Elektroda.pl
Elektroda.pl
X

Wyszukiwarki naszych partnerów

Wyszukaj w ofercie 200 tys. produktów TME
Europejski lider sprzedaży techniki i elektroniki.
Proszę, dodaj wyjątek elektroda.pl do Adblock.
Dzięki temu, że oglądasz reklamy, wspierasz portal i użytkowników.

Słuchawkowy wzmacniacz lampowy ECC82

pogi13 23 Maj 2015 21:28 11730 20
  • Słuchawkowy wzmacniacz lampowy ECC82
    Witam serdecznie wszystkich czytających.
    Jest to moja pierwsza konstrukcja na forum więc proszę o wyrozumiałość :)

    Około pół roku temu zaczęły mnie interesować konstrukcje lampowe. Niejednokrotnie pisano/mówiono, że wzmacniacze te mają czysty, miękki dźwięk - postanowiłem to sprawdzić :) Szybko jednak zniechęciły mnie ceny samych lamp i transformatorów głośnikowych a w portfelu pustki :) Nie minęło wiele czasu i natknąłem się na prosty i stosunkowo tani hybrydowy wzmacniacz słuchawkowy na podwójnej triodzie jaką jest ECC82 - Udało mi się wywalczyć nieużywaną sztukę w bardzo korzystnej cenie więc wybór był prosty - do dzieła! :D
    Słuchawkowy wzmacniacz lampowy ECC82 Słuchawkowy wzmacniacz lampowy ECC82
    Po skompletowaniu części napotkałem jednak problem - w jakiej obudowie umieścić taką konstrukcję? Grzechem było by wsadzić to cudeńko w plastikową, tandetną obudowę...Więc zacząłem kombinować by wsadzić wzmacniacz w drewnianą obudowę. Założenie było proste - w bukowym kawałku drewna (akurat takie miałem pod ręką) wydrążyć środek i umieścić tam płytkę i przykryć innym lakierowanym kawałkiem drewna a lampę wystawić na zewnątrz. Nie udało się to jednak bo za każdym razem drewno pękało. Niewiele później dostałem z okazji urodzin zegarek a jego opakowanie idealnie nadawało się na obudowę - jest metalowe i ma masę otworów które dodatkowo umożliwiają obieg powietrza dzięki czemu tranzystory się nie spalą :)





    Dodatkowo wpadłem na pomysł by przez te otwory przewlec przewody sygnałowe co ma kilka pozytywów:
    - We wnętrzu obudowy nie plączą się zbędne przewody które mogą zbierać zakłócenia
    - Obudowa jest podłączona do GND dzięki czemu przewody te są dodatkowo ekranowane
    - Estetyka
    Słuchawkowy wzmacniacz lampowy ECC82 Słuchawkowy wzmacniacz lampowy ECC82 Słuchawkowy wzmacniacz lampowy ECC82

    Skoro obudowa już była to trzeba było się zabrać za projektowanie płytki co do najłatwiejszych nie należało ze względu na jej kształt :)
    PCB jest zaprojektowane w EAGLE, jest wykonana metodą termotransferu i ma średnicę 80mm z hakiem a powierzchnia jest zabezpieczona przed utlenianiem się miedzi.
    Niestety nie radzę sobie za dobrze z poleceniem polygon i program oddzielił mi go od GND więc musiałem poprawiać markerem ale to nie problem :)

    Słuchawkowy wzmacniacz lampowy ECC82 Słuchawkowy wzmacniacz lampowy ECC82 Słuchawkowy wzmacniacz lampowy ECC82 Słuchawkowy wzmacniacz lampowy ECC82

    Całość szybko zlutowałem i tu przepraszam bo zapomniałem zrobić zdjęć a teraz gdy wszystko jest poskładane, ciężko mi to otwierać bo jest dość ciasno poskładane w obudowie :)

    Na koniec powstał jeszcze problem związany z gałką do potencjometru - żadne nie pasowały do stylu urządzenia. Znalazłem jednak stary radioodbiornik UNTRY - JOWITA 2 który miał je wręcz idealne!

    Wszystko poskładane ale czym to zasilić? Ostatecznie wybór padł na zalilacz - sam nie wiem od czego - który daje na wyjściu 12V/3,6A i jest dobrze filtrowany :)
    Po włączeniu do sieci, lampa od razu radośnie zaświeciła budząc się do życia :) trzeba było jednak dokonać jeszcze kalibracji zanim podłączyło się słuchawki - potencjometrami P1 i P2 należało ustawić napięcie bramki tranzystora (w moim przypadku IRF610) na połowę napięcia zasilania czyli 6V :)

    Całość prezentuje się bardzo fajnie ale o gustach się nie dyskutuje :)
    Co do brzmienia to słychać różnicę ale po wypowiedziach które czytałem sądziłem że będzie lepiej :)
    Wykonałem jeszcze kilka pomiarów analizatorem audio (na ile wiarygodne - nie mam pojęcia )

