- Planowana modernizacja - czy położyć kable i uziom teraz podczas prac ziemnych

Witam,

Planuję w przyszłości modernizację instalacji elektrycznej w budynku gospodarczym o powierzchni 100 m2. Aktualnie jest tam stara 2-żyłowa, po części aluminiowa. Służy przede wszystkim do oświetlania pomieszczeń w budynku. Zasilana jest kablem zawieszonym w powietrzu z domu odległego o 25-30m. Wstępnie planuję w części budynku zrobić kuchnię letnią i łazienkę. Pozostała część byłaby czymś w rodzaju warsztatu, graciarni. Używałbym tam krajzegi, spawarki, i elektronarzędzi (potrzebne 3-fazy).

Dom jest podłączony do sieci przez łącze napowietrzne i posiada skrzynkę licznikową na zewnątrz. Zabezpieczenie przedlicznikowe to wyłącznik nadprądowy B25. Skrzynka rozdzielcza znajduje się w przedpokoju przy wejściu na przyległej ścianie. Kabel 4-żyłowy od licznika do skrzynki rozdzielczej idzie po ścianie domu (~9m). Od skrzynki na zewnątrz wychodzi wspomniany kabel do budynku gospodarczego. W domu obwody 1-fazowe są wykonane kablami 3-żyłowymi, a w skrzynce rozdzielczej przewód N jest spięty z PE. Nie ma żadnego przewodu, który idzie do uziemienia.

W najbliższym czasie będę prowadził do wspomnianego budynku wodę i być może podłączał kanalizację. W związku z tym koparka wykopie rów głęboki na ~2 m pomiędzy domem a omawianym budynkiem. Zastanawiam się czy nie byłoby sensownym zakopać teraz w tym rowie kabel pod przyszłą instalację i bednarkę będącą przyszłym uziomem. Kabel leżałby elegancko pod ziemią i uniknąłbym w przyszłości dodatkowych prac ziemnych.

Moje pytanie to:
1. Czy po modernizacji połączenie do budynku będzie szło ze skrzynki bezpiecznikowej czy bezpośrednio ze skrzynki licznikowej.
2. W jaki sposób i jaki kabel położyć w ziemi (a może lepiej nie zakopywać go do ziemi).
3. Czy i w jaki sposób zakopać uziom dla budynku gospodarczego.
4. Czy i w jaki sposób zakopać uziom dla domu (czy może być np. ta sama bednarka).
5. Czy są jakieś prace ziemne, które należałoby zrobić teraz, aby nie trzeba było zamawiać koparki na czas modernizacji instalacji elektrycznej.
6. Inne sugestie, rady.

Radek

1. Potrzebna informacja o rodzaju, przekroju i stanie kabla/przewodu.
2. Jeśli planuje kolega nad trasą wykopu poruszanie się pojazdami lub przewiduje jakieś prace związane z podbudową np. pod kostkę, to kabel proponuję ułożyć w rurze osłonowej BE. Reszta tak jak przykazuje N-SEP(?)
3. Proponowałbym jednak otok.
4. Sama bednarka powinna wystarczyć, ale proponuję odżałować na 30x4...

1. Najlepiej wyprowadź kabel z miejsca w którym masz rozdzielnicę domową.
2.

pol102 napisał:

proponuję ułożyć w rurze osłonowej BE

Ja proponuję ułożyć w SRS gdyż w ziemi rura odporna na UV (BE) jest Ci nie potrzebna. Ale to na przejazdach. W miejscu gdzie nie planujesz poruszania się pojazdami możesz dać DVR.
3. To w jaki sposób wykonasz uziom, zależeć będzie tylko od Ciebie. Pamiętaj jednak, aby przed jego wykorzystaniem, kompetentny elektryk sprawdził jego rezystancje. Im mniejsza, tym lepsza, jednak nie powinna przekraczać 10 Ohm (jeśli planujesz instalację SPD)
4.Może być, jednak z doświadczenia wiem, że uziom głęboki pionowy daje lepsze efekty, jeśli układasz uziom w terenie np. Ppiaszczystym,
5. Jam chcesz wyprowadzać kable do bramy, oświetlenia w teren itp.
6. Pamiętaj, że nie należy układać wody i kabli w jednym wykopie. Przy wykorzystywaniu rur w ziemi, należy je uszczelnić. Są do tego specjalne termokurczliwe kształtki typu REC. Jeśli nie REC, to chociaż kitoplast.

pol102 napisał:

Potrzebna informacja o rodzaju, przekroju i stanie kabla/przewodu.

Jeśli chodzi o kabel pomiędzy skrzynką licznikową a rozdzielnicą to 4x4 mm2 nie ma jeszcze 2 lat jak został położony.

