Elektroda.pl
Elektroda.pl
X
Zasilacze UPS
Proszę, dodaj wyjątek www.elektroda.pl do Adblock.
Dzięki temu, że oglądasz reklamy, wspierasz portal i użytkowników.

Unitra Merkury DSH 303A - Dziwne działanie Arcz

skawalkeros 25 Mar 2015 21:04 1833 7
  • #1 25 Mar 2015 21:04
    skawalkeros
    Poziom 15  

    Witam
    Jestem posiadaczem trzech amplitunerów Merkury DSH 303A, jakoś tak się złożyło że trochę się tego nazbierało.
    Wszystkie są przestrojone, jakość dźwięku super, czułość głowicy lepsza niż w Radmorze 5102 i generalnie bardzo podoba mi się ten amplituner.
    Jeden odbiornik działa bezproblemowo, ustawiłem w programatorze stacje już rok temu i pięknie trzymają przy włączonym Arcz. Natomiast w dwóch pozostałych odbiornikach występuje następujący problem:
    Włączę, ustawię na programatorze stacje, siła sygnału jest na 2/3 albo lepiej, odbiór w stereo piękny, kiedy wówczas wciskam Arcz wskaźnik "zero detektora" przez kilka sekund "buja się" zanim stanie pośrodku. Kiedy wyłączę Amplituner i po dłuższym czasie włączę go z włączonym przyciskiem Arcz stacje są odstrojone (szum i brak odbioru) dopiero po kilkukrotnym poprzełączaniu kanałów na programatorze sensorowym zaprogramowane wcześniej stacje wracają na swoje miejsce.
    Podejrzewam że problem leży gdzieś w układzie Arcz który w tym sprzęcie jest dziwnie skonstruowany ale nie wiem jak się zabrać do szukania usterki.

    0 7
  • Zasilacze Ups
  • #2 27 Mar 2015 06:59
    Sanjose
    Poziom 26  

    Jeden egzemplarz masz sprawny, może posłużyć za wzór podczas dokonywania pomiarów.

    0
  • Zasilacze Ups
  • #3 27 Mar 2015 08:00
    skawalkeros
    Poziom 15  

    Zauważyłem jeszcze jedną dziwną przypadłość. Mianowicie w "niesprawnych" egzemplarzach po włączeniu przez dosłownie sekundę słychać w głośnikach buczenie, potem dźwięk jest bez skazy. Czyżby gdzieś wyschnięty kondensator?

    0
  • #4 04 Kwi 2015 23:26
    Andrzej L.
    Poziom 26  

    Ten układ lubi mieć problemy, bo jest nietypowy (względem typowych układów z osobną diodką do ARCZ i osobną linią podstrajania). W przypadku odstrojenia w dół od stacji rozważany układ dla głównego napięcia warikapowe realizuję korektę napięcia na plus - czyli napięcie zaczyna wzrastać proporcjonalnie do odstrojenia. W przypadku odstrojenia w górę od stacji układ odejmuje kolejne mV od napięcia warikapowego.
    Generalnie zabawę zaczynasz od potwierdzenia czy przy WYŁĄCZONYM Arcz zero dostrojenia - czyli 0V między nóżkami 7 i 10 oznacza w tym tunerze największy sygnał na wskaźniku poziomu sygnału - pomiar na nóżce 13 UL1200, TDA1200, HA1137W w zależności co tam na płytę masz wstawione w roli kości p.cz.
    Jeżeli max sygnału nie uzyskujesz dla zera (bo z czasem od starości filtr się rozjechał) to konieczne jest podstrojenie filtra F201, 211 7x7 aby zero pokrywało się z punktem jak największego sygnału.
    Gdy tu wszystko gra pozostaje dłubanie w zespole ARCZ na tranzystorach T802-T804.
    Jeden człowiek miał ostatnio podobny problem i okazał się winny jeden z tranzystorów, jak dobrze pamiętam T803. Prześwietlany miernikiem na okoliczność przewodzenia złącz B-E, B-C nie wykazywał żadnych podejrzanych objawów, a w układzie się nie specjalnie dobrze zachowywał generując podobne objawy. Czyli efekt jakby generatora-modulatora napięcia strojenia i za chwilę drgania te gasną. Układ jest jakby przekompensowany i zaczyna się czasami dziwnie zachowywać - rzuca nim ;)
    Tu masz opisane układ podobnie działający
    https://www.elektroda.pl/rtvforum/topic1224445.html
    jeżeli przy tutejszym polegniesz to pozostaje przeróbka na mniej agresywny. Ja tam z ARCZ się dawno wyleczyłem, bo uniemożliwia odbiór słabych stacji w pobliżu mocnej. Wolę sobie ręcznie lekko dostroić radio jak odpłynie te 50kHz po nagrzaniu.