    Słuchawkowy wzmacniacz lampowy ECC82 Słuchawkowy wzmacniacz lampowy ECC82 Słuchawkowy wzmacniacz lampowy ECC82 Słuchawkowy wzmacniacz lampowy ECC82 Słuchawkowy wzmacniacz lampowy ECC82 Słuchawkowy wzmacniacz lampowy ECC82

    Są to wartości chwilowe które ciężko uchwycić aparatem "w locie" ;)

    Jeśli o czymś zapomniałem to chętnie odpowiem na ewentualne pytania :)
    Pozdrawiam
    Słuchawkowy wzmacniacz lampowy ECC82 Słuchawkowy wzmacniacz lampowy ECC82 Słuchawkowy wzmacniacz lampowy ECC82 Słuchawkowy wzmacniacz lampowy ECC82


    Fajne!
  • #2 23 Maj 2015 21:42
    niewolno2
    Poziom 38  

    Wiem, że efekt świecącej lampy robi wrażenie, ale warto aby lampa była w jakiś sposób zabezpieczona przed uszkodzeniem mechanicznym.

  • #3 23 Maj 2015 21:59
    pogi13
    Poziom 14  

    niewolno2 napisał:
    Wiem że efekt świecącej lampy robi wrażenie ale warto aby lampa była w jakiś sposób zabezpieczona przed uszkodzenie mechanicznym.

    Wzmacniacz jest ulokowany w takim miejscu, że może go uszkodzić jedynie spadająca półka która jest nad nim zawieszona ;) Poza tym grzech by było takiego ptaszka w klatce trzymać :D

  • #4 23 Maj 2015 22:32
    thereminator
    Warunkowo odblokowany

    Od strony układowej patologia. Przy tak niskich napięciach anodowych stosuje się pracę lampy z prądem siatki. W zastosowanych warunkach polaryzacji lampa jest praktycznie zatkana. Gratuluję dobrego samopoczucia i wrażeń brzmieniowych, spowodowanych autosugestią na widok rozżarzonej lampy, ale ten układ to jedna wielka pomyłka. Król jest nagi.

  • #5 23 Maj 2015 22:47
    pogi13
    Poziom 14  

    Budowa tego wzmacniacza miała charakter edukacyjny ;) Jak już pisałem nie odczuwam jakiejś oszałamiającej różnicy lecz efekt jest wyczuwalny ale pewnie kolega tego nie doczytał :)

  • #6 23 Maj 2015 23:10
    NIXIE_123
    Poziom 28  

    Mi tam się podoba, że koledze się przede wszystkim chciało. Jak sobie przypomnę ile kiedyś robiłem rzeczy...

  • #7 23 Maj 2015 23:16
    pogi13
    Poziom 14  

    NIXIE_123 napisał:
    Jak sobie przypomnę ile kiedyś robiłem rzeczy...

    jeszcze 4 lat temu też tak miałem ale później zaczęło się technikum i czasu było znacznie mniej a teraz mam luz przed egzaminami zawodowymi więc można spokojnie dokończyć co się zaczęło ;)

  • #8 24 Maj 2015 09:19
    submariner
    Poziom 32  

    Może warto podnieść to napięcie z 5 - 10 razy i wtedy na pewno zadziała, chodzi o generator szumów cieplnych czy wzmacniacz? :)

  • #9 24 Maj 2015 13:43
    korrus666
    Poziom 40  

    Tak jak kolega wyżej uważam że układ w jakim pracuje lampa jest po prostu zły. Gdyby napięcie anodowe podnieść chociaż do 120V to można by jakieś rozsądne warunki pracy zapewnić lampie. Autor spodziewał się lepszych efektów po lampie, być może by takie były gdyby układ był prawidłowy. Wzmacniacza słuchawkowego na lampie nie robiłem ale po doświadczeniach z głośnikowym wzmacniaczem lampowym uważam że różnice w brzmieniu są.

  • #11 27 Maj 2015 22:23
    Robo0008
    Poziom 9  

    Patrzę się na schemat i widzę scalak od zasilania na wyjściu . W ogóle czy ta lampa 12AU7 ma zamiennika w postaci ECC 82 ? Raczej wątpię napewno jest róznica punktu pracy dla ecc to Ua jest 250 V

  • #12 27 Maj 2015 23:51
    audiofil
    Poziom 11  

    Scalak, albo precyzyjniej stabilizator LM jest w tym wypadku źródłem prądowym. Takie rozwiązanie akurat ma sens, bo lepiej sprawuje się od rezystora w tym miejscu. Natomiast lampa z technicznego punktu widzenia w tym miejscu i w tych warunkach jest bez sensu.

