Elektroda.pl
Elektroda.pl
X

Search our partners

Find the latest content on electronic components. Datasheets.com
Elektroda.pl
Please add exception to AdBlock for elektroda.pl.
If you watch the ads, you support portal and users.

Pozystorowa blokada drzwi pralki

grala1 08 Jun 2021 19:20 2154 9
  • Jakiś czas temu na naszym portalu powstał nowy dział - „Wnętrza urządzeń”.
    https://www.elektroda.pl/rtvforum/forum507.html
    Patrząc na stronę główną można odnieść wrażenie że stał się on dość popularny wśród pojawiających się nowych artykułów – dość często piszę tutaj jeden z kolegów, choć szkoda że tylko on. Moim zdaniem jest to fajny dział dla osób „ciekawskich”.
    Chciałbym tutaj również spróbować swoich sił i wspomóc kolegę w powiększeniu bazy tego działu.
    Chciałbym przedstawić tutaj opis blokady drzwiczek do pralki. Będzie to blokada pozystorowa. Oczywiście nie jest to jedyny rodzaj blokad stosownych w pralkach i jest to już raczej blokada odchodząca w zapomnienie lecz można jeszcze ją spotkać w naszych gospodarstwach domowych.
    Pozystorowa blokada drzwi pralki

    Postaram się wyjaśnić tutaj skąd wzięła się ta nazwa, jak działa taka blokada i oczywiście pokaże co znajduje się w środku.
    Przejdźmy zatem do tego skąd nazwa pozystorowa.
    W świecie półprzewodników istnieją takie elementy jak termistory. Najbardziej znane to:
    NTC – termistory z ujemnym współczynnikiem temperaturowym – wzrost temperatury powoduje zmniejszenie rezystancji termistora.
    PTC – termistory z dodatnim współczynnikiem temperaturowym – wzrost temperatury powoduje zwiększenie rezystancji termistora.
    Istnieje jeszcze termistor CTR – skokowa zmiana rezystancji.
    Termistory PTC zwane są również pozystorami. Zaryzykował bym stwierdzenie że nazwa pozystor pochodzi z połączenia skrótu PTC - positive temperature coefficient oraz nazwy rezystor. PO od positive i ZYSTOR od rezystora. Choć patrząc w ten sposób można powiedzieć że o „nezystorach” raczej nikt nie słyszał.
    Jeżeli ktoś zna faktyczne pochodzenie tej nazwy to proszę o jego podanie - wyjaśnienie.
    Wiemy już co to jest ten pozystor, więc można by przyjąć że skoro jest to blokada pozystorowa to pewnie w jej działaniu wykorzystuje się pozystor. Jest to słuszne stwierdzenie. Blokada tego typu wykorzystuje w swoim działaniu termistor typy PTC.

    Zanim zacznę opisywać jak ona działa zajrzyjmy wpierw do środka, co ułatwi później wyjaśnienie zasady jej działania.
    Pozystorowa blokada drzwi pralki
    Pozystorowa blokada drzwi pralki
    Pozystorowa blokada drzwi pralki
    Pozystorowa blokada drzwi pralki
    Pozystorowa blokada drzwi pralki

    W środku znajdziemy pozystor, bimetal, styk, „haczyk” blokady, „zasuwkę” oraz sprężynę.
    Blokada tutaj opisywana posiada trzy zaciski oznaczone na obudowie jako 1, 2 i 3.
    Poniżej pokaże jak można by zaprezentować symbol takiej blokady.
    Pozystorowa blokada drzwi pralki

    Jak widać termistor znajduje się pomiędzy zaciskami 1 oraz 3 z czego zacisk nr 3 można by nazwać zaciskiem głównym. Pomiędzy zaciskiem głównym 3 a zaciskiem nr 2 mamy styk którego otwarcie i zamknięcie uzależnione jest od pozystora.
    Zasada działania tej blokady opisana jej na podstawie mojej pralki – może się okazać że w innych może być to zrealizowane troszkę inaczej.
    W momencie zamknięcia drzwiczek uchwyt drzwiczek przesuwa zasuwkę napinając sprężynę. W tym momencie zostaje odsłonione okienko w obudowie blokady gdzie będzie mógł się wsunąć haczyk.
    Poniżej na zdjęciu widać jak zasuwka nie jest przesunięta przez co okienko pozostaje zamknięte i haczyk nie może przejść.
    Pozystorowa blokada drzwi pralki