Dobrze wiedzieć o tych osłonach. Nie pomyślałem o tym.

W kwestii uziomu budynku gospodarczego, jeśli zgodnie z sugestią kolegi polaklbn, nie jest koniecznym otok i dla elektryka nie będzie to istotne to wolałbym nie robić otoku. Wokół kilka drzew, których nie chciałbym wycinać, a kopania byłoby sporo. Czy częściowo poprowadzony uziom przy budynku dałby jakąś korzyść, czy raczej jeśli nie będę robił pełnego otoku to nie ma sensu kombinować.

Pod ziemią mam margiel, taką miękką wapienną skałę i w wielu miejscach domieszka gliny. Jeśli na tej podstawie dałoby się zgrubnie oszacować czy np. 30 - 40 m bednarki byłoby wystarczające, to na razie bym więcej nic nie dawał.

Jeszcze chciałem się upewnić, czy dobrze zrozumiałem, że mogę upiec dwie pieczenie na jednym ogniu i do obu budynków może być jedna i ta sama bednarka.

A czy są jakieś wytyczne co do uziomu i kabla w jednym wykopie?

Radek

Jeśli Twoja sieć zasilająca to TNC, kabel 4x4 nie spełnia wymagań dla pen. Dla Cu to 10mm2 a dla Al 16mm2.
Margiel jest bardzo dobrym podłożem do układania uziomu. W marglu przy 20-25m bednarki 4x25 Fezn osiągałem ok. 6Ohm - tak poglądowo podałem Ci te wartości, gdyż pomiar należy wykonać.

Uziom może być z kablem w jednym wykopie jednak Uziom układamy chociaż 30cm poniżej kabla.

Przyznaję nieśmiało, że nie czytałem całości z braku czasu, ale:

radnek napisał:

Dobrze wiedzieć o tych osłonach. Nie pomyślałem o tym.

radnek napisał:

W związku z tym koparka wykopie rów głęboki na ~2 m pomiędzy domem a omawianym budynkiem

Żadne osłony nie są potrzebne! Osłony dla kabli wykonuje się w miejscach, gdzie kabel zakopany jest kilkanaście cm. pod ziemią (np. pod chodnikiem jako osłona przed uszkodzeniami mechanicznymi).

pol102 napisał:

Jeśli planuje kolega nad trasą wykopu poruszanie się pojazdami lub przewiduje jakieś prace związane z podbudową np. pod kostkę, to kabel proponuję ułożyć w rurze osłonowej BE. Reszta tak jak przykazuje N-SEP(?)

Zdaje sobie kolega sprawę z tego, że kabel zostanie ułożony na znacznej głębokości, więc osłona kabla na tej głębokości (ok. 2m) jest całkowicie zbędna.

radnek napisał:

Jeśli chodzi o kabel pomiędzy skrzynką licznikową a rozdzielnicą to 4x4 mm2 nie ma jeszcze 2 lat jak został położony.

To jest niedopuszczalne, a wykonawcę należy odpowiednio "wybielić". Kto to wykonał?

1. Układając na całej długości kabel w rurze ochronnej ograniczasz jego obciążalność (pogorszenie możliwości odprowadzenia ciepła.
2. Zastanów się czy aby czasem w przyszłości nie wymyślisz oddzielnego układu pomiarowego dla remontowanego budynku.
3. Oczywiście, że bednarkę możesz położyć pomiędzy budynkami w jednym wykopie jednak przy ich fundamentach nie zasypuj do końca wykopu zanim nie zrobi ktoś pomiarów bo może zaistnieć konieczność dobicia uziomów pionowych. Taki jeden uziom może obsługiwać oba budynki.
4. Zastanów się czy w przyszłości nie będziesz potrzebował schować czegoś pod ziemię. dobrą praktyką jest ułożenie "na wszelki wypadek" zapasowej/zapasowych rur ochronnych. Tu proponowałbym rurę PE (wodociągowa - niebieska).
5. Przekrój żył kabla oraz ich ilość zależy od kilku warunków.

Akrzy74 napisał:

Żadne osłony nie są potrzebne! Osłony dla kabli wykonuje się w miejscach, gdzie kabel zakopany jest kilkanaście cm. pod ziemią (np. pod chodnikiem jako osłona przed uszkodzeniami mechanicznymi).

pol102 napisał:

2. Jeśli planuje kolega nad trasą wykopu poruszanie się pojazdami lub przewiduje jakieś prace związane z podbudową np. pod kostkę, to kabel proponuję ułożyć w rurze osłonowej BE.