    1
  • #5 02 Lis 2016 12:51
    Daniel1300
    Poziom 14  

    Witam, żeby nie zakładać kolejnego tematu, kiedy problem jest ten sam (a ten w temacie nie został rozwiązany), uznałem, że odpowiem tutaj - po co robić śmietnik w wyszukiwarce, kiedy wszystko można zgromadzić w jednym temacie.

    Mam dokładnie ten sam problem z dwoma egzemplarzami Merkurego - wygląda na to, że to typowa usterka dla tego modelu. Widać nikt sobie z tym nie poradził, bo internet milczy, są tematy na temat tego problemu, zarówno na forach jak i facebooku, lecz rozwiązania brak.

    Problem jest dokładnie taki, jak opisał autor - układ ARCz wariuje, na włączonym programatorze podczas wybierania stacji chwilę wskazówka "zero FM" pulsuje i stabilizuje się po czasie. Prawdziwa zabawa zaczyna się po wyłączeniu programatora i wybierania stacji za pomocą gałki strojenia - ARCz pulsuje bez końca, powodując przy okazji dosyć mocne "bujanie" membran w głośnikach niskotonowych. Po wyłączeniu ARCzu wszystko wraca do normy. Podmieniałem wszystkie tranzystory w programatorze, wymieniłem układ scalony (stary był uszkodzony), dla pewności wszystkie elektrolity w torze radiowym, kondensator 4,7uf w programatorze, niektóre kondensatory ceramiczne w programatorze, wszystkie elektrolity wokół głowicy FM. Niestety, nic to nie zmieniło. Może ktoś podpowie, co jeszcze może powodować takie zachowanie tych odbiorników po latach?

    0
  • #6 05 Lis 2016 22:16
    Andrzej L.
    Poziom 26  

    Zakładam, że heterodynę masz pracującą prawidłowo +10,7MHz względem odbieranej stacji. Czyli jak odbierasz stację na 100,0MHz to heterodyny w twojej głowicy oscyluje na pewno na częstotliwości 110,7MHz?
    Trzeba wykluczyć niedociągnięcia w rozważaniu.
    Trzeba też sprawdzić czy isostat od ARCZ na pewno ma dobrze łączące styki, bo po latach blaszki w isostatach się utleniają i nie łączą - trzeszczenie isostata (w pozycji załączone ARCZ) może też powodować te denerwujące oscylacje - więc do przemierzenia czy ładnie łączy i czy przejście jest stabilne w czasie i ma jak najbliżej 0 Ohm.
    Bazując na opisie podobnie rozwiązanego ARCZ tutaj:
    https://obrazki.elektroda.pl/15_1237843464.jpg sprawdziłbym co będzie się dziać jak w Merkurym rezystor R812 zastąpimy podkówką 1MOhm i spróbujemy dobrać czułość dostrajania ARCZ. W zależności od wersji tunera tranzystory T803, T804 (wskazane na schemacie, że mają być z grupy wzmocnieniowej "B") mają zapewne rozrzut wzmocnienia względem założeń projektantów i egzemplarze ze zbyt dużym wzmocnieniem mogą być źródłem oscylowania ARCZ, bo projektant dobrał wartości rezystorów dla pewnego założonego wzmocnienia tranzystorów, a tu się trafia egzemplarz tunera z innym wzmocnieniem od założonego i mamy falowanie.
    Falowanie, bo układ jest zbyt czuły i trwa to w nieskończoność albo za długo aż łaskawie wygaśnie.
    Można sprawdzić co się będzie dziać jak C805 220nF zwiększymy do 1uF - powinna opóźnić się reakcja zadziałania ARCZ przy odstrojeniu. ARCZ będzie dłużej czasu dociągał częstotliwość.
    Korektę zacząłbym od podkówki w miejscu R812 skręconej na 0 Ohm (w celu uniknięcia oscylacji już na starcie, być może wystarczy nawet zacząć od 50% rezystancji, czyli w okolicy 500 kOhm) - czyli tak jakby ARCZ było teoretycznie wyłączone (mimo, że będzie załączone przyciskiem) i stopniowo zwiększał jego wartość.
    Więc przy wyłączonym ARCZ ustalamy testową wartość na podkówce 1MOhm, następnie dostrajamy się do stacji (wskaźnik zera na środku) i potem włączamy ARCZ i patrzymy co się dzieje. Zaczynamy od ustawienia 10% (50%) rezystancji podkówki i stopniowo ją zwiększamy w kolejnych próbach.
    Przy skręconej podkówce na minimum rezystancji (0 Ohm) nic się nie powinno dziać i nic nie powinno być "dociągane" po załączeniu ARCZ (nawet jak przed załączeniem odstroiliśmy się od stacji), bo sygnał ARCZ - czyli nie bierze udziału w korygowaniu napięcia - jest zwierany do masy i nie powinno być żadnych falowań.
    Teraz należy przy wyłączonym ARCZ zwiększyć rezystancję podkówki (ustawić np 10% wartości), korekta podkówki może spowodować odpłynięcie stacji, więc po korekcie położenia podkówki ponownie dostrajamy się do stacji i włączamy ARCZ i obserwujemy co się dzieje. Jeśli przy wyłączonym ARCZ byliśmy w zerze dostrojenia, to załączenie ARCZ nie powinno nic zmieniać, rozstrajać.
    Kolejnymi zwiększaniami rezystancji możemy sobie poszukać punktu, w którym ARCZ staje się już niestabilne i wpada w oscylacje. Cofamy więc delikatnie podkówkę poniżej tego punktu krytycznego - tam gdzie nasze zero przed załączeniem ARCZ, nadal nim pozostaje niezmiennie (nawet o grubość wskazówki się nie różni) mimo załączenia ARCZ. Im bliżej do punktu krytycznego tym ARCZ działa ostrzej i będzie mieć większe tendencje do wzbudzeń - zwłaszcza jak próbnie ruszymy gałką strojenia góra-dół od stacji, a ARCZ chce to korygować.




