Schemat przełącznika 3-pozycyjnego z pamięcią dla diod LED z jednym przyciskiem typu switch.

Witam.
Jak w temacie, potrzebuję schematu przełącznika zbudowanego na jednym przycisku typu switch, który będzie miał 3 pozycje, tzn. po naciśnięciu przycisku będzie, np. przełączało diody LED, pierwsza, druga albo trzecia.
Ważne jest, żeby po wyłączeniu zasilania pamiętało, w której pozycji zostało wyłączone.

Oj, niełatwo o element pamiętający po wyłączeniu zasilania - jakaś pamięć EEPROM może, ale to do mikroprocesora (albo w mikroprocesorze).

Ale jest inne rozwiązanie: układ o małym poborze prądu (np. CD4022), i podtrzymanie zasilania przez kondensator - pytanie, jak długo?

Dziękuję za odpowiedź.
Tego się spodziewałem, może jednak coś z podtrzymaniem zasilania.
Przerzutnik może być. Układ będzie zastosowany w samochodzie.

Typowo, CD4022 pobiera poniżej 1 µA. Pewnie samochód ma jakieś obwody, które są stale zasilane, może z nich zasilać ten CD4022?

Kondensator: 10 000 µF zapewni podtrzymanie na kilka godzin; 1 F (goldcap) na parę tygodni (ale goldcapy zwykle są np. na 5,5V, i jeśli by miał takie napięcie, to tylko tydzień).

Przy takim poborze nie ma sensu odłączania zasilania, czy mógłbym prosić o jakiś schemat?

CD4022 to 8-pozycyjny licznik Johnsona: na jednym z 8 wyjść (0,1,2,...7) ma stan wysoki, na pozostałych niski, każdy impuls podany na wejście zegarowe powoduje przeskok stanu wysokiego na następne wyjście; połączenie wyjścia 3 z wejściem Reset powoduje, że ma 3 stany: 0, 1, 2 - impuls zegarowy podany w stanie 2 powoduje przeskok do stanu 3, który z kolei resetuje licznik do stanu 0.

Prąd wyjścia: ten układ może mieć dość różne parametry, może przy bezpośrednim podłączeniu LED-a między wyjście, a masę popłynie z 5mA, a może ze 25mA, więc wypada albo użyć LED-ów, którym wystarczy mały prąd i dać opornik do ograniczenia prądu, albo dołożyć tranzystory, żeby wzmocnić prąd.

Trzeba coś zrobić, żeby LED nie świecił, gdy układ elektryczny samochodu jest wyłączony. Czy masz jakieś ograniczenia co do podłączania LED-ów? W każdym razie układ powinien dostawać dwa zasilania: dla samego CD4022 zawsze, dla LED-ów tylko przy włączonym układzie elektrycznym samochodu.

W wersji bez tranzystorów do wzmacniania prądu: anody LED-ów do wyjść CD4022, katody połączone razem, poprzez opornik R1 do kolektora tranzystora NPN (np. BC547), emiter tego tranzystora do masy, baza poprzez opornik R2 do tego '+', który jest tylko przy włączonym układzie samochodu, i poprzez opornik R3 do masy; przykładowe oporniki: R1=1kΩ, R2=10kΩ, R3=1,5kΩ. Jeśli jest wymóg, by anody LED-ów były połączone do '+', albo (jeszcze gorzej) katody do masy, to bez tranzystora do każdego LED-a się nie obejdzie.

Tyle mi wystarczy.
Układ scalony zasilę z zacisku 30, Ledy i przekaźniki oczywiscie że przez tranzystory i zasilanie z zacisku 15, stąd też wezmę zasilanie na przycisk, żeby nie dało się przełączać na wyłączonym zapłonie.
Dziękuję.

Pozostaje jeszcze rozwiązanie zagadnienia: jak sterować tranzystory z wyjść CD4022, żeby przy braku zasilania części wykonawczej nie było pobierania prądu z tego wyjścia CD4022, które jest w stanie wysokim?

Jedno z możliwych rozwiązań: użyć MOSFET-ów (z kanałem N, bramki podłączone do wyjść CD4022, źródła do masy, obciążenie między dreny i +zasilania) - to jest ideowo najprostsze.

CD4022 ma wejście Clock Enable - niestety stan aktywny to niski, więc nie pasuje do wyłączania działania przycisku przy wyłączonym zapłonie.

