Elektroda.pl
Elektroda.pl
X

Wyszukiwarki naszych partnerów

Wyszukaj w ofercie 200 tys. produktów TME
Europejski lider sprzedaży techniki i elektroniki.
Proszę, dodaj wyjątek elektroda.pl do Adblock.
Dzięki temu, że oglądasz reklamy, wspierasz portal i użytkowników.

Wskaźnik wysterowania z tranzystorami

Dikej2012 31 Maj 2014 09:26 1920 24
  • #1 31 Maj 2014 09:26
    Dikej2012
    Poziom 8  

    Jestem tu nowy więc jeżeli to nie ten dział to proszę o przeniesienie. Mam problem z doborem tranzystorów. Chcę zamienić przekaźniki na tranzystory w wskaźniku wysterowania ponieważ przekaźniki mają za wolną reakcję. Zasilanie jest 12V, pobór prądu na jedną żarówkę to ok. 0,5A. Z góry dzięki za pomoc. :)

    0 24
  • Pomocny post
    #2 31 Maj 2014 09:32
    excray
    Poziom 38  

    Spoko, to powodzenia. Nie poddawaj się. A gdybyś jednak zwątpił w swoje możliwości to wrzuć schemat to może wtedy forumowiczom uda się coś wymyślić.

    0
  • #4 31 Maj 2014 10:10
    leonsocio
    Poziom 28  

    Daj BD136/138/140, małą blaszkę jako radiator i finito. No i rezystory bazowe nie zapomnij.

    0
  • #5 31 Maj 2014 10:50
    excray
    Poziom 38  

    leonsocio napisał:
    No i rezystory bazowe nie zapomnij.

    Akurat tutaj może podłączyć bezpośrednio. Układ LM3915 ogranicza prąd. Poza tym nie BD135/7/9 bo to są tranzystory NPN tylko BD136/8/140, emiterem do zasilania a bazą do układu.

    0
  • #6 31 Maj 2014 10:53
    leonsocio
    Poziom 28  

    Może i tak, napisałem o tych rezystorach zachowawczo i z przyzwyczajenia :)

    0
  • #7 31 Maj 2014 10:55
    excray
    Poziom 38  

    leonsocio napisał:
    Może i tak, napisałem o tych rezystorach zachowawczo i z przyzwyczajenia

    Ok, ale tranzystory też nie te. Układ ma wyjście Otwarty kolektor a więc musisz tam dać tranzystory PNP - opis uzupełniłem powyżej.

    0
  • #9 31 Maj 2014 15:09
    _jta_
    Specjalista elektronik

    Jeszcze taka uwaga, jeśli do tego mają być podłączone żarówki: żarówka zimna ma z 10 razy mniejszy opór, a więc w chwili włączenia płynie przez nią 10 razy większy prąd, o ile coś innego go nie ogranicza - jest kwestia, czy i jak długo tranzystor (np. BD136) to wytrzyma. Akurat BD136 przy małym prądzie bazy będzie ograniczał prąd kolektora, ale żarówka będzie wolniej się rozgrzewać, a dopóki ona się nie rozgrzeje, w tranzystorze będzie się wydzielać sporo ciepła - może się przegrzać. BD282 powinien bez problemu wytrzymać prąd włączania, ale będzie potrzebował większego prądu bazy, niż da LM3915.

    0
  • #10 31 Maj 2014 16:19
    leonsocio
    Poziom 28  

    Można użyć jakiegoś Darlingtona w TO-220.

    0
  • #11 31 Maj 2014 16:30
    _jta_
    Specjalista elektronik

    Gotowe Darlingtony mają duży spadek napięcia - lepiej zrobić "ręcznie" układ Darlingtona, albo Sziklaiego, z taką modyfikacją, żeby zmniejszyć spadek napięcia.

    0
  • #12 31 Maj 2014 16:33
    leonsocio
    Poziom 28  

    LM3915 nie wydałby tych min. 1.4V które jest potrzebne Darlingtonom?

