Elektroda.pl
Elektroda.pl
X
OptexOptex
Proszę, dodaj wyjątek dla www.elektroda.pl do Adblock.
Dzięki temu, że oglądasz reklamy, wspierasz portal i użytkowników.

Sezon burzowy otwarty, jakie możliwe straty w sprzęcie?

TechEkspert 29 Kwi 2018 18:16 4536 57
  • #1
    TechEkspert
    Redaktor
    Sezon burzowy otwarty, jakie możliwe straty w sprzęcie?
    Patrząc na mapę wyładowań atmosferycznych na burze.dzis.net, w części Polski sezon burzowy mamy otwarty.

    Czy burze często uszkadzają sprzęt elektroniczny?

    W przypadku sprzętu IT wewnątrz serwerowni, wpływ burzy jest zwykle niewielki. Bezpośrednie trafienia są statystycznie rzadkie, obiekty posiadają instalację odgromową, przeciwprzepięciową, zasilanie gwarantowane, natomiast linie transmisyjne są najczęściej optyczne.

    Domowa elektronika w miejskich blokowiskach zasilona jest z podziemnej instalacji elektrycznej, budynki posiadają odpowiednie instalacje odgromowe, stacja 15/0.4kV znajduję się najczęściej blisko i również korzysta z podziemnej instalacji 15kV.

    Być może bardziej narażone są urządzenia na obszarach z napowietrznymi instalacjami 400V i 15kV?

    Z obserwacji zauważyłem, że burze mają pośredni wpływ na uszkodzenia elektroniki. Podczas burzy, wyładowań i silnego wiatru występują chwilowe lub długotrwałe zaniki napięcia. Zanik napięcia, lub ciągłe wyłączenia i włączenia zasilania czasami powodują uszkodzenie konfiguracji urządzeń IT. Czasami okazuje się, że urządzenie nie może uruchomić się z pamięci flash, gdyż została uszkodzona, ale nikt tego nie zauważył gdyż urządzenie miało uptime np. 2 lata.
    Włączenia i wyłączenia zasilania sieciowego to także stany nieustalone w sieci, które potrafią uszkodzić zasilacze sprzętu elektronicznego.

    Bezpośrednie trafienia są raczej rzadkością, ale wtedy ciężko coś uratować.

    Co myślicie o uszkodzeniach elektroniki przez wyładowania atmosferyczne, czy jest to częsty przypadek?

    Czy znacie przypadki ciekawych uszkodzeń, czy określone urządzenia są szczególnie narażone na uszkodzenia przez burzę?
  • OptexOptex
  • #2
    DiZMar
    Poziom 43  
    Ja miałem przypadek uszkodzenia TV przez burzę mimo jak twierdzili właściciele, że wtyczki antenowa i sieciowa były wyjęte. Uszkodzone było "oko". TV stał przodem do okna a w pobliżu było wyładowanie atmosferyczne. Stąd uszkodzenie "oka".
  • OptexOptex
  • #3
    Użytkownik usunął konto
    Użytkownik usunął konto  
  • #5
    DiZMar
    Poziom 43  
    prosiak_wej napisał:
    DiZMar napisał:
    Uszkodzone było "oko"


    Możesz przybliżyć o jakie "oko" chodzi?
    ...

    Przepraszam za slang. Chodzi o odbiornik podczerwieni w TV, zwany "okiem".
  • #6
    Galareta
    Poziom 22  
    Miałem trafienie w sieć 100m od domu, poszedł PC 2 routery, tv kineskopowy (odłączony) tzn kineskop został z czarna plama na środku która miała zielona obwódkę. Dodatkowo spawarka MIG (padły diody prostownicze oraz włącznik). Dodatkowo przy silniku 7kW przyspawało wtyk siłowy (32A termik itd ocalał) Przetrwał dysk twardy w tym PC (uszkodzony tylko fragment danych) oraz jeden AP i jeden switch, zabiło w nim tylko jedno gniazdo.
  • #7
    TechEkspert
    Redaktor
    @kpp_jacek dobrze że nie wywołało to pożaru, obecnie coraz mniej sprzętu wymaga anteny na dachu. Najczęściej wykorzystywana jest instalacja kablowa a czasem urządzenie połączone jest po IP przez kabel Ethernet lub WiFi.

    Kiedyś burze zbierały też żniwo w sieciach osiedlowych, teraz w czasach WiFi i FTTH ryzyko uszkodzeń zmniejszone.

