[Rozwiązano] Unitra ZK 140T odtwarza 2x za wolno, brumi i wpada w oscylacje

Witam
Reanimuję magnetofon szpulowy Unitra ZK 140T, który przeleżał wiele lat w piwnicy. Mam z nim trzy główne problemy, z którymi walczę:
​Mechanika i obroty: Magnetofon odtwarza około 2x wolniej niż powinien. Silnik był czyszczony i smarowany. Paski jeszcze nie wymienione. Przewijanie działa dobrze w obie strony.
​Audio - Brum i Oscylacje: Przy odtwarzaniu słychać bardzo silny brum sieciowy. Dodatkowo, po przekroczeniu "5" na skali głośności, wzmacniacz wpada w silne oscylacje i takie "falowanie" dźwięku. Przy cichym słuchaniu dźwięk jest, ale bardzo niskiej jakości.
​Wszystkie kondensatory elektrolityczne zostały wymienione.
Podczas oględzin płytki zauważyłem pęknięty przy nóżce kondensator 470 nF, którego od razu wymieniłem.


Wyczyściłem listwę przekraczającą zapis-odczyt.
​Głowica po czyszczeniu IPA, ale wizualnie wygląda na mocno zużytą (widoczne ślady przetarcia/zaśniedzenia).
AI: Czy to 2x za wolne odtwarzanie występuje na obu prędkościach taśmy, i w jakim stanie są pasek/paski, rolka dociskowa oraz oś capstanu — czy pasek nie ślizga się, a rolka nie jest twarda lub zeszklona?
Paski są trochę luźne, ale nie sparciałe. Rolka dociskowa w dobrym stanie, była czyszczona, nie ślizga się. Pasek może lekko się ślizgać.
AI: Czy brum i wzbudzanie pojawiają się też bez taśmy (np. samo PLAY lub po dotknięciu wejścia wzmacniacza), i czy mierzyłeś napięcia zasilacza oraz sprawdzałeś masy/ekranowanie przy głowicy i przełączniku zapis-odczyt?
Brum pojawia się w momencie ustawienia start.

Zadam może głupie pytanie - czy ta taśma jest nagrana z szybkością 9,5 ?
Bo szpule wydają się obracać poprawnie...
Pozdr. J.

>>21875350
Taśma nagrana już dawno temu właśnie na tym magnetofonie. Ewentualnie mogła zostać nagrana na zk120 ale one mają taką samą prędkość.

A spróbuj nagrać kawałek na nowo...
W tym mechanizmie nie ma regulacji szybkości, wymaga to zmiany rolek, jeśli chcesz dokładnie sprawdzić to policz ile taśmy przewija się na odtwarzaniu np przez 10s.
Przy zabrudzonej rolce dociskowej posuwu taśmy dla odtwarzania/nagrywania dźwięk by "zawodził", przesuw byłby niestabilny.
Jedyne co mi przychodzi do głowy to jakaś przeróbka tego sprzętu w funkcji nagrywania dla np podsłuchu czy automatycznej sekretarki, ale jak twierdzisz że to Twój sprzęt ....
Pozdr. J.

>>21875398
Spróbuję nagrać na nowo, jak będę miał czas. Sprzęt jest w rodzinie od nowości, więc wykluczam przeróbkę jako automatyczną sekretarkę lub podsłuch

Ale to brzmi jakby było puszczone od tyłu. Może tylko taśma jest źle założona? A weźże nagraj to na komputer i puść szybciej. Jak będzie grało dobrze, no to niby za wolne obroty. Jeśli przyczyna jest inna, to nie będzie grało dobrze po przyspieszeniu np. w Audacity.

>>21875414
Rozpoznaję te piosenki. Nie są puszczone od tyłu. Po przyspieszeniu w komputerze gra normalnie

Ok, zostaje problem ze słabym silnikiem i słabą mechaniką. Można użyć tachometr do sprawdzenia obrotów silnika. Kupiłem taki ostatnio w sklepie spożywczym.

Dołączam inne nagranie. Piosenka to Modern Talking - you can win if you want

Cos jest z taśmami albo nie na tym sprzęcie nagrywane, ty masz tą samą piosenkę na ścieżce 1-2 i 3-4 z tego, co chyba dobrze zauważyłem na pierwszym filmie, to nie jest sprzęt stereo.

To magnetofon "czterościeżkowy" nagrywał dwa razy tyle na tej samej taśmie, ścieżki ułożone tak samo ja w stereofonicznym i głowica podobna, tylko jednokanałowe audio, tu jest przełącznik ścieżek mniej więcej nad głowicami ( dlatego tak blisko głowic żeby nie brumiło po kablach..)
Nadal myślę, że taśma jest z zk 240 tam było 9,5 i 19.
Pozdr. J.

adamjur1 napisał:

To magnetofon "czterościeżkowy" nagrywał dwa razy tyle na tej samej taśmie, ścieżki ułożone tak samo ja w stereofonicznym i głowica podobna, tylko jednokanałowe audio, tu jest przełącznik ścieżek mniej więcej nad głowicami ( dlatego tak blisko głowic żeby nie brumiło po kablach..)
Nadal myślę, że taśma jest z zk 240 tam było 9,5 i 19.
Pozdr. J.

Potwierdzam.

LEDówki napisał:

Ok, zostaje problem ze słabym silnikiem i słabą mechaniką.

Wówczas dźwięk by "pływał".