    0
  • #13 31 Maj 2014 17:13
    _jta_
    Specjalista elektronik

    Żarówkom by zostało niższe napięcie, świeciłyby żółto i dużo słabiej. Hm... BD135 (i pewnie BD136 tak samo) wytrzymuje moc strat 10W przy temperaturze obudowy do 50 C, a pewnie moc strat podczas włączania żarówki nie będzie większa - może nie zdąży się nagrzać tak, by to mu mogło zaszkodzić? W razie czego jakiś radiatorek... Ale trzeba sprawdzać każdy egzemplarz, bo może się okazać, że ma za małe wzmocnienie, żeby przepuścić prąd żarówki przy małym napięciu kolektora, a wtedy będzie się grzał tak, że musiałby mieć duży radiator.

    0
  • #14 31 Maj 2014 17:30
    jarek_lnx
    Poziom 43  

    Na problem o którym wspomniał _jta_ w poście #9 można też spojrzeć inaczej, dzieki temu ze prąd bazy jest ograniczony, a β niewielka prąd "rozruchowy" żarówki zostanie ograniczony, przez co trwałość żarówki się zwiększy. Tylko trzeba to zrobić tak żeby tranzystor wytrzymał.

    0
  • #15 31 Maj 2014 17:48
    Robert Kochan
    Poziom 2  

    jarek_lnx napisał:
    Na problem o którym wspomniał _jta_ w poście #9 można też spojrzeć inaczej, dzieki temu ze prąd bazy jest ograniczony, a β niewielka prąd "rozruchowy" żarówki zostanie ograniczony, przez co trwałość żarówki się zwiększy. Tylko trzeba to zrobić tak żeby tranzystor wytrzymał.

    Głupota.

    Powtórzę jeszcze raz:

    Znam te kostki i wiem jakie są ich minusy. Skoro chcesz sterować takimi żaróweczkami, to najlepiej przez driver buforowy połączony do 3915. (przy prądzie 500mA pominiesz tranzystory, a i zaoszczędzisz na stratach mocy które driver eliminuje po przez histerezę przełączeniową)

    A ty kolego <jarek_lnx > Skoro czepiasz się szczegółów to mam na ciebie haczyk. Niestety moje posty lecą a nie twoje, wiec nie poznasz pewnych sztuczek.. Pa

    0
  • #16 31 Maj 2014 19:10
    _jta_
    Specjalista elektronik

    LM3915 ma płynną regulację prądu wyjściowego w zakresie od 1 do 30mA; 20mA prądu bazy powinno wystarczyć, żeby BD136 dał prąd kolektora 500mA przy napięciu 2V, może przy 30mA napięcie będzie niskie. Niestety nie da się przewidzieć, ile czasu potrzeba na nagrzanie żarówki, a ile na nagrzanie tranzystora. Masa włókna żarówki jest dużo mniejsza, niż wkładki radiatorowej tranzystora, ale w stanie zimnym moc wydzielająca się w tranzystorze jest dużo większa, niż moc wydzielająca się w żarówce, a włókno żarówki trzeba ogrzać tak, by uzyskać sto razy większy wzrost temperatury. Chyba trzeba spróbować: podłączyć żarówkę do kolektora, przez bazę puścić 25mA, sprawdzić na ile nagrzeje się wkładka radiatorowa BD136. Wynik może być różny dla różnych żarówek i dla tranzystorów różnych producentów, czy różnych grup wzmocnienia. Jeśli nie wyczuje się palcem znacznego wzrostu temperatury, to - o ile żarówka nie będzie włączana i wyłączana np. co sekundę - nie powinno być problemu.

    0
  • #17 31 Maj 2014 19:23
    jarek_lnx
    Poziom 43  

    Cytat:
    Głupota.
    ....
    Znam te kostki i wiem jakie są ich minusy.

    A ja nie o kostkach tylko o żarówkach i tranzystorach pisałem, w LM3915 mozna ustawić konkretny prad wyjściowy - z tym chyba sie zgodzisz, prąd ten mozna dobrać tak aby tranzystor się nasycił, ale prąd płynący przy zaświecaniu ograniczał, żarówki zazwyczaj przepalają sie przy załączaniu właśnie przez ten duży prąd rozruchowy, jest jeszcze jeden sposób radenia sobie z tym zjawiskiem - wyłączone żarówki podgrzewać małym prądem na granicy zaświecenia.