    Wszelkie instalacje w budynku mogą powodować indukowanie się sporych napięć. W przypadku instalacji zasilającej jest szansa że impuls stłumią ochronniki. W przypadku teledacji i FTP i STP, zaindukowany prąd zamknie się poprzez PE i połączenia wyrównawcze. W istotnych ośrodkach instalacje prowadzone są tak aby nie tworzyć pętli.

    Połączenia optyczne wykorzystują zarówno linie transmisyjne doprowadzone do budynku (np. "internet", "metro eternet" i inne DWDM), magistrale wewnętrzne między przełącznikami to często linki optyczne 10G/40G/100G, macierze dyskowe i hosty wirtualizacji pracujące na 10G na krótkie dystanse wykorzystują czasem miedź, ale przy dystansie między szafami to częściej optyka.

    Co do PCtów to faktycznie w większości miedź, ale to inna klasa dostępności.

    @DiZMar czyżby jasny błysk wygenerował w elemencie optycznym "oka" niebezpieczne napięcie, a może jednak zaindukowane napięcie?

    @Galareta to było trafienie w linie napowietrzną 400V?
  • #8
    Użytkownik usunął konto
    Poziom 1  
  • #9
    DiZMar
    Poziom 43  
    TechEkspert napisał:
    ...
    @DiZMar chodzi o "oko" wskaźnik wysterowania?

    Nie, przecież napisałem:
    DiZMar napisał:
    ... Chodzi o odbiornik podczerwieni w TV, zwany "okiem".

    W TV nie ma wskaźników wysterowania a napisałem odbiornik co nie oznacza wskaźnik. Odbiornik podczerwieni odbiera rozkazy z pilota które są przekazywane do procesora je wykonującego. Są to rozkazy przełączenia kanałów, zmiany parametrów itp. No chyba jaśniej nie można.

    Dodano po 4 [minuty]:

    TechEkspert napisał:
    ...
    @DiZMar czyżby jasny błysk wygenerował w elemencie optycznym "oka" niebezpieczne napięcie, a może jednak zaindukowane napięcie?
    ...

    To było tak jakbyś popatrzył przez kilkanaście minut z bliska na spawanie elektryczne. Nieprzespana noc gwarantowana. Zbyt silne światło potrafi uszkodzić czujnik światła. Odbiornik podczerwieni jest nazywany "okiem" ponieważ reaguje na światło niekoniecznie widzialne przez oko ludzkie. Zbyt silne może je uszkodzić.
  • #10
    TechEkspert
    Redaktor
    prosiak_wej napisał:
    Co do śledzenia burz - korzystam ze strony: http://pl.blitzortung.org/live_lightning_maps.php?map=15 - widok przyjemniejszy dla oka i mapa dozo precyzyjniejsza
    Natomiast do śledzenia opadów: https://radar-opadow.pl/


    Ciekawy ten radar-opadów, obecnie pokrywa się z burzami, ale wiadomo nie musi tak być.
    Chyba mają teraz wzmożone zainteresowanie i dużo zapytań, gdyż co jakiś czas odrzuca połączenie.
  • #12
    prosiak_wej
    Poziom 31  
    DiZMar napisał:
    prosiak_wej napisał:
    DiZMar napisał:
    Uszkodzone było "oko"


    Możesz przybliżyć o jakie "oko" chodzi?
    ...

    Przepraszam za slang. Chodzi o odbiornik podczerwieni w TV, zwany "okiem".


    Dzięki za sprecyzowanie :) Kiedyś u siostry widziałem telewizor LG, który miał jakieś "magic eye" - nie wiadomo, co to robiło. Dostosowywało jasność obrazu i kontrast do warunków oświetleniowych?

    Sezon burzowy otwarty, jakie możliwe straty w sprzęcie?
  • #13
    Galareta
    Poziom 22  
    @TechEkspert trafiło w balkon metalowy w odległości kilku metrów od lini 400V możliwe, że linia oberwała. W domu który dostał zniszczenia były większe, samo jego zasilanie szło z innego transformatora, więc tam nie szło po lini. Reszta ludzi na lini domu który dostał nie miała uszkodzeń. Na mojej lini kilka domów miała popalone tv. Im dalej tym więcej ocalało. Na lini nie ma iskrowników na słupach w transformatorze nie wiem czy są linia ma około 400m.

