logo elektroda
logo elektroda
X
logo elektroda
REKLAMA
REKLAMA
Adblock/uBlockOrigin/AdGuard mogą powodować znikanie niektórych postów z powodu nowej reguły.

Jak zbudować układ symulujący ciągłość pracy uszkodzonego potencjometru?

PaAn 04 Gru 2007 18:26 1737 14
REKLAMA
  • #1 4551495
    PaAn
    Poziom 12  
    Posty: 56
    Pomógł: 1
    Witam,

    Mam taki problem - posiadam nierozbieralny (znaczy rezbioralny ale destrukcyjnie) potencjometr. Ze wzgledu na zuzycie jego charakterystyka jest "przerywana", tzn rezystancja rosnie liniowo do pewnego momentu, pozniej ma dwa lub trzy "zwarcia lub rozwarcia" i znow rosnie liniowo.

    Potecnjometr nowy kosztuje okolo 500 PLN (czesc samochodowa :( )

    Pomyslalem ze mozna by zrobic taki uklad ktory w momencie "zwarcia i/lub rozwarcia" "wstawi" zadana/ostatnio pamietana rezystancje - taka symulacja ciaglosci pracy.

    Ma ktos idee jak to zrobic?

    Pzdr
    PaAn
  • REKLAMA
  • #2 4551618
    Paweł Es.
    VIP Zasłużony dla elektroda
    Posty: 6981
    Pomógł: 1236
    Ocena: 692
    Wszystko zależy od tego jak ten potencjometr jest użyty w układzie, jeżeli przez niego idzie sygnał audio to nic nie zrobisz. Jeżeli jednak jest on tylko źródłem napięcia stałego używanego do sterowania wzmocnieniem układu to można próbować dać fitr RC i wzmacniacz z wejściem FET jako wtórnik, by się kondensator nie rozładowywał w miejscach przerw.
  • REKLAMA
  • #3 4551638
    PaAn
    Poziom 12  
    Posty: 56
    Pomógł: 1
    Mala uwaga - ten potencjometr nie jest w audio tylko w auto :) czyli w samochodzie.
    Jedyna jego rola jest to, ze jest do niego podlaczone napiecie stale U ktore jest przesylane odpowiednio od 'wychylenia' potencjometru do komputera samochodu.
    Problem polega na tym, ze to napiecie powinno zmieniac sie liniowo...
  • #4 4551941
    Paweł Es.
    VIP Zasłużony dla elektroda
    Posty: 6981
    Pomógł: 1236
    Ocena: 692
    Złudziło mi się, że to w radioodbiorniku :) stąd to audio.

    A co on robi w tym samochodzie ? Jaką ma funkcję ? W jakim zakresie zmienia się to napięcie z jego suwaka ? Jaki to typ samochodu ?

    Masz może zdjęcie tego elementu ? Może wystarczy sam potencjometr wymienić (dobrać jakiś typowy).
  • #5 4552959
    PaAn
    Poziom 12  
    Posty: 56
    Pomógł: 1
    no wiec tak:
    rezystancja w zakresie 0 do 5 kΩ
    napiecie pracy Umax = 12V

    Czujnik w komorze silnika wiec pracuje przy zmiennej temperaturze i normalnie pewnie przy okolo 60st C temp powietrza i 80st C "podawane" na obudowe potencjometru. Obudowa plastikowa, mysle ze nie przewodzaca ciepla.

    Jest to czujnik polozenia przepustnicy w Mazdzie 121 z 1991r.
  • #6 4552975
    Błażej
    VIP Zasłużony dla elektroda
    Posty: 23620
    Pomógł: 1923
    Ocena: 3620
    Albo go rozebrać i spróbować podstawić płytkę ze ścieżką węglową. Albo całkiem wywalić i zastąpić jakimś innym potencjometrem lub enkoderem i potencjometrem elektronicznym. To kwestia mechanicznego umocowania nowego elementu.
  • #7 4553034
    PaAn
    Poziom 12  
    Posty: 56
    Pomógł: 1
    rozbiorka na pewno go uszkodzi. Poza tym w nim jest jescze jakas sprezyna, ktora wspomaga prace potencjometru...
    zamiana jest o tyle klopotliwa, ze czujnik ma mechaniczne polaczenie z oska przepustnicy. poza tym w takich warunkach rezystancja "zwyklego" potencjometru moze byc zmienna co jest nieporzadane.

    elektroniczny potencjometr i encoder... to jakies skomplikowane urzadzenia?

    ogolnie to jest tak:
    mozna to destrukcyjnie rozebrac i wykorzystac ruch obrotowy oski przepustnicy. Tylko co i jak tam podpiac?