    Cytat:
    Skoro chcesz sterować takimi żaróweczkami, to najlepiej przez driver buforowy połączony do 3915. (przy prądzie 500mA pominiesz tranzystory, a i zaoszczędzisz na stratach mocy które driver eliminuje po przez histerezę przełączeniową)
    Driver buforowy, ładne słowo, ale ni cholery nie wiem o co ci chodzi, czy to ma byś driver scalony czy dyskretny, jaki konkretnie? drivery high side z histerezą nie są zbyt popularne.

    Cytat:
    A ty kolego <jarek_lnx > Skoro czepiasz się szczegółów to mam na ciebie haczyk.
    Czepiam sie sczegółów, bo uważam że tak trzeba, właśnie sczegóły odróżniają urządzenia dobre od kiepskich, porównaj choćby oscyloskopy tanią chińsczyznę i sprzęt markowy, w katalogu takie samo pasmo, taki sam bufor tylko te szczegóły...

    Cytat:
    Niestety moje posty lecą a nie twoje, wiec nie poznasz pewnych sztuczek.. Pa
    Nie rozumiem, czy to ma znaczyc że sie obraziłeś? posty lecą (do kosza) masowo, jak masz niską rangę na forum i agresywny ton wypowiedzi. Postaw sie w sytuacji moderatora, który nie musi być ekspertem od wszystkiego, czasami pozostaje mu tylko ocenić ortografię, jasność przekazu, ton wypowiedzi i rangę na forum, jeśli twoje "sztuczki" są wartościowe, musisz się bardziej postarać żeby przeszły.

    0
  • #18 31 Maj 2014 20:01
    Dikej2012
    Poziom 8  

    Cieszę się że dyskusja się "rozbujała", a ja jestem laikiem :( i z tego co widzę to mam już parę tranzystorów do wyboru, i teraz niestety nie wiem który wybrać żeby było dobrze :) Myślę że skorzystam z propozycji "jarek_lnx" żeby wyłączone żarówki podgrzewać małym prądem na granicy zaświecenia.

    0
  • #19 31 Maj 2014 20:48
    Robert Kochan
    Poziom 2  

    jarek_lnx napisał:
    A ja nie o kostkach tylko o żarówkach i tranzystorach pisałem, w LM3915 mozna ustawić konkretny prad wyjściowy - z tym chyba sie zgodzisz, prąd ten mozna dobrać tak aby tranzystor się nasycił, ale prąd płynący przy zaświecaniu ograniczał, żarówki zazwyczaj przepalają sie przy załączaniu właśnie przez ten duży prąd rozruchowy, jest jeszcze jeden sposób radenia sobie z tym zjawiskiem - wyłączone żarówki podgrzewać małym prądem na granicy zaświecenia.


    Tak wiem, ale nie oto tu się rozchodzi.

    jarek_lnx napisał:
    Driver buforowy, ładne słowo, ale ni cholery nie wiem o co ci chodzi, czy to ma byś driver scalony czy dyskretny, jaki konkretnie? drivery high side z histerezą nie są zbyt popularne.

    Najzwyklejszy driver scalony którego cechuje odpowiednia histereza przełączeniowa względem napięcia bądź prądu wejściowego bramki.

    jarek_lnx napisał:
    Czepiam sie sczegółów, bo uważam że tak trzeba, właśnie sczegóły odróżniają urządzenia dobre od kiepskich, porównaj choćby oscyloskopy tanią chińsczyznę i sprzęt markowy, w katalogu takie samo pasmo, taki sam bufor tylko te szczegóły...

    Prawda, wygląda na to, że praktyka czyni postęp.

    jarek_lnx napisał:
    Nie rozumiem, czy to ma znaczyc że sie obraziłeś? posty lecą (do kosza) masowo, jak masz niską rangę na forum i agresywny ton wypowiedzi. Postaw sie w sytuacji moderatora, który nie musi być ekspertem od wszystkiego, czasami pozostaje mu tylko ocenić ortografię, jasność przekazu, ton wypowiedzi i rangę na forum, jeśli twoje "sztuczki" są wartościowe, musisz się bardziej postarać żeby przeszły.