    W tej chwili istnieje jeszcze szansa otwarcia drzwiczek gdyż haczyk nie zablokował zasuwki. W przypadku włączenia guzika zasilania pralki na styku głównym nr 3 pojawia się na faza – również tutaj istnieje szansa otwarcia drzwiczek gdyż blokada nie ma jeszcze pełnego zasilania.
    W momencie wciśnięcia guzika START na pralce, sterownik podaję na styk blokady nr 1 potencjał „zera” (N). Na termistor trafia napięcie fazowe w rezultacie czego zaczyna się on grzać. Nagrzewa bimetal w rezultacie czego dochodzi do zamknięcia styku i połączenia zacisków nr 1 i 2. Styk nr 1 podaje informację do sterownika że drzwiczki zostały zablokowane i można rozpocząć wybrany cykl. Jak widać na zdjęciu haczyk blokady zamontowany jest na końcówce styku i zostaje on przesunięty w dół gdzie dochodzi do zablokowania zasuwki przez haczyk.
    Widzimy to na poniższym zdjęciu
    Pozystorowa blokada drzwi pralki

    W tej chwili nie ma już możliwości otwarcia drzwiczek. W momencie załączenia styku czyli zadziałania bimetalu słyszymy charakterystyczny „klik”.
    Rezystancja termistora w temperaturze ok 25°C wynosi ok 1000Ω. Daje nam to prąd ok 230mA jaki płynnie przez termistor w momencie podania zasilania. Przypominam że jest tutaj termistor i znając jego zasadę działania wiemy że jego rezystancja się zmienia. Mamy tutaj do czynienia z typem charakterystyki PTC, czyli jego rezystancja zaczyna rosnąć. Zwykłym miernikiem nie jesteśmy w stanie zmierzyć początkowego prądu gdyż ta rezystancja zmienia się dość szybko. Zadziałanie takiej blokady to ok 1-2sekundy. Po tym czasie prąd pobierany przez blokadę spada do jakiś 8mA, co daje jakieś 28kΩ rezystancji termistora – również tutaj ciężko dokonać jest pomiaru gdyż szybka zmiana temperatury powoduje zmniejszenie rezystancji termistora. Na zaciski blokady nr 1 i 3 zasilanie jest podawane cały czas podczas wykonywania programu pralki. Po zakończeniu wybranego programu z zacisku nr 1 ściągane jest zasilanie przez sterownik. Blokada zostaje „wyłączona” ale nie można jeszcze otworzyć drzwiczek. Trzeba teraz poczekać aż ostygnie termistor i bimetal wróci do pierwotnej pozycji otwierając styk oraz podnosząc haczyk uwalniając zasuwkę. W momencie odblokowania blokady słyszymy ponownie charakterystyczny „klik” z bimetalu.
    Jak widać blokada działa jeszcze chwilę po jej wyłączeniu i jest to powód dlaczego nie można otworzyć drzwiczek zaraz po zakończeniu cyklu czy po wyłączeniu zasilania pralki.
    Dla niektórych zagadka „cykania” pralki po zakończeniu cyklu oraz czemu nie można jej otworzyć nawet po wyłączeniu zasilania została rozwiązana.
    Jak widać blokada tego jest dość prostym urządzeniem i na szczęście w przypadku awarii, niedrogim.
    Zazwyczaj objawem uszkodzenia blokady jest brak startu wybranego cyklu, czasem wystarczy uderzyć w okolicę blokady by uruchomić pralkę choć nie zawsze jest to wina samej blokady. Zanim zajmiecie się blokadą sprawdźcie najpierw czy uchwyt drzwiczek zamyka się poprawnie, tzn. do końca. W momencie gdy nie jest on zamknięty do końca, zasuwka blokady nie uwalnia okienka na haczyk i mimo tego że termobimetal zadziałał to haczyk nie wchodzi w okienko i blokuje on działanie styku przez co sterownik pralki nie dostaje informacji zwrotnej że blokada została zamknięta – zaryglowana. Czasem wystarczy tutaj ponowne włożenie sworznie na swoje miejsce na którym zamontowany jest uchwyt drzwiczek a tego nie widać póki nie rozkręcimy drzwiczek.

