Elektroda.pl
Elektroda.pl
X
Please add exception to AdBlock for elektroda.pl.
If you watch the ads, you support portal and users.

Regulator obrotów wentylatora- problem

jacyk17 24 Nov 2007 17:32 4241 23
  • #1
    jacyk17
    Level 13  
    Wykonałem układ, który miał na celu regulację obrotów wentylatora za pomocą czujnika temp. LM35 (schemat ideowy: https://www.elektroda.pl/rtvforum/files/wiatrak.jpg). Jednak gdy zmontowałem układ okazało sie, że nie działa poprawnie :( po podłączeniu napięcie 12V, wentylator przez chwile pracuje, jednak potem przestaje się "kręcić", napicie na wentylatorze wynosi (gdy nie chodzi) ok. 0,14V, a początkowo jest ok.12V!!! Jaka może być tego przyczyna?? Pewnie związane jest to z kondensatorem, gdyż po zwarciu nóżek, wentylator ponownie zaczyna się kręcić i znowu przestaje ;/

    Z góry dzięki za pomoc.
  • #2
    loompik_new
    Level 15  
    Jak długo czekałeś zanim zwarłeś kondensator? Jaki kondensator wstawiłeś? Przeprowadziłeś regulację? Pamiętaj iż ten kondensator powoduje to, że wiatrak po włączeniu zasilania przez jakiś czas będzie działał z pełną prędkością (im większa pojemność tym dłuższy czas działania), później może się zatrzymać i ruszy dopiero gdy temperatura przekroczy zadany próg ( ustawiony w kalibracji). Więc uruchom komputer i włącz coś co mocno obciąży CPU np Prime Test lub coś podobnego i wtedy zobaczysz czy włącza się tak jak powinien, jeżeli wyskoczą błędy w programie a wiatrak się nie ruszy spróbuj jeszcze pobawić się w kalibrację. Albo lepiej poza komputerem go podłącz i wsadź czujnik do gorącej wody jeżeli się uruchomi to będziesz wiedział, że układ działa i potrzebna mu po prostu porządna kalibracja.
  • #3
    Willy Coyote
    Level 13  
    Witam,
    sorki, że nie zajmę głosu w temacie kol. @jacyk17 - ponieważ na elektronice się nie znam, a co gorsza staram się w nią bawić.
    Temat wiatraków i regulatorów jest zawsze na czasie i sam znalazłem schemat takiego regulatora, co prawda bez czujnika ale myślę, że powinien spełnić swoje zadanie.
    to jest ten schemat i dodatkowo powiem, iż zakupiłem wszystkie te elementy:
    http://modeemi.fi/%7Evesas/kytkis.html
    tylko, że znalazłem ten schemat też na innej stronce i jest on już przerobiony o dodatkowy rezystor nastawny aby jak rozumiem mieć możliwość jeszcze bardziej zmniejszyć obroty wiatraka.

    Pyt.1 czy z części, które kupiłem (oraz dodatkowo: rezystor nastawny 100k ohm; r1 220ohm) jestem coś takiego w stanie stworzyć??? Mam niestety tylko potencjometr liniowy 1kohm.

    Pyt.2 czy można swobodnie dodatkowo do takiego schematu dołączyć diody???

    Pyt.3. mam regulator obr. firmy Pentagram (dodawany do coolera CPU) i wspaniałomyślnie podłączyłem mu zasilanie z molex'a i do wyjścia podpiąłem 3 wentyle. Regulacja działała ale do czasu, pewnie się coś spaliło więc nie mając żadnej wiedzy zacząłem od wymiany kondensatora ale jakoś to nie pomogło. Tak logicznie co sę mogło zepsuć/spalić lub od czego zacząć wymienianie???

