logo elektroda
logo elektroda
X
logo elektroda
Adblock/uBlockOrigin/AdGuard mogą powodować znikanie niektórych postów z powodu nowej reguły.

Wskrzeszenie samochodziku RC - wymiana tranzystorów, sprawdzenie napięcia i polaryzacji

Rastlinek 20 Cze 2022 13:20 621 6
  • #1 20068337
    Rastlinek
    Poziom 8  
    Posty: 68
    Ocena: 7
    Witam!
    Próbuję wskrzesić samochodzik RC, padł tranzystor od jazdy w przód, tutaj znalazłem zamiennik do tranzystora kupiłem i wlutowałem. Jazda do przodu działała dobrze ale jak załączyłem jazdę w tył to poszedł dym z oryginalnego tranzystora tyle że do jazdy w tył. Jak się później okazało są cztery tranzystory pracujące jako para komplementarna NPN-PNP. Przez swoją niewiedzę zakpiłem i wlutowałem zamiennik PNP zamiast NPN i dodatkowo zamiennik ma inaczej piny. Pod sumując w miejsce tranzystora NPN ecb wlutowałem PNP bce. Chcę wymienić wszystkie tranzystory aby nie było że połowa oryginalne a połowa zamienniki, ale najpierw chcę sprawdzić płytkę czy napięcie i polaryzacja jest w porządku bo nie chcę znowu coś spalić. Mam zdjęcie płytki od strony ścieżek i elementów tyle że elementy są w lustrzanym odbiciu żeby pasowały do strony ścieżek. Tyle mi się udało ustalić:

    - Układ oznaczony UC1 wysyła sygnał przez nóżki TYŁ/PRZÓD dodatni sygnał o wartości 2.84V w zależności co się wciśnie na pilocie urządzenia.
    - Przy wciśnięciu na pilocie PRZÓD pojawia się 2,3V baza-emiter na tranzystorze Q5, jego parą jest Q3 ale tam nie pojawia się żadne napięcie
    - Przy wciśnięciu na pilocie TYŁ pojawia się 2,3V baza-emiter na tranzystorze Q8 ale na jego parze Q6 znowu nic nie ma.

    Z tego co wiem o tranzystorach to trzeba podać małe napięcie o odpowiedniej polaryzacji na bazę i emiter aby kolektor i emiter przewodziły prąd i napięcie o dużo większych wartościach. Patrząc na płytkę z nóżki PRZÓD układu UC1 leci plusik na R16 potem na bazę tranzystora sterującego Q4 emiter jego jest połączony z bazą załączającego silnik Q5 a kolektor Q4 idzie przez opornik R18 na bazę tranzystora Q3, czyli tranzystor Q4 dostaje sygnał z UC1 i "łączy" bazy tranzystorów Q3 i Q5. Nóżka UC1 TYŁ działa analogicznie wiec nasuwa się pytanie czemu Q4 załącza się skoro dostaje tylko sygnał na bazę a emiter jest połączony z bazą innego tranzystora na której przecież nie ma napięcia bo ta baza też "czeka" na sygnał aby załączyć swój tranzystor. Czemu z Układu UC1 nóżka PRZÓD nie leci od razu sygnał na bazy tranzystorów sterujących silnikiem? Czemu działają tylko tranzystory Q5 i Q7 czy aby działały też Q3 i Q6 muszą być reszta wlutowana bo "na sucho" nie da się tego sprawdzić? Czy może uszkodziły się też tranzystory sterujące Q4 i Q7 i nie załączają pozostałych tranzystorów?

