Jak dobrać wartości Cx i Rx dla układu CD4541 w wentylatorze łazienkowym?

witam
Ostatnimi czasy kolega poprosił mnie o naprawę wentylatora z wyłącznikiem czasowym, zrealizowanym na układzie CD4541.
Zainspirowany tym tematem postanowiłem sklecić sobie taki układ od podstaw.
Zakładam, iż do zasilania układu mam 3 przewody: faza na stałe, przewód neutralny oraz faza podawana na czas załączenia oświetlenia w łazience.
Do zasilenia układu postanowiłem wykorzystać zasilacz jak na obrazku niżej. Myślę, że do tego celu wystarczy. Tak więc problem zasilania HCF4541 uważam za rozwiązany.
W wentylatorze dospel wyjście Q sterowało triak i przewód neutralny został podawany do wiatraka, faza była przyłączona na stałe. Tak też chcę zrobić w swoim układzie.
Czas pracy był ustawiany za pomocą rezystora nastawnego 220k i tu pierwsze pytanie o wartość kondensatora Cx i rezystora Rx aby regulować czas w zakresie powiedzmy minuta do 10 minut.
Czy te wartości muszą być krytyczne, jeśli tak to jakie?
Czy wyjście Q/Q powinno być zwarte z plusem zasilania?
I wreszcie najważniejsze pytanie- jak przy użyciu pinu 6 zmusić układ do rozpoczęcia odliczania po zgaszeniu oświetlenia?
Będę wdzięczny za odpowiedzi i sugestie.

f =1/(2.3 RC)
gdzie R = Rx + Rpot.
Rx - dobrać wartość dla najkrótszego czasu (dla potencjometru R=0).
Pomysł zasilania beztransformatorowego i sterowanie bez separacji galwanicznej, w połączeniu z ubikacją ! TAKI SOBIE ! Nie jest to BEZPIECZNE rozwiązanie.
Natomiast gdybyś to zrobił na układzie 555, to było by o 50% prostsze.

W wentylatorze Dopspel także nie było separacji galwanicznej i z tego co na dzień dzisiejszy kojarzę pamięciowo zasilanie było niemal identycznie realizowane(brak stabilizatora).
Poza tym wiatrak, który mam w łazience i tak zasilany jest z 230V.

Dzięki za porady w kwestii zasilacza. Układ zasilający rysowałem z pamięci, w szkole na elektrotechnice nauczyciel dokładnie wytłumaczył nam ideę tego układu oraz parametry, niemniej jednak dziękuję za poświęconą uwagę i czujność.

Dziś znów trochę pokombinowałem z tym układem. Postanowiłem odejść od regulacji czasu potencjometrem. Czas (jeśli dobrze przekształciłem wzór) powinien wynosić około 4 minuty.
Pozostaje kwestia pinu 10(Mode)- czy ma on być przyłączony do gnd?
Będę wdzięczny za sprawdzenie poprawności przyłączenia przeze mnie wyjść.
Ostatnia rzecz to nie odliczenie czasu, gdy włączone jest światło. Tu wpadłem na pomysł jak na rysunku poniżej.
Co to tym sądzicie koledzy?

mały777 napisał:

Pozostaje kwestia pinu 10(Mode)- czy ma on być przyłączony do gnd?

-tak, wtedy ustawiasz pracę monostabilną układu. Podłączenie 10 do Vdd dałoby pracę astabilną.

Dziękuję za odpowiedź.
Ostatnia nierozwiązana kwestia to reset- czy rozwiązanie przeze mnie zaproponowane jest logiczne?

Dziś podłączyłem układ wstępnie na płytce testowej, zamiast wentylatora podłączyłem chwilowo żarówkę.
Postanowiłem zmodyfikować zasilacz na prostszy oraz wstawić diodę na wyjściu 4541.
Zgodnie z sugestią kolegi elek555 pin 10 podłączyłem do masy, reset na chwile obecną także.
Układ pracuje w ten sposób, że gdy włączę zasilanie żarówka świeci 4,2 minuty, następnie gaśnie na 4,2 minuty i tak w kółko.
Czy przypadkiem pin 10 nie powinien być zwarty z pinem 8(wyjście)?

Kwestią nierozwiązaną nadal jest funkcja, która blokowała by odliczanie czasu podczas włączonego światła. Rezystory 100k oraz dioda prostownicza na przewodzie fazowym włącznika dają na wyjściu 6,5V. Nie wiem jednak jak podać stan niski po wyłączeniu oświetlenia łazienki.
Czy ktoś ma jakąś sugestię?

mały777 napisał:

Czy ktoś ma jakąś sugestię?

Poczytaj o 4541 i praktycznych jego zastosowaniach (najlepiej na niskim napięciu zasilania). Uzyskujesz przedziwne wyniki ponieważ nie chcesz się zapoznać z jego zasadami działania. Zacznij od pojęcia "praca monostabilna" i artykułu edw10/97

Witam
Po podłączeniu resetu do gnd układ działa jak powinien.
Nie wiem jednak jak poradzić sobie z tym, aby układ nie odliczał czasu przy załączonym świetle.
Czy sensowne jest rozwiązanie resetu tak jak pokazałem na załączonym rysunku?
Jaką wartość powinien mieć rezystor RX, aby po wygaszeniu światła na pinie 6 pojawił się stan niski?

Wrysuj wyłączniki, żarówkę i wentylator tak by był pełny obraz. Bardziej zastanów się nad tym by po zgaszeniu światła wprowadzać na 6 CZYSTY impuls dodatni. Zauważ co wprowadzasz tam teraz. Czy przeczytałeś to co wskazałem? Pomiń pierwszy stan generowany po włączeniu zasilania na US -później nie musisz go wyłączać (pobiera znikomą moc). Współpracuj bo trafisz do kosza

Właśnie cały problem z jakim się obecnie spotykam to spowodowanie aby po zgaszeniu światła na pinie 6 pojawił się stan niski. Przy stanie wysokim podanym jak na rysunku układ nie liczy czasu. Gdy 6 zewrę z masa czas jest odliczany.
Dlatego też(być może się mylę) wpadłem na pomysł aby po wygaszeniu światła stan niski był wymuszony poprzez rezystor podłączony do przewodu neutralnego.

Witam
Problem rozwiązany. Układ działa w praktyce na płytce ze zdjęć. Aby układ działał poprawnie wyjście 4541 steruje tranzystor, który załącza triak BT136.

Problem z zablokowaniem zegara podczas włączonego światła w wc rozwiązałem poprzez podanie stanu wysokiego na pin resetu.

Witam
Układ moim zdaniem zawierał błąd. Mostek prostowniczy w zasilaczu powinien być zastąpiony 2 diodami prostowniczymi, inaczej bezpośrednie sterowanie triaka nie będzie możliwe. Teoria na ten temat w EdW, wrzesień 2000, strona 85.
Poza tym BT136 to dość duży triak jak do tego układu, z powodzeniem wystarcza BT131 lub MAC97A8. Są to triaki "logic level", więc bramkę można wysterować wyjściem HCF4541 poprzez rezystor 1k2- odpada więc tranzystor, gasik, a więc zmniejsza się płytka drukowana.
Zmodyfikowana płytkę Twego wzoru wrzucam do załącznika.
Pozdrawiam