź innego ostrego narzędzia by zdrapać lakier z padów

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Na płytkę nakładamy równomiernie lakier. W razie potrzeby należy go rozcieńczyć rozcieńczalnikiem. Warto zabrać o odpowiednią czystość by na płytce nie osadziły się drobinki kurzu co zepsuje nieco wygląd soldermaski.

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Następnie rozgrzewamy żelazko i kładziemy na niej płytkę by lakier utwardził się. Temperaturę ustawiamy niższą niż do przyklejania tonera. Trzeba tutaj uważać żeby nie poruszyć kartki z napisem względem laminatu gdyż może to spowodować rozmazanie napisów. Jeżeli czas wygrzewania będzie zbyt długi to lakier będzie bardzo kruchy natomiast gdy będzie zbyt krótki lakier będzie wciąż miękki. Czas należy dobrać zależnie od użytego lakieru kolejny raz posługując się metodą prób i błędów. Gdy będziemy widzieć, że lakier jest już utwardzony wyłączamy żelazko i pozwalamy płytce ostygnąć.

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Potem bierzemy jakieś ostre narzędzie i delikatnie zdrapujemy lakier z miejsc gdzie mają być lutowane elementy.

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Następnie gdy już wszystkie pola będą wydrapane płytkę smarujemy topnikiem i przystępujemy do cynowania pól lutowniczych. Należy przy tym uważać by nie chwycić lutownicą miejsc polakierowanych gdyż zostaną na nich brzydkie ślady. Należy pamiętać by nie usuwać topnika żadnym rozcieńczalnikiem gdyż w ten sposób zmyjemy również lakier. Do zmycia topnika najbardziej nadaje się izopropanol.

    Na koniec zostaje nam zamoczyć płytkę w kąpieli z detergentem i usunąć papier. Wyczyścić z resztek kredy na tonerze a następnie wywiercenie otworów.
    Gotowe :D

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Na koniec jeszcze porównanie płytek :D

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.

    Uwagi końcowe

    Po zakończeniu lutowania elementów dobrze jest spryskać płytkę po stronie elementów lakierem takim jak np. Plastik 70. Nada to płytce ładny połysk i dodatkowo zapewni jej ochronę. Jeżeli wykonujemy płytkę z soldermaską nie polecam użycia go na soldermaskę gdyż zawiera on rozpuszczalniki i spowoduje to pojawienie się przebarwień na soldermasce i tym samym zepsuje cały wygląd płytki.


    Mam nadzieję że mój poradnik okazał się pomocny. Zapraszam do komentowania i dyskusji na temat wykonywania płytek metodą której ja używam :D

    Temat przenoszę do bardziej odpowiedniego działu i dodatkowo wyróżniam temat kolegi za opis i dokumentacje.
    /Faces/


    Fajne!
  • Relpol
  • #2 09 Sty 2010 16:55
    yogi009
    Poziom 42  

    Kilka uwag mam. Widziałem film z rosyjskim YT, gdzie gość zamiast na papierze, drukował na tym, co zostaje po odklejeniu naklejek (np. naklejki adresowe do drukarki w formacie A4). Zaleta była taka, że potem zamiast moczyć, odrywał ten "śliski" papier od płytki, a toner mu zostawał na laminacie. Cynował też jakoś prosto, do końca nie zrozumiałem, ale prawdopodobnie mocno podgrzał roztwór kwasku cytrynowego (tu nie dam głowy), na dno pojemnika wrzucił kawałki cyny i płytkę drukiem w dół. Mieszał to jakiś czas i wyjął pocynowaną płytkę (prawdopodobnie jakaś odmiana reakcji galwanicznej). Nie robiłem jeszcze prób, ale wyglądało to nieźle.

    Co do soldermaski, dopracowałbym jeszcze jakość tych punktów lutowniczych, może jakoś je zakleić czymś i dopiero malować lakierem do szkła ? Wiem, że ten lakier elegancko się utwardza w piekarniku, tam łatwiej ustalić jakąś konkretną temperaturkę.

