Elektroda.pl
Elektroda.pl
X
Proszę, dodaj wyjątek www.elektroda.pl do Adblock.
Dzięki temu, że oglądasz reklamy, wspierasz portal i użytkowników.

ORION EMG 1162 - Zniekształcony sygnał z generatora

tarasw 31 Mar 2013 22:35 3081 6
  • #1 31 Mar 2013 22:35
    tarasw
    Poziom 14  

    Kupiłem bardzo zabytkowy generator z przeznaczeniem do strojenia odbiorników AM. Trafił w moje ręce pięknie zabytkowy węgierski generator ORION EMG 1162 z 1954 roku. Cacko, ba nawet działa, no jak na swój wiek prawie doskonale.

    Niestety kształt sygnału (w założeniu sinusoidy) mocno zależy od zakresu. Na niektórych jest ona całkowicie prawidłowa, ale na przykład 200-480 kHz jest wyraźnie zniekształcona - jak gdyby nasycenie (?)

    ORION EMG 1162 - Zniekształcony sygnał z generatora

    Szukałbym problemu w samej lampie 6Ż4 [6AC7], gdyby nie fakt, iż na innych zakresach sygnał jest nawet nieco większy i nie zniekształcony.

    Prawdziwe cuda dzieją się na zakresie zaczynającym się od 3,3MHz (ale nie największym). Kształt sygnału zmienia się wraz ze zmianą częstotliwości w sposób dla mnie zaskakujący.
    Najładniej pokazuje to filmik.



    Ponieważ generator jest omalże zabytkiem, chciałbym minimalnie eksperymentować, a raczej oprzeć się na diagnozie i poradach kolegów zanim sięgnę po lutownicę. Wnętrze generatora jest prze-ciekawe - w załączeniu obrazek przełącznika i cewek zakresów.

    ORION EMG 1162 - Zniekształcony sygnał z generatora

    Oczywiście i schemat.
    ORION EMG 1162 - Zniekształcony sygnał z generatora

    Dodam że sygnał pobieram z części w.cz. więc modulator jest poza podejrzeniami.

    Proszę o pomoc - od czego zacząć, gdzie szukać niesprawności. Rad bym generator do pełnej sprawności przywrócić.

    Z góry dziękuję i pozdrawiam

    Wojtek

    0 6
  • #2 03 Kwi 2013 08:35
    wojtex1111
    Poziom 21  

    Może to wina tego ruskiego oscyloskopu, a generator jest ok, ja bym sprawdził ten sygnał na jakimś radiu, na różnych częstotliwościach, czy jest czysty, czy zaszumiony itd.

    0
  • #3 04 Kwi 2013 10:09
    tarasw
    Poziom 14  

    Uszkodzenie (czy inna niesprawność) oscyloskopu wydawało się bardzo małoprawdopodobne. Do wczoraj.
    Po użyciu porządnej sondy nie pojawiły się problemy z oscylacjami, nie mniej kwestie nasycenia pozostały bez zmian.

    Co ciekawe znalazłem podobny wątek w innym forum: Generator sygnałowy 100KHz-110MHz

    Wymiana lampy na nowy egzemplarz nie wprowadziła żadnych znaczących zmian.
    Pozostaje sprawdzenie punktu pracy wg. 6Ż4

    O sukcesach (mam nadzieję, iż szybko), będę informował.

    Wojtek

    0
  • #4 04 Kwi 2013 10:39
    wojtex1111
    Poziom 21  

    Też mam ruski oscyloskop i nigdy nie byłem z niego zadowolony, radzę wymienić kondensatory elektrolityczne w generatorze, bo tamte mogły po prostu wyschnąć ze starości i sprawdzić punkty pracy lamp, a potem czystość sygnału odbiornikiem radiowym.

