Elektroda.pl
Elektroda.pl
X
Proszę, dodaj wyjątek www.elektroda.pl do Adblock.
Dzięki temu, że oglądasz reklamy, wspierasz portal i użytkowników.

Wyłącznik czasowy wentylatora łazienkowgo

mały777 11 Lut 2012 15:48 5535 13
  • #1 11 Lut 2012 15:48
    mały777
    Poziom 14  

    witam
    Ostatnimi czasy kolega poprosił mnie o naprawę wentylatora z wyłącznikiem czasowym, zrealizowanym na układzie CD4541.
    Zainspirowany tym tematem postanowiłem sklecić sobie taki układ od podstaw.
    Zakładam, iż do zasilania układu mam 3 przewody: faza na stałe, przewód neutralny oraz faza podawana na czas załączenia oświetlenia w łazience.
    Do zasilenia układu postanowiłem wykorzystać zasilacz jak na obrazku niżej. Myślę, że do tego celu wystarczy. Tak więc problem zasilania HCF4541 uważam za rozwiązany.
    W wentylatorze dospel wyjście Q sterowało triak i przewód neutralny został podawany do wiatraka, faza była przyłączona na stałe. Tak też chcę zrobić w swoim układzie.
    Czas pracy był ustawiany za pomocą rezystora nastawnego 220k i tu pierwsze pytanie o wartość kondensatora Cx i rezystora Rx aby regulować czas w zakresie powiedzmy minuta do 10 minut.
    Czy te wartości muszą być krytyczne, jeśli tak to jakie?
    Czy wyjście Q/Q powinno być zwarte z plusem zasilania?
    I wreszcie najważniejsze pytanie- jak przy użyciu pinu 6 zmusić układ do rozpoczęcia odliczania po zgaszeniu oświetlenia?
    Będę wdzięczny za odpowiedzi i sugestie.
    Wyłącznik czasowy wentylatora łazienkowgo

    0 13
  • #2 11 Lut 2012 17:01
    PPK
    Poziom 26  

    f =1/(2.3 RC)
    gdzie R = Rx + Rpot.
    Rx - dobrać wartość dla najkrótszego czasu (dla potencjometru R=0).
    Pomysł zasilania beztransformatorowego i sterowanie bez separacji galwanicznej, w połączeniu z ubikacją ! TAKI SOBIE ! Nie jest to BEZPIECZNE rozwiązanie.
    Natomiast gdybyś to zrobił na układzie 555, to było by o 50% prostsze.

    0
  • #3 11 Lut 2012 17:16
    mały777
    Poziom 14  

    W wentylatorze Dopspel także nie było separacji galwanicznej i z tego co na dzień dzisiejszy kojarzę pamięciowo zasilanie było niemal identycznie realizowane(brak stabilizatora).
    Poza tym wiatrak, który mam w łazience i tak zasilany jest z 230V.

    0
  • Pomocny post
    #4 11 Lut 2012 17:34
    marekzi
    Poziom 38  

    Potwierdzam co pisze Kol. mały777. Poza tym układ zabudowany, osłonięty, wyłącznik na sznurku (ten do włączania na żądanie).
    W tym zasilaczu beztransformatorowym oporniki 47k na C=220nF są za małe - daj 2x470k/0,5W (wytrzymałość napięciowa !!) - albo usuń je, one są konieczne tylko po to, aby przy "grzebaniu" w układzie po odłączeniu od sieci nie "popieścił" cię ładunek zgromadzony na C=220nF.
    Kondensator 220nF na 630V - bardzo wskazane, diody raczej 1N4006.
    Stabilizator nie jest konieczny, dioda Zenera wystarczy. Ten zasilacz ma wydajność prądową tylko ok. 15mA.

    0
  • #5 12 Lut 2012 20:14
    mały777
    Poziom 14  

    Dzięki za porady w kwestii zasilacza. Układ zasilający rysowałem z pamięci, w szkole na elektrotechnice nauczyciel dokładnie wytłumaczył nam ideę tego układu oraz parametry, niemniej jednak dziękuję za poświęconą uwagę i czujność.

    Dziś znów trochę pokombinowałem z tym układem. Postanowiłem odejść od regulacji czasu potencjometrem. Czas (jeśli dobrze przekształciłem wzór) powinien wynosić około 4 minuty.
    Pozostaje kwestia pinu 10(Mode)- czy ma on być przyłączony do gnd?
    Będę wdzięczny za sprawdzenie poprawności przyłączenia przeze mnie wyjść.
    Ostatnia rzecz to nie odliczenie czasu, gdy włączone jest światło. Tu wpadłem na pomysł jak na rysunku poniżej.
    Co to tym sądzicie koledzy?
    Wyłącznik czasowy wentylatora łazienkowgo

    0
  • Pomocny post
    #6 12 Lut 2012 21:01
    elek555
    Poziom 37  

    mały777 napisał:

    Pozostaje kwestia pinu 10(Mode)- czy ma on być przyłączony do gnd?
    -tak, wtedy ustawiasz pracę monostabilną układu. Podłączenie 10 do Vdd dałoby pracę astabilną.