  • #3 09 Sty 2010 16:55
    ja.czekanski
    Poziom 12  

    Świetny artykuł (chyba najlepszy jaki czytałem na temat tworzenia PCB do tej pory), wszystko bardzo fajnie opisałeś. Na pewno przyda się początkującym.
    Nie wiedziałem, że w taki sposób można zrobić soldermaskę :)

  • #4 09 Sty 2010 17:51
    Chilihead
    Poziom 14  

    yogi009 napisał:
    Co do soldermaski, dopracowałbym jeszcze jakość tych punktów lutowniczych, może jakoś je zakleić czymś i dopiero malować lakierem do szkła ? Wiem, że ten lakier elegancko się utwardza w piekarniku, tam łatwiej ustalić jakąś konkretną temperaturkę.


    Widziałem płytki wykonywane przez kolegę piotrekp90 "na żywo", a nawet miałem przyjemność je lutować, i nie mam zastrzeżeń co do punktów lutowniczych. Co do zaklejania to jest to dosyć duży problem, z dobraniem wielkości "łatek" do pól. Niestety wycinane ręcznie nie są idealne. Dodam, że płytki pokrywam tą sama farbą i jak na razie to zdrapywanie farby z padów jest najlepszą metodą.

  • Relpol
  • #5 09 Sty 2010 17:57
    Urgon
    Poziom 36  

    AVE...

    Zamiast papieru można użyć folii do drukowania przezroczy...
    Co do soldermaski, to można wziąść kawałek rurki metalowej średnicy 3-5mm i zaostrzyć pilnikiem krawędź, a potem użyć do wycięcia kółek z folii samoprzylepnej. Nadałby się do tego metalowy wkład do długopisów.

    Dlaczego Twój programator PICów jest taki ładny? Mój wygląda paskudnie...

  • #6 09 Sty 2010 18:22
    Co_pat
    Poziom 15  

    Soldermaskę można łatwo usunąć gdy przed malowaniem na pola lutownicze naniesiemy toner tak samo jak w przypadku ścieżek czy opisu elementów ( w protelu można zrobić wydruk samych pól lutowniczych) i następnie po malowaniu i suszeniu wystarczy płytkę wrzucić do acetonu i po chwili soldermaska odchodzi z pól lutowniczych przy pomocy małego pędzelka.

  • #7 09 Sty 2010 18:37
    Chilihead
    Poziom 14  

    Co_pat napisał:
    Soldermaskę można łatwo usunąć gdy przed malowaniem na pola lutownicze naniesiemy toner tak samo jak w przypadku ścieżek czy opisu elementów ( w protelu można zrobić wydruk samych pól lutowniczych) i następnie po malowaniu i suszeniu wystarczy płytkę wrzucić do acetonu i po chwili soldermaska odchodzi z pól lutowniczych przy pomocy małego pędzelka.


    Nie w przypadku tej farby. Jest on bardzo podatny na wszelkiego rodzaju rozpuszczalniki.

  • #8 09 Sty 2010 18:50
    piotrekp90
    Poziom 14  

    Jeśli chodzi o zakrywanie pól lutowniczych przed nałożeniem soldermaski to uwierzcie mi Panowie że to nie jest zbyt dobry pomysł ponieważ trudno wyciąć i przykleić w odpowiednim miejscu kółeczka na dodatek tak by się nie przesuwały przy malowaniu. Po kilku próbach zrezygnowałem... Próbowałem także pokryć punkty lutownicze tonerem tak jak pisze kolega Co_pat jednak po wrzuceniu do acetonu lakier zaczynał się zmywać z całej płytki a nie tylko z pól lutowniczych. Kolega nie ma takiego problemu? Dlatego doszedłem do wniosku iż najprościej będzie po prostu wydrapać lakier.

    Natomiast do utwardzania lakieru nie polecam piekarnika w którym będą później przygotowywane jakieś potrawy bo jednak opary z farby zostają w środku.