  • #13 28 Maj 2015 21:01
    zdanek15
    Poziom 26  

    Oczywiście ze o gustach sie nie dyskutuje, ale nie moge sie oprzeć wrażeniu ze Twój wzmacniacz wygląda jak podstawa milicyjnego "koguta" wystarczy nałożyć klosz i efekt gwarantowany.

  • #14 28 Maj 2015 21:09
    Krzysztof Kamienski
    Poziom 41  

    Żadna lampa, a w szczególnosci taka, czyli ECCxx czy PCCxx nie bedzie pracowała jako nawet szczątkowy wzmacjiacz przy tej konfiguracji i tym napięciu anodowym. To juz tak trudno znaleźć malutki trnasformatorek 220V/ok 100V + prostownik i kondensator, oraz uzyć tą lampę jako wtornik katodowy, gdzie z katody wyprowadzony jest sygnał do sluchawek. Wzmocnienie żadne, ale ,,dzwięk przechodzi przez lampę" a o to chodzio. [/code]

  • #15 28 Maj 2015 22:43
    painlust
    Specjalista - wzmacniacze gitarowe

    Piękny generator autosugestii (wzmacniaczem słuchawkowym bym tego nie nazwał). Jest kupa układów zaliczających się do wspomnianych generatorów. Między innymi bufory na ECC88. Wpływają na dźwięk z tylko podłączonym żarzeniem lub podświetlane pomarańczowymi LEDami. Nowoczesna laryngologia nie jest wstanie tego wytłumaczyć za to psychologia ma kilka wyjaśnień.

  • #16 28 Maj 2015 23:15
    pogi13
    Poziom 14  

    zdanek15 napisał:
    Oczywiście ze o gustach sie nie dyskutuje, ale nie moge sie oprzeć wrażeniu ze Twój wzmacniacz wygląda jak podstawa milicyjnego "koguta" wystarczy nałożyć klosz i efekt gwarantowany.
    No cóż, dziwne kolega ma skojarzenia :)

    Krzysztof Kamienski napisał:
    Żadna lampa, a w szczególnosci taka, czyli ECCxx czy PCCxx nie bedzie pracowała jako nawet szczątkowy wzmacjiacz przy tej konfiguracji i tym napięciu anodowym. To juz tak trudno znaleźć malutki trnasformatorek 220V/ok 100V + prostownik i kondensator, oraz uzyć tą lampę jako wtornik katodowy, gdzie z katody wyprowadzony jest sygnał do sluchawek. Wzmocnienie żadne, ale ,,dzwięk przechodzi przez lampę" a o to chodzio. [/code]
    Fundusze pozwoliły mi jedynie na taką konfigurację ale w przyszłości - kto wie :)
    painlust napisał:
    ...(wzmacniaczem słuchawkowym bym tego nie nazwał).
    a ja owszem ponieważ spełnia te funkcję - wzmacnia amplitudę sygnału wejściowego.
    painlust napisał:
    Między innymi bufory na ECC88. Wpływają na dźwięk z tylko podłączonym żarzeniem lub podświetlane pomarańczowymi LEDami.
    W tym wypadku nie ma żadnych badziewnych LEDów.
    painlust napisał:
    Nowoczesna laryngologia nie jest wstanie tego wytłumaczyć za to psychologia ma kilka wyjaśnień.
    - nie na temat

    Pozdrawiam :)

  • #17 29 Maj 2015 00:43
    zdanek15
    Poziom 26  

    Ja doskonale rozumiem że jest to projekt niskonakładowy, ale mimo wszystko i tak wnosi pewne doświadczenie w Twoją twórczość. Teraz sam sie zastanawiam nad budową wzmacniacza słuchawkowego na EL84. Bo mam kłopot ..zbudowałem końcówke mocy 2x 160 W praktycznie bez zniekształceń bo było to budowane jako 2 mono bloki z trafami 500 W. Czyli tak naprawde ta końcówka gra 2 x 300 bo to miało zasilac dyskoteke. Ale niestety zostało w domu bo komuś zabrakło kasy na zapłacenie za mój wzmacniacz. Ale może i dobrze , obecnie jak go słucham zazwyczaj na +1 to naprawde nie żałuje że został, ale był budowany jako końcówka mocy. Co prawda powinienem go Wam pokazać , jako ciekawostkę ,ale nigdy nie ma czasu. Natomiast ten wzmacniacz jest za głośny i nie ma wyjścia na słuchawki.Dlatego pomyślałem o jeszcze jednym urzadzeniu, ale autentycznie na EL 84 . Ze względu na łatwośc zdobycia 2 gramofonów "BAMBINO" :D Jeżeli chodzi o wzmacniacz jast to klasycza konstrukcja na KD5O2 tyle że 16 sztuk. Przynajmiej gra!!!