Myślałem właśnie o mosfet, ma wbudowaną diodę, która ochroni go przed napięciem wstecznym cewki przekaźnika.
Myślę że na wejście clock wrzucę tranzystor npn kluczujący do masy.

Akurat dioda MOSFET-a nie ochroni go przed napięciem indukującym się w cewce przy wyłączaniu przepływu prądu. Potrzebna jest osobna dioda.

Rozumiem, że ten NPN będzie łączył wejście Clock z masą przy naciśnięciu przycisku, o ile zapłon będzie włączony? Np. przycisk łączy emiter z masą, baza jest przez opornik połączona z '+' (tym z zapłonu), kolektor z wejściem Clock i przez opornik z '+' (tym stałym). Oj... chyba trzeba inaczej: na wejście Clock należy podawać stan niski, gdy przycisk nie jest wciśnięty, lub gdy zapłon jest wyłączony - tylko wciśnięcie przycisku przy włączonym zapłonie ma podać stan wysoki na Clock. Można bez tranzystora: Clock jest połączony poprzez opornik z masą, przycisk łączy go z '+' (tym od zapłonu).

legia2906 napisał:

Przy takim poborze nie ma sensu odłączania zasilania, czy mógłbym prosić o jakiś schemat?

_jta_To dobrze liczyć nie będzie.
Narysuj autorowi schemat.

Wciąż nie mam informacji, jakie podłączenie obciążenia jest akceptowalne - może być jednym końcem do '+', czy ma być jednym końcem do masy?

_jta_ napisał:

CD4022 ma wejście Clock Enable - niestety stan aktywny to niski, więc nie pasuje do wyłączania działania przycisku przy wyłączonym zapłonie.

Trochę mnie to zmyliło, czyli normalnie zacisk 15-switch-rezystor-clock tak ma być? Ogólnie to ma być przełącznik Benzyna/LPG/LPG-Automat do sterownika stand alone obsługującego oba paliwa i właśnie uświadomiłem sobie że będą jeszcze potrzebne 2 warunki temperatura reduktora, oraz minimalne ciśnienie gazu, które zrealizuje od razu w tym układzie więc wyjścia cd4022 pójdą na bramki AND. Będę jeździł na pozycji automat ale dodaje pozycje samo LPG w razie awarii pompy paliwa, sygnału RPM nie potrzebuje ponieważ LPG będzie wystrojone włącznie z parametrami rozruchu. Przemyślę sobie jeszcze jak zrealizuje sygnalizacje przełącznika i jego aktualnych stanów i wieczorem spróbuje narysować schemat to wtedy ew. mnie poprawicie

Wejścia CD4022 mają bardzo dużą impedancję wejściową, więc konieczny jest opornik nie szeregowy, a równoległy (wejście-masa).

Podłączenie wyjść poprzez bramki AND (CD4081): wypada ten CD4081 mieć stale zasilany i sygnał "włączony zapłon" podać na jedno z wejść każdej bramki (a sygnał z CD4022 na drugie dla trzech bramek; czwarta mogłaby przepuszczać sygnał na wejście Clock; albo użyć CD4073 i mieć 3 bramki AND po 3 wejścia) pozwoli uniknąć problemu z obciążeniem wyjść, gdy część wykonawcza nie ma zasilania (nie trzeba MOSFET-ów, jeśli prąd obciążenia nie jest duży).

legia2906 - nawet jak _jta_ narysuje ci schemat ideowy, to na "pająku" tego nie zrobisz.
legia2906 potrafisz zaprojektować i wykonać płytkę drukowaną ?

Potrafię zrobić płytkę, finalnie obwód będzie na płytce rozszerzającej o we/wy przez can podpięte do sterownika silnika. Przepraszam że jeszcze nie podałem wszystkich informacji ponieważ sam jeszcze się zastanawiam jak to dokładnie będzie. Idea jest taka że finalnie na wyjściu będzie jeden przekaźnik, który będzie załączany przez jedną bramkę AND z wyjścia LPG lub LPG automat. każde z pozycji przełącznika będzie sygnalizowane diodą led. Pozycja automat będzie zależna od 2 warunków temperatura i ciśnienie gazu dostarczane z 2 pinów procesora (warunek spełniony stan wysoki 5V) który również będzie znajdował się na płycie. Dodatkowo warunek ciśnienie będzie potrzebował jakiegoś timera który go "podbije" na około 2s po włączeniu zapłonu w celu napełnienia listwy gdy będzie spełniony warunek temperatura. Chodzi mi o to że jak silnik będzie zimny to timer będzie czekał na spełnienie warunku temperatura, przy ciepłym silniku rozruch będzie na LPG więc timer załączy się po włączeniu zapłonu. Przekaźnik wyjściowy będzie załączał prace LPG i powinien być sterowany plusem bo masa będzie z tranzystora sterującego pompą paliwa żeby wyłączało gdy silnik z jakiegoś powodu zgaśnie. Ponadto pozycja automat jako najczęściej używana będzie pierwszym wyjściem z układu cd4022 więc po resecie zasilania będzie jako domyślna. Mam nadzieje że wszystko udało mi się wyjaśnić