    Dodam ze koszt do 100 PLN nie jest klopotem, zwazywszy na cene nowej czesci...
  • #8 4553094
    Błażej
    VIP Zasłużony dla elektroda
    Posty: 23620
    Pomógł: 1923
    Ocena: 3620
    Skoro oryginał jest już zwalony, to można probować go ratować poprzez wykorzystanie jego części mechanicznej i podstawienie jakiejś innej elektrycznej.
    A enkoder, to impulsator, czyli tzw "potencjometr bez końca". Montowane są teraz nagminnie w sprzęcie rtv (choćby w radiach samochodowych). Do tego potencjometr elektroniczny (schematy znajdziesz bez trudu). Ważne by taki układ resetował się po załączeniu zasilania.
  • REKLAMA
  • #9 4553387
    PaAn
    Poziom 12  
    Posty: 56
    Pomógł: 1
    Najprosciej to byloby dobrac potencjometr mechaniczny (analogowy) ktory zostanie podpiety pod obracajaca sie oske. Ale teraz pytanie: sa takie potencjometry (np dla wojska) ogolnie dostepne? Chodzi o temp pracy -40 do +120st C.

    Faktycznie enkoder i pot. elektroniczny nie sa zbyt skomplikowane ale nie bede ukrywal ze enkoder dosc mocno komplikuje uklad ze wzgledu na warunki w ktorych bedzie pracowal. Musze poszukac czy sa takie gotowe do zastosowania w takich warunkach...
  • #10 4553896
    Paweł Es.
    VIP Zasłużony dla elektroda
    Posty: 6981
    Pomógł: 1236
    Ocena: 692
    Enkoder się nie nadaje, bo ciężko będzie ustawiać za każdym razem punkt odniesienia. Enkoder taki najprosszy jest czujnikiem względnym :(

    A jak ten potencjometr jest zamknięty ? Nitowanie czy zaklejone ?

    Nity można delikatnie rozwiercić i zastąpić potem śrubami.

    Potencjometr ma zwykle 3 zaciski a Kolega podał tylko rezystancję pomiędzy jednym końcem a suwakiem a ile wynosi całej ścieżki (te przerwy to chyba nie są zupełne przerwy w ścieżce tylko niekontakty ślizgacza ?
  • #11 4554218
    PaAn
    Poziom 12  
    Posty: 56
    Pomógł: 1
    potencjometr jest zamkniety w plastiku bez mozliwosci otwarcia - nawet nie wiem z ktorej strony go sprobowac rozciac zeby go nie uszkodzic :(

    Wg danych serwisowych rezystancja zmienia sie od wartosci ponizej 1kΩ do 5kΩ.
    Prawde powiedziawszy sama rezystancj podana jest tylko w celach "orientacyjnych". Do komputera samochodu podawane jest napiecie ktore powinno zmieniac sie od 0,3-0,8V do 4,14-4,46 V. Takiego sygnalu oczekuje ECU.

    Co jest uszkodzone trudno powiedziec bo nie dopadlem jeszcze jakiegos "darmowego" uszkodzonego egzemplarza zeby przeprowadzic mu sekcje...

    Problem w tym, ze ten potencjometr musi byc zamontowany. Teraz autko jezdzi OK oprocz szarpania w momencie jak ten potencjometr "oszukuje" - da sie to obejsc dodajac lub ujmujac gazu :) ale chcialbym to jakos elektronicznie poprawic.