  • #18 18 Cze 2015 11:29
    ludek111
    Poziom 12  

    pogi13 - układ wykonany dość ładnie. Końcówka z tranzystora mosfet i LM317 pracującego w układzie źródła prądowego to analogia do wzmacniacza w klasie A. Jest w tym układzie spory błąd, ponieważ lampa działa na bardzo niskim napięciu anodowym. Z tego, co wiem, to anodowe powinno być rzędu ~180-250 Volt aby taki układ pracował poprawnie. Prawdopodobnie przy kilkudziesięciu Volt też zadziała, ale 12 to definitywnie za mało. Nie spotkałem się z przypadkiem, żeby lampa działała z tak niskim napięciem anodowym.

    Kiedyś we wzmacniaczach lampowych, jeżeli dźwięk miał być czysty, robiło się to poprzez prostowanie i dobrą filtrację napięcia z uzwojenia wtórnego transformatora. Były to uzwojenia na sto-kilkadziesiąt wolt. Z tego powodu również w "starych" radiach lampowych można znaleźć transformatory z kilkoma uzwojeniami np 6.3 V żarzenie, 200V anodowe i kilkadziesiąt V do zasilania reszty np części tranzystorowej albo (jeżeli to czysto lampowa lub po prostu jeszcze starsza konstrukcja) innych obwodów. W każdym razie wiem tyle: masz za niskie napięcie anodowe.

    Dzisiaj transformatory na przykładowo 6 napięć "lampowych" są cięższe do dostania i dlatego takie "lampowe" modele są odpowiednio droższe.

    Zabawa z wysokimi napięciami może być niebezpieczna, tak, ale jeżeli robić coś na lampie, mając na celu słuchać audio w porządnej jakości, to robić taki układ porządnie - by efekt nie był tylko "placebo".


    To już moje domysły, ale sądzę też, że musisz pakować na wejście spory sygnał, by na słuchawkach było coś słychać. Może to być spowodowane właśnie za niskim napięciem anodowym. To tylko domysły.

    Pozdrawiam!

  • #19 18 Cze 2015 23:28
    pogi13
    Poziom 14  

    ludek111 napisał:
    Zabawa z wysokimi napięciami może być niebezpieczna, tak, ale jeżeli robić coś na lampie, mając na celu słuchać audio w porządnej jakości, to robić taki układ porządnie - by efekt nie był tylko "placebo".

    Niestety stać mnie obecnie tylko na takie placebo ;P ale nie wykluczam że kiedyś zmontuję taki, który będzie działał w 100% tak jak powinien :)

    ludek111 napisał:
    To już moje domysły, ale sądzę też, że musisz pakować na wejście spory sygnał, by na słuchawkach było coś słychać. Może to być spowodowane właśnie za niskim napięciem anodowym. To tylko domysły

    Nie ma takiego problemu, sygnał faktycznie jest wzmacniany. Jedynym problemem jest zniekształcenie dźwięku przy zbyt dużym sygnale wejściowym ale przy takim wzmocnieniu można ogłuchnąć wiec nie doprowadzam układu do tego stanu :)

  • #20 19 Cze 2015 21:58
    ludek111
    Poziom 12  

    @pogi13 - muszę zwrócić honor. Dzisiaj byłem u znajomego elektronika, taki gość "starej daty", który robił wzmacniacze nie tylko tranzystorowe, ale lampowych także sporo. Dowiedziałem się, że rzeczywiście ta lampa jest w stanie pracować normalnie przy tak niskim napięciu. Dowiedziałem się także, że on ostatnio zrobił w prezencie dokładnie na ECC82 układ wzmacniacza. Był to wzmacniacz "hybryda" o mniej więcej takiej konstrukcji
    - stopień wejściowy na lampie ECC82
    - zasilanie 6V3, 12V i około 30-35 V (nie pamięta dokładnie) anodowego
    - drugi stopień wzmacniający na "scalaku" typu TDA2003

    Jest to o tyle ciekawe, że lampa wymaga wg noty kilkaset wolt, ale jednak działa normalnie* przy tak niskich napięciach anodowych!

    *czy normalnie to nie wiem, czy nie jest "przytkana", ale działa!


    Pozdrawiam i życzę kolejnych sukcesów!

  • #21 19 Cze 2015 22:35
    korrus666
    Poziom 40  

    Tylko że 30V a 12V dla lampy ECC82 to spora różnica. Patrząc na wykres to przy tych 30V lampa ma szansę pracować bez prądu siatki. Przy 12V napięcia anodowego na pewno zdarza się praca przy prądzie siatki. Spokojnie można było zrobić przetwornicę i podnieść napięcie do tych kilku dziesięciu woltów. chciałbym zobaczyć jak wygląda przebieg sinusoidalny o różnej częstotliwości na anodzie lampy w tym układzie.

 
Black Friday do -15%
Zamknij 
Wyszukaj w ofercie 200 tys. produktów TME
Ferguson