    Wykaz elementów:
    UC1 - bliżej nieokreślony scalak z tajemniczymi hieroglifami SCRX 8a 90300168
    Q3,Q6 - tranzystory MOCY PNP 2SB1658
    Q5,Q8 - tranzystory MOCY NPN 2SD2583
    A to ich zamienniki 2N6107 i 2N6292
    Q7,Q4,Q12,Q14 tranzystory NPN C8050
    Q13,Q15 tranzystory prawdopodobnie PNP C8550
     Wskrzeszenie samochodziku RC - wymiana tranzystorów, sprawdzenie napięcia i polaryzacji
    Na zielono zaznaczyłem przerwy między ścieżkami bo kalafonia trochę zasłoniła.
  • #2 20068420
    tos18
    Poziom 42  
    Posty: 7103
    Pomógł: 1104
    Ocena: 1854
    Poczytaj o mostkach H - to Twój układ sterowania silnikiem
    Spróbuj narysować schemat na podstawie płytki - to sporo wyjaśni.
  • #3 20068768
    Rastlinek
    Poziom 8  
    Posty: 68
    Ocena: 7
    Trochę poczytałem, trochę poszukałem i wyczarowałem takie coś:
     Wskrzeszenie samochodziku RC - wymiana tranzystorów, sprawdzenie napięcia i polaryzacji
    Dalej nie rozumiem czemu BEZ wlutowanych tranzystorów sterujących silnikiem przy wciskaniu na pilocie TYŁ/PRZÓD pojawia się napięcie baza-emiter tylko przy tranzystorach Q5 i Q8 a pozostałe dwa Q3 i Q6 milczą. Rezystory ok, tranzystory sterujące Q4 i Q7 mierzyłem bez demontażu miernikiem w teście diody spadek 0,68V więc wyglądają na sprawne. Mogę wszystko wlutować i zrobić rozpoznanie bojem ale nie chcę aby znowu poszedł dym.
  • Pomocny post
    #4 20068824
    tos18
    Poziom 42  
    Posty: 7103
    Pomógł: 1104
    Ocena: 1854
    Uzupełnij rysunek o pomiary napięć dla stanu załączenia i wyłączenia
    Pamiętaj że Q3 i Q6 to tranzystory PNP i steruje się nimi odwrotnie tj by tranzystor się otworzył napięcie na jego bazie musi być niższe od VCC o 0,7V - czyli ściągamy napięcie z bazy do masy przez rezystor.
    Według tego schematu napięcie sterujące dolnymi tranzystorami pochodzi z baz tranzystorów górnych. Załączając tranzystory sterujące wymuszasz przepływ prądu od +Vcc - Eq3-Bq3-r18-Cq4-Eq4-Bq5-Eq5-GND.

    Bez Q3 i Q6 napięcia na bazach Q5 i Q8 będą się pojawiać jako resztki z napięcia procesora ale prąd sterujący potrzebny do pełnego otwarcia Q5 i Q8 będzie za mały.
    Napięcia na bazach Q3 i Q6 nie pojawią się bo nie mają skąd.Normalnie biorą się z Vcc przez złącze EB Q3 i Q6

    Bazuję na schemacie który narysowałeś jeśli jest błędny moje wnioski będą błędne.

     Wskrzeszenie samochodziku RC - wymiana tranzystorów, sprawdzenie napięcia i polaryzacji
  • Pomocny post
    #5 20068880
    gps79
    Poziom 37  
    Posty: 2207
    Pomógł: 495
    Ocena: 796
    Dopóki nie znajdziesz przyczyny palenia tranzystorów podłączaj układ przez żarówkę 6V do zasilania (świecąca żarówka, to oznaka zwarcia). Wtedy nie spalisz tranzystorów. Najlepiej będzie podłączyć drugą żarówkę 6V zamiast silnika.
    Podejrzewam zwarcie kolektor-emiter na którymś tranzystorze. Masz ich tylko 6 do sprawdzenia. Kolega wyżej pokazał, jakie diody "siedzą" w każdym tranzystorze bipolarnym.
    Załączam datasheet scalaka. Pomoże w analizach.

    W każdym tranzystorze do sprawdzenia (po wylutowaniu):
    1. Dioda baza-emiter (oraz brak przejścia w drugą stronę)
    2. Dioda baza-kolektor (oraz brak przejścia w drugą stronę)
    3. Brak przejścia emiter-kolektor (w obie strony)
    Załączniki:
    • SCTX8A.PDF (301.15 KB) Musisz być zalogowany, aby pobrać ten załącznik.
  • #6 20069861
    Rastlinek
    Poziom 8  
    Posty: 68
    Ocena: 7
    DZIAŁA!!! Sprawdziłem wszystkie tranzystory wsadziłem zamienniki i śmiga. Sporo się dowiedziałem o mostku H i sterowaniu nim. Ale żeby nie było tak kolorowo to plus od baterii mi się urwał i dotkną płytki co spowodowało usmażenie cewki którą widać na stronie elementów w prawym dolnym rogu, nie wiem jeszcze co ta cewka robi i od czego jest ale nie ma skrętu w lewą stronę a jak się skręci w prawo to potem koła się nie prostują. Spróbuje sam to rozgryźć dzięki schematowi scalaka od @gps79 napiszę czy mi się udało czy też nie i będę znowu prosił o pomoc.
  • #7 20085957
    Rastlinek
    Poziom 8  
    Posty: 68
    Ocena: 7
    Witam!
    Po dłuższym czekaniu na części samochodzik śmiga elegancko. Przód/tył oraz prawo/lewo, nie obeszło się bez problemów oczywiście takich jak zamienniki 2N6107 i 2N6292 to obudowa TO-220 a oryginały były TO-126 więc trzeba było przeszlifować trochę piny aby pasowały i oczywiście trzeba było je odwrotnie wlutować bo mają zmieniony emiter z kolektorem. Oto schemat ideowy prawie taki sam jak w moim samochodziku, trochę go poprawiłem w paintcie:
     Wskrzeszenie samochodziku RC - wymiana tranzystorów, sprawdzenie napięcia i polaryzacji
    Opiszę jak to mniej więcej działa może komuś się przyda bo mi rozgryzienie zajęło trochę czasu z góry przepraszam za nie profesjonalne określenia i nazewnictwo.