    0
  • #7 13 Lut 2012 10:30
    mały777
    Poziom 14  

    Dziękuję za odpowiedź.
    Ostatnia nierozwiązana kwestia to reset- czy rozwiązanie przeze mnie zaproponowane jest logiczne?

    0
  • #8 14 Lut 2012 20:52
    mały777
    Poziom 14  

    Dziś podłączyłem układ wstępnie na płytce testowej, zamiast wentylatora podłączyłem chwilowo żarówkę.
    Postanowiłem zmodyfikować zasilacz na prostszy oraz wstawić diodę na wyjściu 4541.
    Zgodnie z sugestią kolegi elek555 pin 10 podłączyłem do masy, reset na chwile obecną także.
    Układ pracuje w ten sposób, że gdy włączę zasilanie żarówka świeci 4,2 minuty, następnie gaśnie na 4,2 minuty i tak w kółko.
    Czy przypadkiem pin 10 nie powinien być zwarty z pinem 8(wyjście)?

    Kwestią nierozwiązaną nadal jest funkcja, która blokowała by odliczanie czasu podczas włączonego światła. Rezystory 100k oraz dioda prostownicza na przewodzie fazowym włącznika dają na wyjściu 6,5V. Nie wiem jednak jak podać stan niski po wyłączeniu oświetlenia łazienki.
    Czy ktoś ma jakąś sugestię?
    Wyłącznik czasowy wentylatora łazienkowgo

    0
  • #9 14 Lut 2012 22:09
    elek555
    Poziom 37  

    mały777 napisał:

    Czy ktoś ma jakąś sugestię?

    Poczytaj o 4541 i praktycznych jego zastosowaniach (najlepiej na niskim napięciu zasilania). Uzyskujesz przedziwne wyniki ponieważ nie chcesz się zapoznać z jego zasadami działania. Zacznij od pojęcia "praca monostabilna" i artykułu edw10/97

    0
  • #10 16 Lut 2012 18:13
    mały777
    Poziom 14  

    Witam
    Po podłączeniu resetu do gnd układ działa jak powinien.
    Nie wiem jednak jak poradzić sobie z tym, aby układ nie odliczał czasu przy załączonym świetle.
    Czy sensowne jest rozwiązanie resetu tak jak pokazałem na załączonym rysunku?
    Jaką wartość powinien mieć rezystor RX, aby po wygaszeniu światła na pinie 6 pojawił się stan niski?
    Wyłącznik czasowy wentylatora łazienkowgo

    0
  • Pomocny post
    #11 16 Lut 2012 19:19
    elek555
    Poziom 37  

    Wrysuj wyłączniki, żarówkę i wentylator tak by był pełny obraz. Bardziej zastanów się nad tym by po zgaszeniu światła wprowadzać na 6 CZYSTY impuls dodatni. Zauważ co wprowadzasz tam teraz. Czy przeczytałeś to co wskazałem? Pomiń pierwszy stan generowany po włączeniu zasilania na US -później nie musisz go wyłączać (pobiera znikomą moc). Współpracuj bo trafisz do kosza

    0
  • #12 16 Lut 2012 19:36
    mały777
    Poziom 14  

    Właśnie cały problem z jakim się obecnie spotykam to spowodowanie aby po zgaszeniu światła na pinie 6 pojawił się stan niski. Przy stanie wysokim podanym jak na rysunku układ nie liczy czasu. Gdy 6 zewrę z masa czas jest odliczany.
    Dlatego też(być może się mylę) wpadłem na pomysł aby po wygaszeniu światła stan niski był wymuszony poprzez rezystor podłączony do przewodu neutralnego.

    0
  • #13 12 Kwi 2012 21:48
    mały777
    Poziom 14  

    Witam
    Problem rozwiązany. Układ działa w praktyce na płytce ze zdjęć. Aby układ działał poprawnie wyjście 4541 steruje tranzystor, który załącza triak BT136.

    Problem z zablokowaniem zegara podczas włączonego światła w wc rozwiązałem poprzez podanie stanu wysokiego na pin resetu.
    Wyłącznik czasowy wentylatora łazienkowgo Wyłącznik czasowy wentylatora łazienkowgo Wyłącznik czasowy wentylatora łazienkowgo

    0
  • #14 17 Maj 2012 19:55
    diadem
    Poziom 12  

    Witam
    Układ moim zdaniem zawierał błąd. Mostek prostowniczy w zasilaczu powinien być zastąpiony 2 diodami prostowniczymi, inaczej bezpośrednie sterowanie triaka nie będzie możliwe. Teoria na ten temat w EdW, wrzesień 2000, strona 85.
    Poza tym BT136 to dość duży triak jak do tego układu, z powodzeniem wystarcza BT131 lub MAC97A8. Są to triaki "logic level", więc bramkę można wysterować wyjściem HCF4541 poprzez rezystor 1k2- odpada więc tranzystor, gasik, a więc zmniejsza się płytka drukowana.
    Zmodyfikowana płytkę Twego wzoru wrzucam do załącznika.
    Pozdrawiam

    0
    Załączniki:
  Szukaj w 5mln produktów