    Jeszcze kiedyś mi spaliło "elektryzator pastwiskowy" trafiło pole wewnątrz pętli ogrodzenia.
  • #15
    Dydelmax
    Poziom 37  
    Ubiegłoroczna sierpniowa burza (której skutki w niektórych okolicach usuwane są po dziś dzień) uszkodziła u znajomych router TP-Link (po wymianie uszkodzonej drobnicy i podłączeniu zasilania grzał się procesor, a sam router pobierał około 400 mA bez żadnych wahań - router do "śmieci") oraz kartę sieciową zintegrowaną z płytą główną komputera stacjonarnego. Sama płyta przeżyła, a łączność z Internetem udało się przywrócić poprzez montaż karty sieciowej w slocie PCI.
    Poniżej zdjęcie elektroniki routera po wylutowaniu jednego z transformatorów:
    Sezon burzowy otwarty, jakie możliwe straty w sprzęcie?
    W dolnym prawym rogu widać główny procesor Atheros, którego uszkodzenie uniemożliwiło dalszą naprawę routera.
  • #16
    alikatek
    Poziom 29  
    Ciekawe uszkodzenie. Domek letniskowy w dolinie. Uderzenie pioruna około 300m w linii prostej od tegoż domku i około 250m w linii prostej ode mnie.
    Otóż. W tym domku został uszkodzony dekoder DVBT i to tak poważnie. Z jego obwodów wejściowych zostały tylko ślady. większość odparowała. Podobnie wzmacniacz w antenie i zasilacz antenowy mimo że był niepodłączony do sieci. Dekoder stał sobie na starszym TV CRT i jak mówi właścicielka złącze SCART było odłączone, podobnie jak zasilacz antenowy i telewizor. Po prostu były wypięte z listwy i rozpięte. Uszkodziło dekoder tak jak wyżej opisywałem-nie było co zbierać a TV też został uśmiercony. Po włączeniu wyświetlał tylko poziomą linię co by wskazywało na usterki ukałdów odchylenia.

    A co najlepsze. U mnie w domu w czasie tej felernej burzy oba TV (podpięte do jednej anteny wycelowanej w tym samym kierunku co ta na domku letniskowym) były włączone. Ja w czasie burzy nigdy nie wyłączałem sprzętów i przyznam się szczerze, że nadal tego nie robię. Nasze TV przeżyły oba. Wzmacniacz antenowy też. działają po dziś dzień a zdarzenie było dwa lata temu.

    @dizmar, dzięki za poprawienie tej wpadki z linią pionową. Pisałem późno w nocy i chochlik się wkradł.
  • #17
    prosiak_wej
    Poziom 31  
    alikatek napisał:
    Ja w czasie burzy nigdy nie wyłączałem sprzętów i przyznam się szczerze, że nadal tego nie robię.


    Robisz tak samo jak ja. Jedynie, gdy wahania napięcia w sieci są dość duże lub gdy pojawia się i znika ono wyjątkowo często (co kilka sekund), to ściągam wszystkie eski w dół. Jak piorun ma zabić sprzęt, to i tak go zabije, niezależnie od wyłączenia kabli z gniazdek. Natomiast nie ma co narażać sprzętu na stres związany z wahaniem napięcia zasilającego lub jego częstym włączaniem i wyłączaniem. Jedynie instalacja 12VDC jest cały czas włączona i w takiej sytuacji pracuje z akumulatorów. Kilka razy udało mi się zarejestrować na monitoringu błysk (niekoniecznie związany z wyładowaniem atmosferycznym), ciemność i... ciemność poza zasięgiem podczerwieni kamer :) Było tak m.in. kilka lat temu, kiedy na odległym ok. 1km słupie SN przebił izolator, złapał łuk i spalił przewody. Przez zasłonięte okno w domu miałem jasno jak w dzień.
  • #18
    Użytkownik usunął konto
    Użytkownik usunął konto  
  • #19
    DiZMar
    Poziom 43  
    alikatek napisał:
    ... Po włączeniu wyświetlał tylko pionową linię co by wskazywało na usterki ukałdów odchylenia.
    ....

    Chyba poziomą a nie pionową linię. Pionowa linia to niezwykle rzadkie uszkodzenie TV kineskopowego i nie z powodu burzy.
    To tak gwoli ścisłości.
  • #20
    sundayman
    Poziom 24  
    Opowiem kolegom "ku przestrodze" ;

    Urządzenie mojej konstrukcji, rodzaj sterownika, z LCD, klawiaturą membranową.
    Zainstalowane w pobliżu torów tramwajowych ( całość ma związek z torami tramwajowymi ).