    Mamy tu 2 silniczki pracujące w typowym mostku H jeden przód/tył drugi lewo/prawo części radiowej pilota i odbiornika nie ruszałem bo działało. Całością zażąda układ scalony SCTX8A po wciśnięciu na pilocie PRZÓD scalak wysyła wygnał na tranzystor Q4 który to załącza tranzystory Q3 i Q5 i samochodzik jedzie do przodu analogicznie po wciśnięciu TYŁ scalak wysyła sygnał na Q7 a ten załącza Q6 i Q8 co powoduje zmianę polaryzacji na silniczku i jedziemy do tyłu. Trochę magii się zaczyna przy skręcaniu, po wciśnięciu na pilocie prawo układ wysyła sygnał na tranzystor Q10 który to załącza tranzystory Q11 i Q12 analogicznie skręcanie w lewo scalak daje sygnał na Q15 który to załącza Q13 i Q14. Na razie to samo jak przy jeździe PRZÓD/TYŁ. Do złącza CN2 dochodzą 3 przewody CZARNY, BIAŁY i CZERWONY z pozycjometru który to w zależności od położenia kół zwiera przy skręcie w prawo CZERWONY i CZARNY a przy skręcie w lewo zwiera CZERWONY i BIAŁY, czerwony punkt jest zasilany przez rezystor R21 bezpośrednio z plusa więc jak tylko koła skręcą w jedną stronę to pozycjometr od razu załącza skręt w przeciwną do momentu aż koła się wyprostują. Więc jak w ogóle da się skręcić skoro scalak załącza w jedną stronę a pozycjometr kontruje od razu w drugą przecież by to powodowało zwarcie i by nie było żadnego skrętu a właśnie w tej chwili do akcji wchodzi tranzystor Q9 który jest załączany przy sygnale ze scalaka LEWO lub PRAWO po przez diody prostownicze D4 i D5, ten tranzystor "ściąga" po przez rezystor (aby nie było czystego zwarcia) plusa z CZERWONEGO do masy więc jak skręcamy pilotem to pozycjometr nie może kontrować w przeciwną bo nie ma zasilania na CZERWONYM dopiero jak puścimy guzik na pilocie to wyłącza się Q9 i pojawia się napięcie na pozycjometrze który skręca w przeciwną stronę do momenty aż koła się wyprostują. Dlatego przy załączonym zasilaniu samochodziku nie da się ręką skręcić kół bo są od razu kontrowane w przeciwną, natomiast jeżeli wyłączymy zasilanie i skręcimy ręcznie kołami to po załączeniu zabawki od razu koła się prostują. Dzięki takiemu rozwiązaniu zabawka jedzie prosto nawet po nierównym terenie koła cały czas są ustawiane prosto.
    Mam nadzieję że wytłumaczyłem to w miarę prosto i komuś się przyda, nie zamykam tematu jak by ktoś chciał o coś dopytać.
    Pozdrawiam

Podsumowanie tematu

✨ W dyskusji poruszono problem naprawy samochodzika RC, w którym doszło do uszkodzenia tranzystorów. Użytkownik wymienił tranzystor NPN na zamiennik PNP, co spowodowało dalsze uszkodzenia. Uczestnicy sugerowali sprawdzenie układu mostka H oraz pomiar napięć na tranzystorach. Po wymianie wszystkich tranzystorów i zastosowaniu zamienników, użytkownik zdołał uruchomić pojazd, jednak napotkał problemy z cewką, co wpłynęło na skręt. W końcu, po dłuższym oczekiwaniu na części, samochodzik działał poprawnie, a użytkownik podzielił się schematem ideowym oraz opisem działania układu.
Podsumowanie wygenerowane przez AI na podstawie treści dyskusji.
REKLAMA