Urządzenie może służyć do podawania środków pielęgnacji roślin w akwarium, suchej i mokrej karmy dla zwierząt domowych - ptaków w klatce (woda, ziarna) czy rybek w akwarium w czasie dłuższej nieobecności ich właścicieli.
Opis urządzenia i jego przeznaczenie
Urządzenie składa się z 3 niezależnych timerów służących do sterowania 3 dozownikami (zaworami elektrycznymi na 12V), za pomocą których podaje się substancje płynne do akwarium. Jeśli chcemy podawać substancje innego typu, np. karmę dla rybek, jej określone porcje są dozowane co pewien czas, 3 razy na dobę - co 6, 2 i 16 godzin. Urządzenie pracuje następująco: na początku włącza się pierwszy timer, określający czas otwarcia pierwszego dozownika. Po zakończeniu pracy pierwszego timera, za 6 godzin włącza się drugi timer, a po nim, za 2 godziny, włącza się trzeci timer. Po zakończeniu pracy trzeciego timera, po upływie 16 godzin, włącza się pierwszy i cały cykl zaczyna się od początku. Cykl trwa 24 godziny. W ciągu doby timery włączają się 3 razy w określonym indywidualnie czasie, osobno dla każdego kanału.
Czas otwarcia zaworu wynosi od 1s do 4min i 15s (krok ustawienia to 1s). Wszystkie ustawienia czasu dla każdego timera są zapisywane w pamięci nieulotnej, co gwarantuje ich zachowanie w momencie odłączenia zasilania.
Ustawianie urządzenia
Ustawiania dokonuje się za pomocą przycisku SET i RESET oraz zworek Jmp0 i Jmp4. Na początek zworki Jmp0 i Jmp4 muszą być rozwarte. Następnie należy włączyć zasilanie +12V i rozpocząć ustawianie czasu dla każdego timera osobno. W tym celu należy wcisnąć i przytrzymać przycisk SET. Po upływie 3s usłyszymy pojedynczy długi sygnał (przypominający kreskę w alfabecie Morse'a). Jeden sygnał oznacza pierwszy timer, 2 sygnały - drugi, a 3 sygnały - trzeci. Tak więc jeśli cały cały czas trzymamy wciśnięty przycisk, usłyszymy pojedynczy, podwójny oraz potrójny sygnał i tak w kółko - oznacza to wybór ustawień tego timera, który chcemy skalibrować.
Jeśli wybieramy pierwszy timer, po usłyszeniu pojedynczego sygnału puszczamy przycisk - wtedy powinna się zaświecić dioda D1 w pierwszym timerze. To oznacza, że wybieramy pierwszy timer w celu zmiany ustawień. Następnie należy znowu wcisnąć przycisk SET i trzymać go wciśnięty, odliczając równocześnie krótkie melodyjne sygnały dźwiękowe, żeby określić ilość sekund jaką chcemy ustawić.
Przykład:
Załóżmy, że chcemy ustawić czas na 3s - oznacza to, że należy trzymać tak długo wciśnięty przycisk, aż brzęczyk wyda dźwięk 3 razy. Następnie puszczamy przycisk, a nasz timer zabrzęczy taką ilość razy jaką wpisaliśmy. Wydając trzykrotny sygnał (jak w podanym przykładzie) urządzenie potwierdza to, co ustawiliśmy, a my mamy możliwość weryfikacji czy właśnie o coś takiego nam chodziło. Jeśli nie, trzeba wcisnąć od razu przycisk RESET, co spowoduje przejście timera do ustawień początkowych. Jeśli zaś odwołanie nie nastąpiło, wprowadzone dane zostaną automatycznie dodane do ustawień konkretnego timera i zapisane w pamięci EEPROM mikrokontrolera. Proces zapisu zostanie potwierdzony równoczesnym miganiem wszystkich 3 diod (oznacza to, że dane zostały zapisane poprawnie).
Następnie układ przechodzi w stan początkowy i znów jest gotowy do wyboru ustawień kolejnego timera. Aby ustawić czas dla pozostałych timerów (2 i 3) należy znowu powtórzyć krok po kroku przedstawioną powyżej instrukcję. Każdy timer ustawia się w ten sam sposób.
Po tym jak określiliśmy wartość czasu dla wszystkich 3 timerów, trzeba zakończyć całą procedurę ustawiania. W tym celu wyłączamy zasilanie i zwieramy zworki Jmp0 i Jmp4. Teraz timer jest gotowy do pracy w cyklu dobowym. Jeśli chcemy wyłączyć któryś z zaworów elektrycznych z cyklu pracy, np. wykorzystać tylko pierwszy timer do podania karmy raz na dobę, należy rozewrzeć w jego obwodzie zasilania zworki tych elektromagnesów, które nie będą używane.
Działanie urządzenia
Włączamy zasilanie. Na początku brzęczyk wyda odpowiednią ilość sygnałów w zależności od ustawienia timerów - pierwszego, drugiego i na końcu trzeciego - w celu przypomnienia, jakie wartości określono dla kolejnych timerów. Następnie, po upływie 3s, włącza się pierwszy timer. Czas jego pracy sygnalizuje włączona dioda na okres włączenia pierwszego zaworu elektrycznego. Potem za 6 godzin włączy się drugi zawór elektryczny z sygnalizacją diody odpowiadającej 2 timerowi i czasowi otwarcia drugiego zaworu. Później, za 2 godziny, włączy się trzeci timer z odpowiednim czasem otwarcia trzeciego zaworu i odpowiednią sygnalizacją trzeciej diody. Po zakończeniu pracy trzeciego zaworu, po upływie 16 godzin, znowu włącza się pierwszy timer i cały cykl zaczyna się od początku.
Żeby rozpocząć cykl od wybranego momentu lub przypomnieć sobie ustawienia timerów, należy wcisnąć przycisk RESET - w tej chwili zacznie się nowe odliczanie cyklu przy ustalonej kolejności pracy timerów - 1, 2 i 3.
Elementy i montaż
Zastosowano brzęczyk elektromagnetyczny 50Ω.
Do sterowania zaworami autor wybrał N-kanałowe MOSFETy, ich typy przedstawiono na schemacie (można je wziąć z zepsutej płyty głównej, jest tam ich ok. 10).
Układ scalony 78L05.
Mikrokontroler AVR ATtiny13 taktowany wewnętrznym generatorem RC o częstotliwości 8MHz.
W załączniku firmware ze screenshotem jak wstawić FUSE bity w czasie programowania. Jest też model w programie Proteus, w którym można wirtualnie podejrzeć pracę urządzenia. Ale wsad w Proteus różni się od rzeczywistego urządzenia ( 3_demo.hex). Tam okresy pomiędzy pracą timerów 1, 2 i 3 są liczone nie w godzinach, tylko w sekundach, czyli zamiast 6, 2 i 16 godzin, mamy 6, 2 i 16 sekund, żeby można było poglądowo prześledzić cały cykl pracy urządzenia w krótkim czasie. Pozostałe funkcje (kalibracja, programowanie timerów, sygnalizacja) są takie jak w rzeczywistym urządzeniu.
Autor: Władimir Naumienko, vladimir(_at_)radioded.ru
Link do tłumaczonego projektu: http://radioded.ru/skhema-na-mikrokontrollere/taymer-dozator-dlya-akvariuma
Fajne? Ranking DIY
