Identyfikacja kolumn Tonsil ZG-15 – opis, głośniki GDN 20/40/9, GDW 6,5/1,5, zwrotnica

Z wystawki pozyskałem stare, mało znane kolumny Tonsil. Nie jestem pewny co to za typ, ale na jednej kolumnie jest nalepka z symbolem ZG-15. Jedyną informacją znalezioną na temat tych kolumn jest ten temat:
https://menuet-ukf.blogspot.com/2019/06/czworka-spod-smietnika-czyli-o.html

"Moje" wyglądają tak:




Kolumny mają dość małą objętość tylko 17 litrów, ale są solidnie zrobione z płyt wiórowych 20mm, a przednia ścianka 22mm. Głośnik wysokotonowy jest zamontowany we wnęce i cofnięty na 30mm w stosunku do powierzchni przedniej ścianki. Na powierzchni tej wnęki była przyklejona czarna pianka o grubości 1mm. W kolumnie była ok. 2-3cm pianka jako wytłumienie.
W jednej kolumnie są głośniki GDN 20/40/9 i GDW 6,5/1,5 w drugiej Westra PW-200-818 i GDW 6,5/1,5. Oba niskotonowe miały uszkodzone zawieszenia piankowe, więc wymieniłem na nowe ze SklepTonsil. Po wymianie zawieszeń sprawdziłem parametry głośników.
GDN 20/40/9 charakterystyka impedancji.


Westra PW-200-818 charakterystyka impedancji.


GDN 20/40/9 parametry TS.


Westra PW-200-818 parametry TS.

Oba głośniki wyglądają tak samo i mają bardzo podobne TSP. Oba mają lakierowane membrany.

GDW 6,5/1,5 charakterystyka impedancji.


GDW 6,5/1,5 charakterystyka impedancji.


Kolumny mają prymitywną prostą zwrotnicę składającą się tylko z dwóch kondensatorów 2,2uF i 0,47uF przełączanych za pomocą zworki na tylnej ściance kolumny. Głośniki niskotonowe są podłączone bez żadnego filtra.

Schemat zwrotnicy.


Charakterystyka impedancji kolumny z GDN 20/40/9 i GDW 6,5/1,5 z kondensatorem 2,2uF.


Charakterystyka impedancji kolumny z GDN 20/40/9 i GDW 6,5/1,5 z kondensatorem 0,47uF.


Parametry TS obu głośników niskotonowych niestety nie są odpowiednie do zastosowania ich w tych kolumnach. Wysoka dobroć QTS=0,79 w zbyt małej objętości jaką mają te kolumny, bo tylko 17 litrów, nie zapewnią dobrego przetwarzanie pasma basów, co pokazuje symulacja.

Niskiego basu z tych kolumn nie będzie, a tylko podbity zakres okolic 100Hz. Bardzo wysoka dobroć całkowita QTC=1,59 i wysoka częstotliwość rezonansu w obudowie około 90Hz. Pokazuje to pomiar samego GDN 20/40/9 mikrofonem z odległości 0,1m w obudowie.


Pomiary kolumny z GDN 20/40/9 i GDW 6,5/1,5 mikrofonem z odległości 1m od przedniej ścianki na wprost głośnika wysokotonowego.
Z kondensatorem 2,2uF.


Po zmianie fazy GDW.


CSD.


Z założoną maskownicą.


Z kondensatorem 0,47uF.


Z pomiarów wynika bardzo słaba jakość techniczna tych kolumn, co jest domeną większości kolumn Tonsil. Szczególnie widać to na pomiarze kolumny z kondensatorem 0,47uF. Praktycznie brak wysokich tonów, są one osłabione o ok. 20dB w stosunku do zakresu średnich tonów. Nie wiem kto chciałby słuchać takich kolumn, chyba tylko fanatycy Unitry.
W brzmieniu tych kolumn dominuje głównie wyższa średnica i pukający wyższy bas.

Ktoś wie jakie to faktycznie były kolumny?

Skoro jest naklejka, to chyba nie ma wątpliwości? Chyba, że są podejrzenia, że ktoś podmienił naklejkę. Kolumny dla ludu, robione z tego, co za ruskiej okupacji było. Dlatego generalizowanie, że Tonsil robił słabe wyroby jest krzywdzące. Dzięki zimnej wojnie i embargom nie mieliśmy takich technologii jak Zachód, za to mieliśmy przodujący system gospodarczy i polityczny, który ciągle doganiał zgniły Zachód.

Zrobiłem sobie prostą zwrotnicę, która pozwoli w miarę normalnie słuchać tych kolumn.