    Trzeba więc ustawić największe wzmocnienie (jak największa rezystancja na podkówce 1MOhm), które jeszcze nie powoduje powstawania oscylacji gdy układ wykryje odchyłkę, którą mu sztucznie zadamy w celu testowania odpowiedzi pętli ARCZ na taką odchyłkę.
    Gdy powstają oscylacje to oznaczać, że już przedobrzyliśmy, za duże wzmocnienie. Tak przeczulony układ już samo załączenie ARCZ i trzaski przełącznika mu towarzyszące nakładające się na napięcie ARCZ, zostają przesadnie wzmocnione i całość staje się niestabilna, bo zamiast tylko delikatnie próbować dociągnąć do zera "zakłóconą" odchyłkę napięcia, następuje przerzut (przejście przez zero dostrojenia) i chwilowa odchyłka w drugą stronę, którą układ wykrywa i próbuje znowu korygować. W wyniku zbyt dużego wzmocnienia układ znowu robi to z przesadą, nie potrafi ściągnąć tylko do zera ale przerzuca znów i się całość zapętla, powstają niegasnące oscylacje odstrojenie w dół-odstrojenie w górę.
    Jeżeli próby nic nie dadzą, to pozostaje spróbować przerobić układ na ten ze wskazanego artykułu, albo w ogóle zrezygnować z układu ARCZ.
    Na czułość chwytania i ewentualnego oscylowania ma też wpływ rezystor R813 4k7. Jego też w ostatnim podejściu można próbować zwiększyć celem osłabienia działania ARCZ.
    Można też powzorować się na układzie ARCZ z tunera Radmor SHE-5412 wykonanego na UL7523 (uA723) do którego doprowadzone jest także napięcie korygujące ARCZ z UL1200 (HA1137W), które zmienia napięcie referencyjne stabilizatora i tym samym oddziałuje na napięcie warikapowe by skorygować odstrojenie.
    W dzisiejszych czasach gdzie stacje są bezmyślne obsadzane co 200kHz i mniej w sąsiednich powiatach i 300kHz w danej miejscowości, ARCZ przestaje być w ogóle użyteczne, bo czasami przeciągnie cię do mocniejszej "złej" stacji.
    W oryginalny układzie (gdy już uda się go uspokoić i zacznie działać jak należy) wywaliłbym diodę D601 BZP630C9V1, bo na pewno do stabilnych ona nie należy i od włączenia zapewne płynie z kilkanaście procent z napięciem - powodując dodatkową niestabilność, odstrajanie. Można spróbować zastąpić ją układem z LM317L - czyli mała obudowa TO-92 (przy małej modyfikacji układu i rezystancji R824 12k - tak aby zapewnić minimum 5mA prądu dla LM317L), który na pewno da dużo stabilniejsze napięcie 9V1.

    2
  • #7 13 Lis 2016 20:57
    Daniel1300
    Poziom 14  

    Dziękuję kolego za tą poradę, wlutowałem ten PR-ek w miejsce R812 i ustawiłem ARCz tak, że po wyszukaniu stacji "rzuci" na boki może raz-dwa i się stabilizuje, pięknie trzyma stacje, problem wreszcie rozwiązany po tylu bólach :). Serdeczne dzięki!

    0
  • #8 30 Paź 2017 22:22
    skawalkeros
    Poziom 15  

    Kolega Andrzej to geniusz 🙂 dzięki niemu już w kilku Merkurych rozwiązałem problem z Arcz.

    0