    link do tej zmiany:
    http://www.ilubek.republika.pl/panel%20kontrolny.html

    inne sterowania:
    http://img131.imageshack.us/my.php?image=panel14ew.jpg
    http://img138.imageshack.us/img138/3743/schematregulatora4at.jpg
    http://www.fotosik.pl/showFullSize.php?id=d51a195612586574

    pozdr
  • Helpful post
    #4
    loompik_new
    Level 15  
    Willy Coyote, te schematy są identyczne więc nie wiem o czym mówisz.
    Potencjometr (rezystor nastawny) ma mieć wartość (w/g schematu) 1kΩ Ohm (liniowy), R1 260Ω, R2 1k OhmΩ. To jest zwykły regulator napięcia, można nim regulować obroty wentylatora, ale nie polecam takiego rozwiązania ( brak reakcji na zwiększającą się temperaturę).
    Ad Pyt2. Jakie? Świecące? Nie za bardzo, bo na wyjściu będzie nieznane napięcie prawdopodobnie z zakresu 0 - 12 V. Chyba że podłączysz je do molexa zasilającego poprzez rezystor.
    AD Pyt3. Nie wiem co tam się dokładnie znajduje, ale pewnie jest to konstrukcja podobna. Prawdopodobnie jest tam stabilizator regulowany ( tak jak w tym schemacie LM317) lub tranzystor ( bardziej prawdopodobne) i to ten element raczej padł z powodu przegrzania, spowodowanego przekroczeniem maksymalnego prądu wyjściowego. Przeważnie te regulatory mogą obsłużyć tylko jeden wentylator.
  • #5
    jacyk17
    Level 13  
    loompik_new wrote:
    Jak długo czekałeś zanim zwarłeś kondensator? Jaki kondensator wstawiłeś? Przeprowadziłeś regulację?


    no wiem,ze ten kondensator ma za zadanie pewny rozruch wentylatora i na poczatku bedzie chodzil z pelna predkoscia. wstawilem kondensator 100uF, tak jak na schemacie. teraz juz wiem, ze uklad chyba dziala, bo po wlozeniu czujnika do garacej wody, wentylator zaczal sie krecic :)

    tylko mam nastepny problem, bo zauwazylem, ze gdy np wloze czujnik do goracej wody i ustawie obroty na minimalne, to po wyjeciu wentylator powienien sie zatrzymac, nie?? a u mnie dalej chodzi z taka sama predkoscia :(
    no i jeszcze ta regulacja potencjometrem P2... co prawda podwyzsza/obniza on obroty wiatraka ale wg mnie to zbyt mala roznica. powinien byc szerszy zakres, chyba :(

    no i mam jeszcze jedno pytanie, bo w tym linku co podalem, jest napisane, ze temp. mozna mierzyc woltomierzem na pinie 2 zlacza JP2. no to dobra, jedna sade przykladam w to miejsce, a druga gdzie, do masy??
  • #6
    loompik_new
    Level 15  
    Jacyk17, tak drugi przewód od miernika do masy. To, że układ nie wyłącza wiatraka to prawdopodobnie kwestia kiepsko przeprowadzonej regulacji.
    Regulacja:
    1. P2 ustaw najmniejsze obroty
    2. Schłodź LM35 do temperatury poniżej 5°C
    3. P1 ustaw najmniejsze obroty przy których wentylator jeszcze nie zatrzymuje się
    4. Podgrzać LM35 do temperatury o 2-3°C większej niż ta przy której wentylator ma uzyskać maksymalne obroty ( tu musisz włożyć LM35 do wody która będzie miała odpowiednią temperaturę, podłączyć miernik do JP2 i tam kontrolować jaka jest temperatura wody [ musi być od około 55 - 80°C w zależności od typu procesora - KONIECZNIE SPRAWDŹ])
    5. Mierząc napięcie na pinie 1 JP3 ustawić P2 na maksimum, a następnie zmniejszać oporność, aż do zauważenia spadku napięcia

    Jeżeli dobrze przeprowadzisz regulację, układ na pewno zacznie dobrze działać
  • #7
    jacyk17
    Level 13  
    loompik_new wrote:
    To, że układ nie wyłącza wiatraka to prawdopodobnie kwestia kiepsko przeprowadzonej regulacji.


    no juz teraz sam nie wiem, co jest, bo postepuje wg powyzszych wskazuwek, ale na pinie 2 zlacza JP2 zarowno w temp. pokojowej, jak i po przylozeniu do kostki lodu jest ok. 3,5mV. jednak gdy czujnik wlaze do wrzatku, to napiecie wzrasta nawet do 7V!!!! co moze byc przyczyna??