Witam, czy mógłby ktoś sprawdzić czy schemat będzie poprawny?
SWITCH - sygnał z przełącznika zasilanego z plusa po stacyjce
+15 - plus po stacyjce
+30 - plus bezpośrednio z aku
LED1 - sygnalizacja pracy na gazie
LED2 - sygnalizacja pracy na benzynie
CEWKI - elektrozawory od LPG
PKFP - przekażnik pompy paliwa
PKINJ - przekaźnik przełączający wtryskiwacze
WARUNEK - wyjście z procesora temperatura + ciśnienie
RPM - sygnał informujący że wał się obraca + dodatkowo 2 sekundy po włączeniu zapłonu
Czy WARUNEK i RPM mogę podłączyć bezpośrednio do procesora MC9S12c64?



Zrezygnowałem z trzeciej pozycji, miało to być awaryjne uruchomienie na gazie jednak nie potrzebuje tego, aha potrzebny jest jeszcze układ który nie pozwoli na samoczynny powrót do LPG gdy WARUNEK przejdzie w stan niski i powróci w stan wysoki. Stanie się tak gdy zabraknie gazu i wyłączymy wtryskiwacze gazowe to ciśnienie będzie odbudowywało się i układ się zapętli co proponujecie?

Tak na szybko trzy uwagi:
1. Nie wolno zostawiać "wiszących" wejść układów CMOS 4000 (jak CD4022); wejścia nieużywanych bramek też mają być podłączone.
2. Jak połączysz wyjście 1 z wejściem RESET, to będziesz miał stan 0 bez możliwości przejścia do innego (zliczenie => 1 => RESET => 0).
3. Czy napięcie na LED1 nie przebije złącza BE w T1? Co prawda opornik R14 ogranicza prąd, ale działanie może być nieprzewidywalne.

1. Zapomniałem zapytać pozostałe wejścia podłączyć do masy?
2.Czyli minimum 3 pozycje?
3. Nie przemyślałem tego tematu, co mógłbym z tym zrobić? Czy 2 diody podłączone z r9 i r14 do q3 załatwią sprawe?

1. Być może coś trzeba podłączyć do +zasilania - jaki stan CLK_INHIBIT umożliwia działanie? Pewnie 0, więc do masy.
2. Jeśli CD4022 ma przełączać między dwiema możliwościami, to wyjście 2 do RESET, a wyjścia 0 i 1 wykorzystujesz.
...jakkolwiek między dwiema możliwościami może wybierać przerzutnik D, nie trzeba licznika Johnsona.
3. Może dioda (1N4148) szeregowo z R14 (anodą do bazy T1).

Poprawiłem układ cd4022 zostanie już bo być może dorzucę tą trzecią pozycje przełączaną zworkami albo już tak zostanie. Załączam schemat z poprawkami

Wygląda sensownie, poza tym, że nie wiem, jakie są funkcje sygnałów (jak RPM, czy WARUNEK), więc nie ocenię, czy logika ich użycia jest poprawna.

sygnał warunek w programie ma spełnić 2 warunki temperaturę minimalną i ciśnienie minimalne jeżeli oba zostną spełnione na wyjściu procesora pojawia się stan wysoki
sygnał rpm też składa się z 2 rzeczy, obroty minimalne powiedzmy 20obr/min zeby pompa paliwa nie pracowała na włączonym zapłonie plus dodatkowo 2 sekundy po kazdym wlaczeniu zapłonu na dobicie/napełnienie listwy paliwowej co jest dla mnie ważne ponieważ ciśnienie lpg będzie regulowane elektronicznie. Skoro układ pod względem elektrycznym jest już poprawny to bardzo dziękuje za pomoc, temat do zamknięcia