Przy takich pracach często zaczyna się korytowanie... a potem dzieje się wszystko.

Po pierwsze kabli nie kładzie się na głębokości 2m, nie ma takiej potrzeby. To nawet za głęboko na wodę.
Osłony w postaci rur czy to RHD, KF czy stalowych, nie ma to większego znaczenia, daje się pod drogami właściwie tylko po to aby w razie awarii nie trzeba było niszczyć nawierzchni.
Dlatego jeżeli na posesji są planowane jakieś chodniki czy drogi utwardzone to warto przepusty kablowe dać, może to być nawet z rury wodnej PE ,tylko ważne aby średnica rury była przynajmniej 3 razy większe od średnicy kabla.
Kable nn kładzie się na głębokości 70cm i korytowanie im przeważnie nie straszne.
Jak będzie koparka to oczywiście warto wykorzystać rów i warto kabel w nim zakopać na przyszłość.

Zatem aktualnie sprawa wygląda tak, że woda idzie do jednego wykopu, a elektryka pójdzie obok do płytszego 1 m uziom 0,7 m kabel. A może dobrym pomysłem byłoby puszczenie uziomu razem z wodą? Na pewno byłby głębiej, a to chyba lepiej. Nad kablem nie będzie utwardzonej drogi, ale przy budynku czasem może nad nim przejechać ciągnik, w przyszłości może też zrobię opaskę, więc dam osłonę parę metrów od budynku.

Ten cienki kabel to taki miejscowy wiejski elektryk popełnił. Przyznaję, że wtedy zależało mi by było tanio i szybko i sam prosiłem, żeby zrobił jak najtaniej, więc nie jestem na niego zły. Jak wyniosę się z domu do budynku z moimi sprzętami to nie zostanie wiele urządzeń, a dom w ciągu paru lat doczeka się remontu. Ale wszystko po kolei.

Jeśli chodzi o uziom to chyba już wszystko jasne. Zostawię kawałek niezakopany, a w razie czego wbije się uziom pionowy.

Czyli pewnie lepiej będzie puścić kabel ze skrzynki licznikowej. Sieć to TN-C (wnioskuję po 4 kablach idących od słupa do skrzynki i napisie na pobliskim transformatorze). Czy YAKY 4x25 mm2 byłby dobry?

opornik7 napisał:

2. Zastanów się czy aby czasem w przyszłości nie wymyślisz oddzielnego układu pomiarowego dla remontowanego budynku.

Czy dobrze rozumiem, że instalacja licznika/podlicznika ma jakieś dodatkowe wymagania co do kabla jakim doprowadzony jest prąd?

radnek napisał:

opornik7 napisał:

2. Zastanów się czy aby czasem w przyszłości nie wymyślisz oddzielnego układu pomiarowego dla remontowanego budynku.

Czy dobrze rozumiem, że instalacja licznika/podlicznika ma jakieś dodatkowe wymagania co do kabla jakim doprowadzony jest prąd?

Nie, chodzi o to, co sam zauważłeś:

radnek napisał:

Czyli pewnie lepiej będzie puścić kabel ze skrzynki licznikowej.

W przypadku drugiego pomiaru, kabel powinien tam mieć początek. W przeciwnym wypadku będziesz musiał prowadzić nowy na odcinku ZNP (złącze napowietrzne pomiarowe) do RG (rozdzielnicy głównej) równolegle z tym nieszczęsnym 4x4.

Tak czy owak warto wyprowadzić nowe zasilanie z ZNP. Ten 4x4 to jedno i zapewne nie planujesz go wymienić na "przepisowy". Po drugie uniezależniasz od siebie zasilanie obydwu budynków.
Tylko jedno ale. ZNP jest Twoją własnością czy dostawcy ? Jeśli dostawcy, to trzeba się dowiedzieć czy aprobuje on wyprowadzanie dwóch WLZ z pojedyńczego złącza.
Ale jeśli nie, to nie ma problemu, bo rozwiązaniem jest wyprowadzenie jednej WLZ i w dodatkowej rozdzielnicy/puszce rozgałęźnej obok ZNP rozdzielenie obwodów na dom i gospodarczy. No i oczywiście gdybyś w przyszłości chciał drugi licznik, nie masz już żadnych problemów. A 9m kabla i jakaś puszka to nie majątek.

PS. Przydałyby się fotki ZNP i RG. Łatwiej się o czymś dyskutuje, gdy się to widzi.
A tak w ogóle, to najlepiej żeby te przygotowania poczynił na miejscu elektryk, ten który wystawi papier i dopuści instalację do użytkowania.
Tylko nie ten wiejski od 4x4, bo jeszcze setki postów Kolega napisze.