    gdy przyloze czujnik do kostki lodu, ustawie minimalne obroty, to napiecie na pinie 1 JP3 wynossi ok. 6,84V, po zmianie jego rezystancji mam maksywalnie o.k 7,88V!!! to i tak chyba za malo, nie??

    no i mam jeszcze jeden problem, gdy przyloze czujnik temp. to kostki lodu, ustawie obroty na minimalne, a potem czujnik wlaze do wrzatku, to wiatrak caly czas kreci sie z ta sama temp ;/ co moze byc przyczyna??
  • #8
    loompik_new
    Level 15  
    Przetestuj LM35 poza układem, może jakaś uszkodzona sztuka. Na wyjściu czujnika nie powinno pojawić się więcej niż 1500mV przy 150°C ( przy użyciu wrzątku odpowiednio około 1000mV). Jeżeli tak nie jest to znaczy, że czujnik jest do wywalenia. Jeżeli nie będzie uszkodzony to będę sprawdzał dalej.
  • #9
    jacyk17
    Level 13  
    loompik_new wrote:
    Przetestuj LM35 poza układem, może jakaś uszkodzona sztuka.


    a moglby mi ktos podac jakis prosty schemat, dzieki ktoremu moglbym sprawdzic ten czujnik??
  • #10
    loompik_new
    Level 15  
    Po prostu do +Vs dołącz np. 12V, do GND - masę, a na Vout mierz zmiany napięcia miernikiem, a sam czujnik przykładaj do np. kaloryfera zimnego i ciepłego, swojego ciała, wody gorącej/zimnej, lodu lub czegokolwiek o zróżnicowanych temperaturach, jeżeli będą występowały zmiany napięcia adekwatne do temperatury ( np przy temperaturze ciała powinien wykazać około 360mV) to znaczy, że czujnik jest dobry, w innym wypadku radzę zaopatrzyć się w inną sztukę do przetestowania.
    Widok od dołu:
    Regulator obrotów wentylatora- problem
  • #11
    jacyk17
    Level 13  
    dzieki za ostatni schemat, bardzo mi pomogl. okazalo sie ze tamten LM35 byl uszkodzony ;/ ale teraz mam nasepne pytanie: w LM358D (w tym drugim, gdzie polaczone sa nozki 5, 6, 7) nozki 8 i 4 sa podlaczone odpowiednio do 12V i do masy. Czy w tym pierwszym scalaku tez mam tak podlaczyc??
  • #12
    loompik_new
    Level 15  
    Tam jest jeden układ scalony LM358, ale na schemacie pokazany jako dwa pojedyncze wzmacniacze operacyjne ( które się w nim znajdują ).
  • #13
    kamerek
    Level 13  
    TO ja sie moze dolacze :

    Chodzi o to, ze mam wentylatorek komputerowy (z laptopa) o param 5 V DC, 0,5 A. Kreci sie max ok 3000 obr, ale ma jakies 2 biegi. Kabelki sa - czzarny (pewnie masa), szary w srodku i niebieski.

    Pytanko - chcialbym zrobic o ile to mozliwe - regulacje obrotów tego wentylka. Po pierwsze nie wiem czy na mniejszym napieciu niz najnizszy bieg pojdzie. Po drugie, musi to byc malutkie. Jest ktos kto by mogl pomoc?

    Cholerstwo (wentylator) niby na 2 ball bearing, ale jednak halasuje.