    Zachęcam do komentowania i przedstawiania swoich przygód z blokadami :D

    Cool! Ranking DIY
    Czy Twoje urządzenia IoT są bezpieczne? [Webinar 22.06.2021, g.9.00]. Zarejestruj się za darmo
    About Author
    grala1
    VAG group specialist
    Offline 
  • LegrandLegrand
  • #2
    krisRaba
    Level 30  
    Pamiętam jak kiedyś tego typu blokadę rozbierałem, żeby naprawić pralkę Candy zamykaną od góry.
    W sumie wietrzyłem w tym spisek postarzania produktów patrząc na konstrukcję i na skutki awarii. Tam podobnie jak tutaj 2 blaszki idące od konektorów do wnętrza były bardzo blisko siebie, natomiast "niespodziankowo" był to L i N ;) W pralce ładowanej od góry czasami zdarzało się, że pralka "wykipi" pianą spod dekla (np. za dużo płynu i materiał wzmagający powstawanie piany), więc przy tych stykach gromadziła się wilgoć, osad z proszku/płynu itp. Po czasie pstryk, przepięcie, konektorki lekko przysmolone i wypalony triak + kilka elementów pomocniczych na sterowniku ;) Dużo babrania, żeby to wskrzesić - wszędzie wołają kup pan sterownik za 400-500zł :P
    Ale spoko, jakieś 5-10zł, trochę czasu i się udało ;)

    W tej blokadzie z artykułu jest to chyba zrobione lepiej, bo jeśli tuż obok fazy (tam gdzie najmniejsza szczelina między blaszkami) jest potwierdzenie, to albo mamy to samo napięcie przed i za zamkniętym stykiem albo faza i wiszące w powietrzu wejście.
  • LegrandLegrand
  • #3
    krzbor
    Level 21  
    Miałem coś podobnego w pralce. Pech chciał, że producent zastosował bardzo delikatny uchwyt otwarcia drzwi. Pralka nie miała sygnalizacji działania blokady - po prostu nie było wiadomo kiedy można otworzyć po zakończeniu prania, a trzeba było czekać kilka dobrych minut. Jak się to zrobiło zbyt wcześnie to w ręku zostawał uchwyt :)
  • #4
    acctr
    Level 19  
    Czyli jest to prosty układ czasowy bazujący na bezwładności cieplnej. Ale właściwie dlaczego jest tam pozystor a nie obciążenie o liniowej charakterystyce robiące za grzałkę? Gdy drzwiczki są zamknięte na pozystorze wydziela się moc około 1,8 W, nie wystarczyło umieścić tam rezystora 27k/2W w odpowiedniej obudowie?
    Czy chodzi tutaj o histerezę potrzebną do załączenia bimetalu? Czy temperatura pozystora jest większa w momencie jego zasilenia i później maleje? Chyba raczej nie, ponieważ dodatni współczynnik temperaturowy zapobiega temu.
  • #5
    SQ9MEM
    Level 28  
    Chodzi raczej o to, że przy niskiej rezystancji pozystor bardzo szybko nagrzewa się do pożądanej temperatury, a przy rezystorze trwało by to znacznie dłużej,
  • #6
    maly_maly
    Level 17  
    Witam,
    Bardzo fajny artykuł. Miesiąc temu naprawiłem pralkę Gorenje właśnie z taką blokadą. Przeczyszczenie styków i złożenie ponownie pomogły. Wcześniej trzeba było używać terapii wstrząsowej w okolicy zamka drzwiczek aby uruchomić pralkę.
  • #8
    jariko
    Level 16  
    przerabiałem to w pralce. Padł triak sterujący pozystorem. Pralka nie chciała ruszyć, sygnalizowała brak zamknięcia drzwiczek. Wymiana triaka nie pomogła bo padło sterowanie z procka. Skończyło się na wysterowaniu na stałe tego badziewia. A otwarcie pralki chwilę po wyjęciu wtyczki z gniazdka.
  • #9
    sigwa18
    Level 37  
    Stykiem w blokadzie jest podawane zasilanie na sterownik/silnik. Blokada ma na celu zablokowanie dostępu do bębna pralki gdy może być lub jest rozpędzony. Dlatego celowa zwłoka czasowa ( przy wirowaniu na 1200 rpm pralka potrzebuje trochę czasu by samoistnie wychamować bęben, a w przypadku wyjęcia wtyczki z gniazdka np zwykły elektromagnes dopiścił by otwarcie drzwi mimo iż bęben byłby w ruchu).

    PS Aktualnie mam pralkę elektroluxa i tam blokada jest na czymś w rodzaju przekaźnika bistabilnego. Sterownik daje sygnał zamknięcia i po zakończeniu programu sygnał otwarcia. Działa wygodniej bo można otwarzyć pralkę zaraz po wyhamowaniu bębna i nie trzeba czekać kilku minut.
  • #10
    jariko
    Level 16  
    i to jest bardziej eko. Milion pralek po 2 waty to 2 megawaty zmarnowane na blokowanie drzwi.