    Sterownik ma pamięć zdarzeń - pewnego dnia zarejestrowano trwające wiele godzin próby "włamania" - wejście do menu urządzenia jest chronione hasłem wpisywanym z klawiatury. A cały sterownik jest instalowany w zamykanej szafce.
    Mimo to, w pamięci zarejestrowano wiele prób wpisania hasła - na szczęście nieprawidłowego.

    Okazało się, że w pobliżu (kilkadziesiąt metrów) uderzył piorun.
    W procesorze sterownika (Atmega 128) przestawił się jeden z bitów w rejestrze włączającym "podciąganie rezystorowe" wejść, do których podłączone były linie klawiatury. Poza tym nic się nie stało.

    No i - po "odłączeniu" tego podciągania wiszące luzem linie klawiatury generowały przypadkowe "wciśnięcia".

    To jest dowód na to, że poleganie na tym systemie podciągania wejść nie jest bezpieczne :)
  • #21
    ladamaniac
    Poziom 38  
    Nie zgodzę się z twierdzeniem, że odłaczanie od zasilania nic nie daje. W zeszłym roku, na wsi, linie napowietrzne, moja zdążyła odłaczyć wszystko, z wyjątkiem telewizora i domofonu (którego nikt nigdy nie odłacza, bo jest w piwnicy w kotłowni) W telewizorze zabity zasilacz i może coś jeszcze, w domofonie wszystko co miało krzem (ale stare, więc części kosztowały grosze), oraz przepalone uzwojenie w toroidzie do halogenów, podłączonym na stałe, toroid był odłączony włacznikiem sieciowym.
    Generalnie na wsiach, gdzie linie idą powietrzem uszkodzenia są większe, bardzo często lecą routery, nie wiem czemu a reszta sprzętu przeżywa, choć zdarza się, że umrze tylko zasilacz.
  • #22
    zgierzman
    Poziom 26  
    Dawno temu u mnie w domu wybuchł telewizor w którego antenę uderzył piorun. Stare czasy, TV lampowy, czarno biały, a antena symetrycznym przewodem poprowadzona przez okno na dach.

    W zakładzie, w którym pracowałem, w czasie burz (celowo liczba mnoga) regularnie paliło się radio w sterowniku szlabanu.

    Na osiedlu mieszkaniowym po uderzeniu pioruna (nie wiadomo w co dokładnie) kilka klatek w okolicznych blokach pozbawione zostało domofonów.

    Ture11 napisał:
    Jak dla mnie, najbardziej czytelny jest https://antistorm.eu/#radar dla deszczu i wcześniej wspomniany blitzortung.org dla burz.

    Jeżeli zaś chodzi o śledzenie burz na żywo, to polecam
    http://pl.blitzortung.org/live_lightning_maps.php?map=15

    Podgląd z opóźnieniem kilku sekund w stosunku do rzeczywistego czasu wyładowania, dane archiwalne...
    Przełączenie na okno "zoomowalne" nie jest niestety intuicyjne.
  • #23
    mlassota
    Poziom 18  
    Cześć

    Trzy lata temu burza na terenie wiejskim - linia nn ok 1,5 km od trafo (nota bene ciekawe są spadki napięcia na tak długiej linii bywa amerykańskie 110V :( )
    Gdzieś w pobliżu uderzył piorun i...
    Wszystkie czujniki zaniku fazy wystrzeliły (4 szt) Wystrzeliły dosłownie obudowa rozerwana.
    W jednej z rozdzielnic obudowa rozdzielnicy - plastikowa - wyrwało przeźroczyste wieko przykręcone 4 śrubami
    Instalacja alarmowa - wszystkie czujki do wymiany - w czujkach ruchu przekaźniki na liniach wystrzelone, wszystkie kontaktrony odparowane...
    Centralka alarmowa (chyba 738) u aniołków...
    W linie telefoniczną wpięte było ustrojstwo uniemożliwiające impulsowe wybieranie numerów od strony linii - z dawnych czasów - było wpięte i zapomniane - szczątki znalazły się na środku pokoju...

    Było troszkę pracy
  • #24
    Jawi_P
    Poziom 34  
    U mojego znajomego telewizor stał w rogu pokoju. Linia energetyczna napowietrzna. Po uderzeniu pioruna z telewizora niewiele zostało, ale tynki odleciały z dwóch przyległych ścian, w pokoju dosłownie pobojowisko jak po wybuchu bomby. Centymetr kurzu na wszystkim w całym mieszkaniu.
    U mnie przez linię napowietrzną telefoniczną kiedyś trafiło modem PCI. Odleciał od PCB scalak, leżał na dnie obudowy, a z PCB wystawały tylko końcówki nóżek.
  • #25
    alikatek
    Poziom 29  
    @DiZMar Dzięki za poprawienie, oczywiście chodziło o linie poziomą. Pisałem to już późno w nocy i jakiś błąd się wkradł.