    No i problem bo nie widze nigdzie w sklepach koncowek 3 pin laptopowych.
  • #14
    loompik_new
    Level 15  
    Kamerek -> http://modeemi.fi/%7Evesas/kytkis.html
    Tylko nie podłączaj LM317 do żółtego tylko do czerwonego przewodu i za pomocą programu Zasilacz LM317 dobierz odpowiednie elementy R1 i R2.
    Chyba, że chcesz aby zależne to było od temperatury, to zrób regulator taki jak robi Jacyk17 -> https://www.elektroda.pl/rtvforum/files/wiatrak.jpg
    Zasilanie zmniejszasz na 5V no i niestety trzeba zmienić LM358 na coś co może pracować przy 5V np. LM/LP 224 lub 324, albo coś podobnego, chociaż nie mogę zagwarantować 100%, że wtedy zadziała, chociaż powinien.
  • #16
    loompik_new
    Level 15  
    Kamerek, ale chcesz regulację ręczną czy automatyczną. Jeżeli automatyczną to ten schemat z LM358 i LM35, jeżeli ręczną to schemat z LM317
    dzięki któremu ( za pomocą potencjometru )wyregulujesz napięcie czyli także obroty wentylatora. Wszystkie uwagi jak w moim poprzednim poście.
  • #17
    jacyk17
    Level 13  
    a to jak ma byc z tymi nozkami od drugiego scalaka, maja byc podlaczone do zasilania i masy?? jak wy macie u siebie....??
  • #18
    kamerek
    Level 13  
    loompik_new wrote:
    Kamerek -> http://modeemi.fi/%7Evesas/kytkis.html
    Tylko nie podłączaj LM317 do żółtego tylko do czerwonego przewodu i za pomocą programu Zasilacz LM317 dobierz odpowiednie elementy R1 i R2.
    Chyba, że chcesz aby zależne to było od temperatury, to zrób regulator taki jak robi Jacyk17 -> https://www.elektroda.pl/rtvforum/files/wiatrak.jpg
    Zasilanie zmniejszasz na 5V no i niestety trzeba zmienić LM358 na coś co może pracować przy 5V np. LM/LP 224 lub 324, albo coś podobnego, chociaż nie mogę zagwarantować 100%, że wtedy zadziała, chociaż powinien.


    tyle ze sa przewody - czzarny, szary i niebieski ;)
  • #19
    loompik_new
    Level 15  
    Jacyk17, tam nie ma dwóch układów scalonych LM358 tylko jeden, a na schemacie pokazany jest jako dwa składowe wzmacniacze operacyjne (potraktuj je jako jeden układ scalony U1A nóżki 1/2/3, U1B nóżki 4/5/6/7/8 ). U1A+U1B=U1 czyli LM358, to przecież jeden układ 8-nóżkowy.

    Kamerek :
    Chodziło mi o przewody z kompa (gdybyś w nim dołączał, żółty->12V, czerwony->5V). Co do podłączenia przewodów wentylatora to czarny->GND, szary->RPMinfo ( informacja zwrotna o ilości obrotów, w tym wypadku pomijany), niebieski->zasilanie (z regulatora).
  • #20
    kamerek
    Level 13  
    Hmm spoko , a pytanie - czy spotkales sie kiedykolwiek w sklepie z koncowkami 3 pin mal/female do wentylka ale wersja laptop?
  • #22
    kamerek
    Level 13  
    uzylem tego programu do LM317T i nie wiem czy dobrze odczytalem ale dla wartosci wyjscia 1,5-5V P:560 ohm, r2-39ohm, r1-220ohm . Opis r1 i r2 zgodnie ze schematek ktory mi dales, ale nie wiem czy dobrze rozpoznalem w programie
  • #23
    jacyk17
    Level 13  
    dzisiaj w koncu wyregulowalem odpowiednio uklad i wsadzilem do kompa ;] jak na razie wszystko jest ok i mysle ze tak juz zostanie ;)

    jakby jeszcze ktos mial jakies pytania, to walcie, moze teraz tez cos pomoge ;p




    aha... dzieki za wszystko ;)
  • #24
    kamerek
    Level 13  
    Hmm natrafilem na problem - potnecjometry sa za duze !, a chce to upchnac w malej obudowie.

    Wiec mam pomysl - (jakkowliek potencjometr moglby byc uzyty tyljo do testów ktore napiecie pasuje ) to jednak pomysl jest aby po prostu na sztywno dopasowac jakis rezystorek.

    Pytanie wiec - jesli np cchialbym puscic 2,5V z tych 5V co ida wejscie to czy sam opornik wystarczy , czy musi isc w tandemie z LM317T? Mysle zeby przetestowac tak co 0,5V rezystory. Za 6-7 oporniczków to chyba grosze beda?

    powstaloby cos prostego na wzór http://www.sharkoon.com/html/produkte/kabel/12v_95v/index_en.html

    Tylko teraz jakie wartosci beda dla :

    1)4,5v
    2)4v
    3)3,5vv
    4)3v
    52,5v
    6)2v

    ?? Jest jakis programik?