    0
  • #5 06 Kwi 2013 23:46
    Driver-
    Poziom 38  

    tarasw napisał:
    Niestety kształt sygnału (w założeniu sinusoidy) mocno zależy od zakresu. Na niektórych jest ona całkowicie prawidłowa, ale na przykład 200-480 kHz jest wyraźnie zniekształcona - jak gdyby nasycenie (?)
    Myślę że to nie nasycenie a raczej odcięcie, spowodowane ujemnym napięciem sinusoidy na S1, w końcu to lampa z krótką charakterystyką. Nie napisałeś przy jakich nastawach oscyloskopu mierzyłeś, a niektóre oscyloskopy mają przełącznik odwracania fazy o 180°. Jeśli się tego nie uwzględni odcięcie można odczytać jako nasycenie.
    tarasw napisał:
    Szukałbym problemu w samej lampie 6Ż4 [6AC7], gdyby nie fakt, iż na innych zakresach sygnał jest nawet nieco większy i nie zniekształcony.
    Zważ że lampa ma pojemności wewnętrzne, które mają wpływ na jej pracę w zależności od częstotliwości, to może być przyczyną nierównomierności poziomów na poszczególnych podzakresach a nawet w obrębie jednego podzakresu. Ponadto lampa jest dość znacznie obciążona przez opornik 100Ω włączony przez 2 połączone szeregowo kondensatory 10nF. Lampa pracuje jako generator i jednocześnie jako separator. Dzięki takiemu rozwiązaniu zaoszczędzono na dodatkowym stopniu separatora, kosztem większych nieliniowości w obwodzie anodowym i jednocześnie przez duże obciążenie (100Ω) zmniejszono sygnał sterujący modulatorem. Samo spłaszczenie półokresu sinusoidy to jeszcze nie tragedia, przykładowo różnica szczytowych napięć półokresów ze spłaszczeniem o ~30% to o ~18dB niższa II harmoniczna i o ~50dB niższa III harmoniczna sygnału podstawowego. Oczywiście przy czystszej sinusoidzie harmoniczne mają dużo mniejszy poziom. Harmoniczne o takiej różnicy poziomów, w stosunku do sygnału użytecznego, skutecznie wytłumiają obwody wejściowe strojonego odbiornika.
    tarasw napisał:
    Prawdziwe cuda dzieją się na zakresie zaczynającym się od 3,3MHz (ale nie największym). Kształt sygnału zmienia się wraz ze zmianą częstotliwości w sposób dla mnie zaskakujący.
    Wygląda mi to na gwałtowny wzrost II harmonicznej, która jest przesunięta w fazie o ~90°. Co jest tego powodem trudno powiedzieć. Na Twoim miejscu porównał bym czy cewki i kondensatory pracujące na tym podzakresie są podobne połączone jak na pozostałych oraz czy nie zmieniono wartości któregoś z kondensatorów. Może obwód jest rozstrojony. Warto sprawdzić częstotliwościomierzem jaka jest częstotliwość na tym podzakresie. Jak nie masz częstotliwościomierza to możesz w przybliżeniu obliczyć częstotliwość z podstawy czasu oscyloskopu.
    tarasw napisał:
    Co ciekawe znalazłem podobny wątek w innym forum: Generator sygnałowy 100KHz-110MHz
    To całkiem inny układ generatora więc nie ma co porównywać. W tym generatorze zniekształcenia może wnosić sam generator jak i separator/modulator, które są osobnymi układami.
    tarasw napisał:
    Wymiana lampy na nowy egzemplarz nie wprowadziła żadnych znaczących zmian.
    Pozostaje sprawdzenie punktu pracy wg. 6Ż4
    Fabryka dobrała optymalny dla tego układu punkt pracy. Jego zmiana może spowodować że rozjadą się poziomy w.cz. i na wyjściu generatora możesz mieć inne napięcie niż wynika to z nastaw tłumika wyjściowego. Pytanie czy punkt pracy nie został zmieniony przez uszkodzenie jakiegoś elementu. Bardzo prawdopodobne ze generator mógł być naprawiany, a jeśli tak było to sprawdź czy wartości wymienionych elementów są właściwe. Tak czy inaczej warto sprawdzić częstotliwościomierzem zestrojenie podzakresów zwracając też uwagę na poziomy napięć wyjściowych, które powinny być w miarę jednakowe na wszystkich podzakresach. Ale to mierz na wyjściu generatora.

    0
  • #6 08 Kwi 2013 21:48
    tarasw
    Poziom 14  

    Dziękuję za pomoc - walczymy.

    Cytat:
    Myślę że to nie nasycenie a raczej odcięcie, spowodowane ujemnym napięciem sinusoidy na S1, w końcu to lampa z krótką charakterystyką.

    Tak jest to odcięcie, oscyloskop nie odwraca fazy.

    Otwarłem obudowę generatora oscylatora - lekko nie było, waży ze 3kg - gruby odlew.
    ORION EMG 1162 - Zniekształcony sygnał z generatora

    Jak łatwo dostrzec, ktoś naprawiał i zamiast układu dwu kondensatorów i opornika zastosował uproszczenie - jeden 5n1F. To ten na dole fotografii.

    ORION EMG 1162 - Zniekształcony sygnał z generatora ]

    Nie wiem czy wpłynęło to zdecydowanie na pracę układu - przywróciłem na próbę pierwotny obwód, ale znaczącej zmiany nie stwierdziłem. Może coś przeoczyłem?
    ORION EMG 1162 - Zniekształcony sygnał z generatora
    Zamieniłem też lampę na 6Ż4 - bez zmian. Natomiast po zmontowaniu całości zmniejszyły się te śmieszne inter-modulacje 2 harmoniczną, które kolega zdiagnozował.

    Cytat:
    ... Harmoniczne o takiej różnicy poziomów, w stosunku do sygnału użytecznego, skutecznie wytłumiają obwody wejściowe strojonego odbiornika.


    Rzeczywiście udało mi się zestroić p. cz. 465 kHz w odbiorniku przy użyciu tego generatora. Po woli zamierzam się na obwody wejściowe.

    Cytat:
    Tak czy inaczej warto sprawdzić częstotliwościomierzem zestrojenie podzakresów zwracając też uwagę na poziomy napięć wyjściowych, które powinny być w miarę jednakowe na wszystkich podzakresach.


    Sprawdziłem częstotliwościomierzem, oprócz najwyższego są co najmniej przyzwoite. Wydaje się, iż pojemność lampy o której kolega wspominał ma tu znaczenia. Powrócę zatem do oryginału 6AC7, a tą "Made in CCCP" wykorzystam do sprawdzenie modulatora. Co do napięć wyjściowych top właśnie montuję sondę w. cz. - sprawdzimy.

    O postępach będę informował.

    0
  • #7 19 Kwi 2013 09:59
    tarasw
    Poziom 14  

    Witam,

    Troszkę pomogł mechaniczny rempont potencjometru wyjściowego. Ale generalnie należy uznać, iż w pewnym wieku pewne niedomagania sie ma.

    Dziękuje za pomoc - uważam temat za zamknięty.

    Wojtek

    0