    Po glowie chodzil mi uklad ktory sledzi zmiane napiecia/rezystancji i jesli wystapi zero to koryguje sygnal ustawiajac wartosc zadana (gorzej) lub ostatnio zapamietana. Przerwy sa na tyle male ze nie powinno byc to odczuwalne bardziej niz jest... Obecnie po prostu komp odcina paliwo bo "mysli" ze przepustnica jest zamknieta...
    Problem ze stala "podstawiana" w momencie przerwy jest o tyle latwiejszy do rozwiazania, ze przerwy wystepuja najczesciej w bardzo zblizonym zakresie i jedna wspolna wartosc stala nie odbiegalaby od wartosci oczekiwanej. Druga sprawa ze kazda wartosc inna od przerwy jest lepsza - komp co najwyzej zmniejszy dawke paliwa ale jej nie odetnie... Bedzie zamulenie ale nie szarpanie...
  • #12 4554324
    Błażej
    VIP Zasłużony dla elektroda
    Posty: 23620
    Pomógł: 1923
    Ocena: 3620
    Tyle, ze to nie takie proste zrealizowania...
    Wydaje mi się, że enkoder/impulsator zadziałałby bez problemów. Tyle tylko, że układ musiałby za każdym razem resetować się przy załączaniu. I nie można by wtedy załączać napięcia przy częściowo wciśniętej przepustnicy.
    Od biedy nadałby się nawet jakiś przełącznik wielopozycyjny i kilka rezystorów...
    Ja bym się jednak nie bawił w robienie żadnej elektroniki, tylko podstawił za ten uszkodzony jakiś inny potencjometr. Pozostaje kwestia umocowania mechanicznego. Ale to jest do przejścia. Musiałbym to zobaczyć.
    Można jeszcze próbować reanimować ten potencjometr poprzez nawiercenie dwóch małych otworków i przepłukanie go najpierw izopropanolem, a następnie kontaktem i wydmuchanie powietrzem. Możliwe, ze podziała na krótką metę.
  • #13 4554623
    Paweł Es.
    VIP Zasłużony dla elektroda
    Posty: 6981
    Pomógł: 1236
    Ocena: 692
    Spróbował bym najprostszego rozwiązania - układ RC

    W momencie przerwy kondensator zapobiega gwałtownemu skokowi napięcia z zadajnika (potencjometru przepustnicy)

    Nie wiem jaka jest rezystancja wejściowa wejścia pomiarowego komputerka, więc z doborem C1 trzeba poeksperymentować. Za duża wartość będzie się objawiać opóźnieniem reakcji na otwarcie przepustnicy.

    Jak zbudować układ symulujący ciągłość pracy uszkodzonego potencjometru?
  • #14 4556847
    PaAn
    Poziom 12  
    Posty: 56
    Pomógł: 1
    Dzieki. Najpierw sprobuje z ukladem RC. Jak nie bedzie sie dalo to rozgladne sie z potencjometrem.
    Jest jakis sposob na zbadanie Rwe komputera? Tak zeby go nie uszkodzic :)
  • REKLAMA
  • Pomocny post
    #15 4557749
    Paweł Es.
    VIP Zasłużony dla elektroda
    Posty: 6981
    Pomógł: 1236
    Ocena: 692
    Można sprawdzić miernikiem uniwersalnym, przy wyłączonym silniku ale włączonym zasilaniu komputera. I oczywiście musi być wtedy potencjometr odłączony !!!!

Podsumowanie tematu

✨ Dyskusja dotyczy problemu uszkodzonego, nierozbieralnego potencjometru o rezystancji 0–5 kΩ, stosowanego jako czujnik położenia przepustnicy w samochodzie Mazda 121 z 1991 roku. Potencjometr generuje napięcie stałe w zakresie około 0,3–4,5 V, które powinno zmieniać się liniowo, jednak z powodu zużycia pojawiają się przerwy i skoki sygnału, powodujące problemy z pracą silnika. Koszt nowego potencjometru to około 500 PLN, co skłania do poszukiwania alternatywnych rozwiązań. Proponowano zastosowanie układu RC z kondensatorem i wzmacniaczem FET jako buforem, który wygładziłby przerwy sygnału, a także rozważano wymianę na potencjometr mechaniczny o odpowiedniej odporności temperaturowej (-40 do +120°C) lub zastosowanie enkodera impulsowego i potencjometru elektronicznego. Enkoder jednak wymagałby resetu przy włączaniu i jest czujnikiem względnym, co komplikuje układ. Rozważano także mechaniczne otwarcie potencjometru, ale jest on zamknięty w plastikowej obudowie bez możliwości serwisu. Zalecano pomiar rezystancji wejściowej ECU miernikiem uniwersalnym przy odłączonym potencjometrze i zasilaniu komputera. Ostatecznie najprostsze rozwiązanie to układ RC filtrujący sygnał, który autor planuje przetestować jako pierwsze.
Wygenerowane przez model językowy.
REKLAMA