Przy lekkim dociskaniu płytki znika dźwięk.
Spróbuję przelutować płytkę

To jest nagranie stereofoniczne, z prędkością 19 cm/s.
Możesz sprawdzić tor przesuwu ZK140T, nagrywając coś na tej taśmie; potrzebny jest przewód z wtyczką DIN (WM545) z jednej strony i z drugiej pasujący do źródła dźwięku, np. MiniJack stereo do sr.ajfojna.
Jakość/pasmo nagrania może nie będzie najlepsza (bo głowica jest starta), ale można będzie ocenić stabilność toru przesuwu.

ZK140T na pozycji 9 może mieć przydźwięk i "telepać" membraną, jeśli nie jest założona pokrywa górna z ekranem (dolna też ma ekranowanie płytki).
Po jej założeniu koniecznie ma być dokręcona śruba dociskająca folię ekranującą do szasi (ang. chasis), ta obok głowic.

To prosty sprzęt dla kogoś, kto już poznał jego konstrukcję.
Laikom nie polecam zabierania się za naprawę nie dlatego, że jest nie do naprawienia, ale dlatego, że laik w swojej niewiedzy często narobi więcej nieodwracalnych szkód, niż przyniesie to pożytku.
Sama ochota, śrubokręt i miernik tu nie wystarczają, tak samo, jak zakup skalpela nie robi z nikogo chirurga

Jeżeli przez lata mechanizm był ustawiony w pozycji odtwarzanie i rolka dociskowa przylegała do wałka napędowego to ma wgłębienie, które powoduje efekt wibrato.

>>21875667
Magnetofon stał w pozycji stop, a efekt wibrato pojawia się wraz ze zwiększeniem głośności powyżej 5.

Czyli sprzęga się wzmacniacz. Czyli kondensatoey do uformowania lub wymiany. Nie polecam wymiany w ciemno.

>>21875737
Wiem, że wymiana w ciemno to nie sposób, ale pół roku temu, jak trafił ten magnetofon do mnie, to wymieniłem wszystkie elektrolity (jeszcze się tak nie znałem za bardzo).
Dźwięk po wymianie był bardziej czysty, ale dalej nie mam pojęcia, dlaczego powyżej głośności 5 zaczyna telepać dźwiękiem.

Wzbudza się wzmacniacz. Na oscyloskopie może by coś było widać.

>>21875796
Oscyloskopu nie posiadam, niestety. Może to tranzystory germanowe już stare i dostają przeciążenia?

Tego nie wiem. Nie jestem tak stary jak tranzystory germanowe.

Cytat:

Tego nie wiem. Nie jestem tak stary jak tranzystory germanowe.

JA jestem. Pierwszy tranzystor chciałem zrobić z dwóch diod DOG. Nie działał.
Byłem w 6 klasie podstawówki w 1970 roku. A jak myślicie- jakie tranzystory są w Voyagerach, które od 50-ciu lat lecą i działają?
Pozdr. J.

Głowice wyglądają tak:

Podczas pracy grzeją się dosyć mocno tranzystory AD161/162 i transformator

Wyczyść głowicę uniwersalną; takie złogi trzeba nasączyć spirytusem i czyścić do uzyskania połysku czoła głowicy. Poza tym jest już do wymiany, chyba głowica 201 i 203 jest odpowiednia (205 ma za wysoką indukcyjność i nie będzie poprawnego poziomu zapisu).

"Telepanie" to efekt zbyt dużego wzmocnienia stopnia mocy, które w najnowszej wersji (chyba ZK140TM) było zbyt duże i powodowało sprzężenie mechaniczne z głowicą odczytującą. Tak działo się w magnetofonie wprost ze sklepu, więc to nie wpływ lat, lecz przypadłość serii. Tu siła głosu jest realizowana przez ujemne sprzężenie zwrotne, co powoduje, że taki wzmacniacz wejściowy w trybie zapisu nie będzie przesterowany nawet dużym sygnałem z gramofonu z wkładką "piezo".
Przy dobrym poziomie i dobrej jakości nagrania i barwie tony ustawionej na 1 (bez obcinania tonów wysokich) regulator nie trzeba kręcić na maksimum.
Pamiętam też, że powolna regulacja nie powodowała gwałtownej zmiany sprzężenia zwrotnego a więc i przeładowywania kondensatorów elektrolitycznych w tym stopniu i taki efekt nie występował. Masz dostęp do płytki, spróbuj zmniejszyć pojemność kondensatora C5 ze 100µF do 22µF, może usunie to telepanie.

pawelprzemyslanski05 napisał:

Głowice wyglądają tak:

Uniwersalna jest brudna.

pawelprzemyslanski05 napisał:

Podczas pracy grzeją się dosyć mocno tranzystory ad161/162 i transformator

Pokaż ten "transformator", w pierwszym poście na filmie twerdzisz, że radiator z AD161/2 jest zimny.
Zasiilacz sprawdżiłeś?

Tu powinien być filc dociskowy. Na forum są fotki.

>>21876110
Z początku tranzystory były zimne, teraz już się grzeją.
Głowice obie były kilka razy czyszczone izopropanolem i cały czas powstaje taki osad.
Transformator:

Płytka zasilacza:

pawelprzemyslanski05 napisał:

Transformator:

To jest "silnikotransformator" i będzie gorący podczas pracy.
Co z zasilaczem, (napięcia wyjściowe).

>>21876130
A gdzie zmierzyć napięcie na jakich kablach? Bo nie wiem, jak wychodzą napięcia z tego transformatora

@ElektrodaBot