    Chilihead Masz rację ale właśnie dlatego iż płytki wycinane ręcznie nie są idealne zostawiam pewną rezerwę którą piłuję i potem płytka jest w miarę prosta (zresztą kto jak kto ale Ty znasz dokładnie jak wszystko wykonuje:D )

    Faktycznie można użyć folii do przezroczy jednak jest ona droższa od papieru kredowego. yogi009 Ciekawy pomysł z wykorzystaniem papieru od naklejek. Jak byś znalazł jeszcze ten filmik to podrzuć linka z pewnością zainteresuję on wiele osób :D

    Swoją drogą szczegółowy opis programatora PICów który znajduje się na fotografiach jest w trakcie pisania i za niedługo powinien ukazać się jako konstrukcja DIY :D

  • #10 09 Sty 2010 19:24
    Co_pat
    Poziom 15  

    Ja jako soldermaski używam lakieru en-solder który można kupić na jednym z portali aukcyjnych. Malowanie przebiega gładko a usuwanie tonera z pól lutowniczych opisaną przeze mnie metodą nie sprawia najmniejszego problemu.

  • #11 09 Sty 2010 20:32
    krzysztofh
    Poziom 29  

    Wydaje mi się, że jeżeli lakier po utwardzeniu (tu raczej wyschnięciu) jest usuwany za pomocą np acetonu, to oznacza, że lakier nie jest termoutwardzalny, a tu taki jest wymagany. Podczas lutowania nie ma z nim kłopotów - temperatura cyny lub grota?
    Dedykowane lakiery do solder maski sa termoutwardzalne.

    Osobiście nie mam doświadczeń z metodą termo, gdyż po paru próbach szybko się zniechęciłem i opanowałem z powodzeniem metodę foto z wykorzystaniem Positivu 20. Tą metodą bez wątpienia krawędzie ścieżek wychodzą ładniej. Chyba też łatwiej jest zrobić dokładne płytki dwustronne.

    Może spróbuję jeszcze do niej wrócić na potrzeby napisów, które muszę przyznać wychodzą Ci bardzo ładnie, z resztą ścieżki też.
    Teraz stosuję wydruk napisów na naklejkach. Naklejki mają swoje zastosowanie jedynie do płytek jednowarstwowych. Problem jest przy płytkach dwustronnych, a dokładnie przy lutowaniu tego samego pada po obu stronach.

    Również używam do wiercenia Prooxona, ale już dawno pożegnałem się z wiertłami HSS na rzecz widiowych lub diamentowych. Zalety wiercenia takimi wiertłami to czyste otwory bez rantów miedzi wokół otworów, które potem trzeba szlifować, szczególnie jak wiertło się stępi a w przypadku HSS w laminacie epoksydowo-szklanym następuje to szybko. Dodatkowo tępe wiertło ma tendencję do zjeżdżania z padu i trudno jest wykonać precyzyjnie otwory w środku padów (co widać na Twoich płytkach - niektóre otwory nie są centralnie przewiercone).

  • #12 09 Sty 2010 21:46
    satan666
    Poziom 10  

    co do soldermaski i padów to ja nie muszęcynować najpierw całości tylko pady, a z padami to robie tak że nie zrywam tonera z całej płytki tylko ze ścieżek, później maluję i na koniec cynowanie w en_tin dostępnym na alledrogo

  • #13 09 Sty 2010 22:13
    drowning_man
    Poziom 15  

    Płytkę z 'naprasowaną' już kartką kredową wkładam do pojemnika z octem po jakichś 15min ocet reaguje z kredą w papierze i cała kartka idealnie schodzi z laminatu, nie trzeba praktycznie nic już więcej usuwac.
    A co do cynowania to najpierw smaruję płytkę roztworem kalafoni i np zmywacza do paznokci a po wyschnięciu roztapiam trochę cyny na grocie i przejeżdząm nim po ścieżce, w zależności ile cyny rozpuszcze na grocie to tyle przeniesie mi się na laminat, w ten sposób nie trzeba kombinowac z jakimiś kablami...
    Pozdrawiam.

  • #14 09 Sty 2010 23:11
    grzgol
    Poziom 10  

    Odnośnie filmików podrzuconych przez yogi009.
    To, czym Kolega z Rosji pokrywa płytkę to jakiś stop. Z rosyjskiego (fonetycznie) spław , to stop. Ale drugiej części nazwy nie umiem niestety rozszyfrować i zgadnąć co to jest.
    Na filmiku o pokrywaniu ścieżek (czas 0,57) widać tył opakowania i z tego, co można odczytać to jest to jakiś stop o zawartości 18% cyny, 32 ołowiu i coś jeszcze
    co jest już niestety nieczytelne. Z opowieści słychać, że to ma temperaturę topnienia 93-96 C. Więc jasne jest dlaczego w gotującej się wodzie z kwaskiem cytrynowym stało sie płynne.