    Odnośnie lecących od burz routerów/modemów/urz. sieciowych. Mój jest po linii ADSL i jest tak od samego początku, kiedy podłączyli nas do internetu (będzie z 8 lat temu). Na samym początku często padały routery z niewiadomego powodu. Działał-gdzieś w okolicy grzmiało-nie działał. Były to zabytki, które rozdawała TP-SA jako startery do neostrady. Wpadłem kiedyś na genialny pomysł założenia warystora na linie telefoniczną w puszce, którą mam na ścianie domu . Od tego czasu już nie padały. I dalej nie padają. ZTE combo który dostałem od neostrady został wymieniony na TPlinka bo było mi potrzebne wifi. działa kilka lat, na burze nie wyłączam. Jak piorun uderzy blisko to spali urządzenie nieważne czy będzie włączone czy wyłączone bo przepięcia wygenerują się w kablach.
  • #26
    szeryf3
    Poziom 20  
    Parę lat temu przed moim blokiem piorun uderzył w boisko trawiaste. W efekcie tego popalił mi płytkę w tunerze satelitarnym, w taki sposób, że satelita nadawał się do śmieci. Na szczęście telewizor nie ucierpiał.
  • #27
    janomo
    Poziom 24  
    Oj było by o czym pisać. Chyba większość serwisantów naprawiających sprzęt z rejonów wiejskich mogła by sporo ciekawostek napisać. Ja wspomnę tylko o jednej sprzed kilkunastu lat:
    U kolegi walneło tak że kable z puszek w łazience "powychodziły" i miejscami widać było którędy idą przewody w ścianie, przywiózł 2 TV do naprawy, Elemis (CRT ) spojrzałem tylko na płytę główną - mnóstwo popalonych ścieżek - aż dziw że TV się nie zapalił. Drugi TV - rosyjski Elektron - po wymianie bezpiecznika sieciowego ruszył! Oba TV z tego samego budynku!
  • #28
    Tommy82
    Poziom 40  
    Czy często? No w sumie widać na mapach, że czasem często. Ale często pioruny tłuką też w nic ważnego. Ale też kogo nie spytacie to widział słyszał etc. o takim przypadku.
    Nie jest też prawdą, że piorun nie uderza dwa razy w to samo miejsce, jak jest jakieś, które się podoba to będą tłukły nawet kilka razy jednego dnia dnia. Niedaleko mnie jest betoniarnia z takim dużym metalowym czymś, co jest chyba betoniarką. W każdym razie to raczej kwestia statystyki, trudno drugi raz trafić w to samo miejsce ot tak.

    Jak walnie, to dróg uszkodzeń jest kilka. W bliskiej odległości może się indukować prąd, który uszkodzi urządzenie. Na to nie da nic wyłączanie. Ale możliwe jest też, że przez indukcję lub trafienie bezpośrednie trafi napięcie poprzez jakąś sieć czy to LAN czy zasilanie czy antena.

    Padające switche to sprawa oczywista. U znajomego jak rąbnęło niedaleko domu to poszedł się router kochać i antena na dachu do neta i w całym domu tylko takie straty więc się na kablu LAN musiało wyindukować.

    Fajne są te programy wizualizujące moje obserwacje są takie, że burze różnie zachowują się w reakcji na kolor mapy ;) myślę że chodzi o różnice prądów nad różnymi obszarami las, pole etc. szczególnie jeśli jest to okolica w miarę jednolita. Im mniejszy promień w jakim tłuką pioruny tym większa szansa, że to co do nas zmierza jest gradem. Ciekawie widać przysłowiowe "gromy z jasnego nieba" tzn. cisza, spokój, żadnych opadów i nagle gdzieś ni stąd ni zowąd strzał. Te pioruny podobnież mają większą energię. Jak byłem szczylem to słyszałem, że taki piorun dziecko na rowerku jeżdżące na placu zabaw skasował. Żadnej burzy nic nagle buch.
  • #29
    dktr
    Poziom 20  
    Mam na dachu antenę do skanera która nie jest zwarta dla DC.
    I tak podczas burzy ładnie iskrzy mi z kabla ;)
    https://www.youtube.com/watch?v=YovBWd3utAI