    Czyli fałszuję po tonacji. (reszta powinna być w miarę zrozumiała)

    0
  • #20 01 Cze 2014 01:16
    _jta_
    Specjalista elektronik

    Przydałoby się ustalić, jaki prąd i jakie napięcie jest potrzebne, żeby rozgrzać włókno żarówki do progu świecenia. Niestety, trudno to przewidzieć: gdyby włókno traciło ciepło tylko przez promieniowanie i było ciałem doskonale czarnym, to w temperaturze 900 K straty ciepła byłyby 82 razy mniejsze, niż w temperaturze 2700 K; gdyby traciło ciepło wyłącznie przez przewodzenie i było ono proporcjonalne do różnicy temperatur, różnica strat ciepła byłaby zaledwie 4-krotna. Rzeczywiste straty ciepła są pośrednie, w różnych typach żarówek jest z tym różnie - np. w żarówce gazowanej włókno może więcej ciepła tracić przez przewodzenie. Dlatego trzeba to sprawdzić doświadczalnie dla takiej żarówki, jaka ma być użyta.

    Utrzymywanie temperatury włókna 900 K zwiększa jego opór 3 razy w porównaniu do zimnego, dzięki temu bardziej ogranicza ono prąd tranzystora i straty mocy w tranzystorze; w takiej temperaturze powinno ono lekko świecić - ale ze 200 razy słabiej, niż w pełni nagrzane. I oczywiście wstępnie nagrzane będzie szybciej się rozgrzewać - najtrudniejszy jest początek, bo włókno ma mały opór i prawie cała moc zamienia się w ciepło wydzielające się w tranzystorze. Mając wstępnie podgrzane włókno uzyskujemy od początku 3 razy lepszą sprawność - stosunek ciepła w żarówce do całego wydzielonego ciepła.

    0
  • #22 01 Cze 2014 10:39
    Robert Kochan
    Poziom 2  

    A musi być tranzystor ? tego typu układy mają łagodne narastanie zbocza na wyjściu. Przy fatalnym zbiegu okoliczności możesz przegrzać tranzystor na kanale który będzie delikatnie podsycany przez LM3915. Jak byś napisał do czego to będzie służyć, to ułatwił byś sprawę. (czy to urządzenie zawsze będzie pracować dynamicznie, czy może jest ewentualność wystąpienia stanów statycznych ?)

    0
  • #24 01 Cze 2014 12:46
    _jta_
    Specjalista elektronik

    BD136/BD138/BD140 ze sporym radiatorem powinien wytrzymać - przy prądzie 0.5A moc strat nie przekroczy 6W, a on wytrzymuje ponad 10W (przy idealnym chłodzeniu). Do BD282 wystarczy mniejszy (ze 2 razy) radiator, ale tranzystor będzie droższy. Tańszy jest BD242 i też się nada, i to z niewielkim radiatorem, to samo z 2N5195. Jeszcze tańszy (tańszy od BD140, a wymagający niewielkiego radiatora) jest TIP30. Tylko pytanie, co znajdziesz w sklepie. Sprawdź charakterystykę swoich żarówek. No i jest kwestia, jak długo żarówki wytrzymają szybkie miganie - może lepiej użyć LED-ów i nie mieć tylu kłopotów?

    0
  • #25 01 Cze 2014 12:58
    vodiczka
    Poziom 42  

    _jta_ napisał:
    Przydałoby się ustalić, jaki prąd i jakie napięcie jest potrzebne, żeby rozgrzać włókno żarówki do progu świecenia. Niestety, trudno to przewidzieć:

    Przewidzieć trudno, zmierzyć dziecinnie łatwo: Regulator napięcia, multimetr/amperomierz, nieuzbrojone oko (ewentualnie uzbrojone w lupę) i ciemne pomieszczenie :D

    0
TME logo Szukaj w ofercie
Zamknij 
Wyszukaj w ofercie 200 tys. produktów TME
TME Logo