    Może z tych informacji, ktoś z Kolegów domyśli się o jaki stop tu może chodzić. Bo trzeba przyznać, że taki sposób pokrywania ścieżek jest szybki i prosty, a efekt wydaje się całkiem przyzwoity.

    Pozdrawiam
    Grzegorz

  • #15 09 Sty 2010 23:58
    Daniel1984
    Poziom 11  

    Co do pokrywania płytki cyną to wg mnie kiepski pomysł. Lepiej użyć środka do bezprądowego cynowania. Daje on dużo lepsze efekty - równa powierzchnia, równomierne pokrycie, no i nie zakrywa otworów.

  • #16 10 Sty 2010 00:00
    krzysztofh
    Poziom 29  
  • #17 10 Sty 2010 00:25
    yogi009
    Poziom 42  

    Nie chcecie chyba powiedzieć, że Kolega z Rosji kupił do tej metody stop za taki gruby szmal ? Wiecie, ile to wódki w przeliczeniu ? :-) Jak to chemicznie by zrobić, nie pamiętam co tu wypiera: cyna miedź, czy miedź cynę ? Bo ten kwasek chyba też tu za coś robi ? A jakby tak jakąś sól zawierającą cynę i poddać to prądowi, żeby mała wartwa się osadzała na miedziowyc ścieżkach ? Wtedy mielibyśmy możliwość nakładania bardzo cienkich i estetycznych warstw...

    Niezależnie zaś od tego cynowania samą metodę nanoszenia tonera na laminat koniecznie trzeba przetestować. No i zastąpić laminator żelazkiem oczywiście :-)

  • #18 10 Sty 2010 07:54
    Chilihead
    Poziom 14  

    Daniel1984 napisał:
    Co do pokrywania płytki cyną to wg mnie kiepski pomysł. Lepiej użyć środka do bezprądowego cynowania. Daje on dużo lepsze efekty - równa powierzchnia, równomierne pokrycie, no i nie zakrywa otworów.


    Użycie takiego środka jak proponujesz nie jest najlepszym rozwiązaniem. Osobiście nie próbowałem pokrywać płytek w ten sposób ale każdy z kim na ten temat rozmawiałem narzeka, że ciężko się lutuje po cynowaniu takim środkiem.

  • #19 10 Sty 2010 08:17
    piotrekp90
    Poziom 14  

    krzysztofh Lakier którego używam nie jest specjalnym lakierem do wykonania soldermaski ale spełnia swoje zadanie. Co do lutowania to nie ma zbyt dużych problemów tylko trzeba częściej grot czyścić bo resztki farby się na nim osadzają. Osobiście wolę wykonać płytkę bez soldermaski i ją polakierować z obydwu stron, taka moim zdaniem najlepiej wyglada :D Mógłby kolega napisać jaka jest w przybliżeniu cena takiego lepszego wiertła i gdzie można dostać takie o średnicy 0,7 mm ?

    Chilihead Z tego co pamiętam to próbowałeś kiedyś cynować płytki za pomocą zwykłej cyny i roztworu soli kuchennej ? :D

  • #21 10 Sty 2010 09:37
    1177712
    Użytkownik usunął konto  
  • #22 10 Sty 2010 09:42
    Chilihead
    Poziom 14  

    gosiar4 napisał:
    A to działa na płytki rozmiarów np.: 200x190mm?
    A i ta soldermaska może mieć jakie kolory?


    Kolory soldermaski są zależne od tego jaką farbę kupisz.
    Jeżeli chodzi ci o cynowanie to myślę, że nie będzie problemu, ja próby robiłem na płytce o wymiarach ~~ 100x90. Należy rozmieścić cynę mniej więcej równomiernie nad powierzchnią płytki która cynujemy.

  • #23 10 Sty 2010 16:48
    firewalle84
    Poziom 11  

    Napiszę krótko, Pełen Profesjonalizm, wreszcie napisane od A do Z wraz z zdjęciami !!!

  • #24 10 Sty 2010 19:44
    krzysztofh
    Poziom 29  

    piotrekp90 napisał:
    krzysztofh Osobiście wolę wykonać płytkę bez soldermaski i ją polakierować z obydwu stron, taka moim zdaniem najlepiej wyglada


    Nie bardzo rozumiem. To znaczy wykonujesz soldermaskę czy nie?
    Co do wierteł, to można dostać w sklepach elektronicznych świadczących usługę wysyłkową np. Cyfronica. Wiertła nie są tanie ok 20zł z pogrubionym trzonkiem i ok 9zł bez. W OBI można kupić wiertła, które pokryte są drobinami widiowymi i ich cena ok 30zł.
    Osobiście nawet wolę te z OBI bo lepiej naprowadzają się an otwór. Te typowe widiowe są tak ostre, że wiertło wierci tam gdzie je naprowadzisz i samo prawie się nie nacentruje na wytrawiony otwór w padzie.
    Jak widzisz wiertła nie są tanie ale można mini wywiercić parę tysięcy otworów pod warunkiem, że wiercisz wiertarką umocowaną w statywie bo te wiertła są bardzo kruche.

  • #25 10 Sty 2010 20:27
    piotrekp90
    Poziom 14  

    Nie, nie wykonuję soldermaski tylko później wszystko lakieruje lakierem Plastik 70. Jest to specjalny bezbarwny lakier w sprayu do płytek drukowanych tworzący powłokę chroniącą układ przed czynnikami atmosferycznymi. Faktycznie wiertła nie są zbyt tanie w porównaniu ze zwykłymi HSS ale jak piszesz że można wykonać nimi więcej otworów i to lepszej jakości to zastanowię się nad ich zakupem, dzięki za informacje. Ale cóż zanim to nastąpi muszę najpierw kupić jakiś statyw a później zastanowić się nad lepszymi wiertłami :)

  • #26 10 Sty 2010 21:33
    badworm
    Poziom 18  

    piotrekp90 napisał:
    Następnie czyścimy go za pomocą miękkiej strony zmywaka. Gdy po wyschnięciu toner na płytce jest pokryty białym nalotem to znaczy iż niezbyt dokładnie zostały usunięte resztki papieru kredowego i należy ponownie przeczyścić toner.

    Przy wykonywaniu warstwy opisu lepiej oderwać papier na gorąco - mniej tonera przejdzie ale wygląda to bardzo ładnie.

    Ktoś tutaj wspominał o możliwości użycia folii zamiast papieru kredowego - odrywanie jej potem na zimo daje gorsze efekty bo zawsze troszkę tonera zostanie na folii. Kreda pozostająca na tonerze na czas trawienia ma tę przewagę, że uszczelnia go.

  • #27 10 Sty 2010 22:27
    FastProject
    Poziom 28  

    Ładny i dobrze opracowany opis. Bardzo się przyda wielu forumowiczom.

    piotrekp90 napisał:
    Gdy już wszystko jest wywiercone dobrze jest płytkę po stronie miedzi przetrzeć bardzo drobnym papierem ściernym by usunąć wszystkie ostre krawędzie z otworów powstałe w procesie wiercenia.


    Można drobnym papierem ściernym ale ja przy bardzo cienkich ścieżkach polecam zmywanie tonera z płytki za pomocą rozpuszczalnika NITRO, dzięki któremu ścieżki są takie jak się wytrawiły.

  • #28 11 Sty 2010 00:54
    misiek85_1
    Poziom 11  

    Witam, czy papier kredowy o gramaturze 115g będzie się nadawał?

  • #29 11 Sty 2010 13:15
    Daniel1984
    Poziom 11  

    misiek85_1 napisał:
    Witam, czy papier kredowy o gramaturze 115g będzie się nadawał?

    Będzie się nadawał, sam takiego używam ;)

  • #30 11 Sty 2010 17:20
    misiek85_1
    Poziom 11  

    Dzięki za odp ;)

    Ja jak już wiercę coś w laminacie to kupuję sobie taki zestawik "Zestaw 8szt 0,5-1,2mm" za 8,99zł i jak już się wiertło złamało to tylko z mojej winy (za duży nacisk). Ostatnio przestawiłem paski na większe obroty i teraz jest extra :) Wiercę taki sprzętem:
    Wykonywanie PCB z napisami i soldermaską.
    Tylko, że firmy TOPEX :)