Tak wygląda porównanie do wcześniejszego pomiaru "oryginału". Pomiar w tych samych warunkach.

Jak widać wystarczyło dodać dwie cewki i zmienić kondensator, żeby uzyskać już w miarę wyrównaną charakterystykę, która daje satysfakcjonujące brzmienie bez darcia ryja na średnicy i jazgotu.

No i ok. Słuchając PR 1 i tak nie zauważysz różnicy. Czy kolumna była tak słabo zaprojektowana z niewiedzy, celowo, czy przez wniosek racjonalizatorski, to się już pewnie nie dowiemy. Dobrze, że amator może sobie taką zwrotnicę łatwo zaprojektować i wykonać.

bwc napisał:

Ktoś wie jakie to faktycznie były kolumny?

ZG-15.
A że nie ma o nich informacji to nic dziwnego, bo o wielu produktach niskoseryjnych Tonsilu nie ma informacji lub są szczątkowe. Mogła to być seria próbna/eksperymentalna a także pokombinowana z tego co akurat było na magazynie, byle by coś sprzedać.

Jak udało Ci się z tego sklecić jakoś grające i pasujące Ci zestawy głośnikowe, to tylko się cieszyć.

Pozdrawiam.

Warto dodać, że ten GDW ze śrubką to kiepski głośnik, jego wymiana powinna mocno polepszyć brzmienie całości.

GDN też nie grzeszy niskimi tonami. Parametry głośnika GD wydają się nieco lepsze.

James596 napisał:

Warto dodać, że ten GDW ze śrubką to kiepski głośnik, jego wymiana powinna mocno polepszyć brzmienie całości.

Tak to bardzo słaby jakościowo głośnik.
A jak myślicie, czy głośnik z subwofera będzie lepszy jako wysokotonowy od GDW 6,5/1,5?
Taki.


Głośnik pochodzi z subwofera Tracer Dance TRG-2S-600-A-3, a tak się prezentuje w ZG-15.


Poniżej porównanie do GDW 6,5/1,5. Pomiary z 1m od przedniej ścianki kolumny, oba głośniki połączone przez kondensator 3,3uF.


A tu profil zniekształceń.
GDW 6,5/1,5



ST



Widać, że GDW mocno sypie zniekształceniami. I słychać też, bo jak się robi sweepa przy pomiarze, to to słychać jako nieczysty dźwięk.

Subwoferowy ST ma fs ok. 200Hz, więc spokojnie można zejść z podziałem niżej. Poniżej wstępne efekty przy podziale ok. 4,6kHz.

To są zdaje się kolumny ZG-15, starsza wersja bardziej popularnych ZG-15C, które miały lepszy głośnik wysokotonowy i całkiem znośnie grały. Więc wymiana the go GDW na cokolwiek lepszego to dobry ruch. Zresztą chyba Twój pomiar daje odpowiedź na Twoje pytanie Z głośnikiem TS z tych kolumn wyszedł całkiem znośny monitor. Jeśli chodzi o zwrotnicę, to niestety w tych tanich prostych Tonsilach (ZG-15, ZG-25, w różnych wersjach) często tak było, że tylko wysokotonowiec był podłączony przez kondensator i już. Chyba z oszczędności...

Przedstawiam ciekawy upgrade tych kolumn z wykorzystaniem nowego głośnika wysokotonowego.
W innym temacie https://www.elektroda.pl/rtvforum/topic3856031.html pisałem o problemach z głośnikami Tonsil GDWK 7/50. Są to kiepskie głośniki, a ponieważ w dwóch egzemplarzach wymieniałem kiedyś membrany na zastępcze z Audio Serwisu, które nie spełniły moich oczekiwań, miałem dylemat moralny czy kupić sprzedawane obecnie tekstylne z Tonsilu. Ponieważ nie znalazłem nigdzie pomiarów tych tekstylnych membran postanowiłem zaryzykować i kupiłem głośniczki w Audio Serwisie opisane jako GDWK 3/50 z myślą o ich zastosowaniu w GDWK 7/50.
Tak wyglądają po zamontowaniu do panelu od GDWK 7/50.











A tak prezentują się w ZG-15. Nowe głośniki nazwałem GDWK 7/50/25, bo zrobiłem je w 2025 r.



Głośniki mają cewki 21,5mm i dzięki temu niższy rezonans od GDWK 7/50, więc można je niżej filtrować.
Impedancja GDWK 7/50/19


Impedancja GDWK 7/50/25


Mają też niższe thd.
Thd GDWK 7/50/19


Thd GDWK 7/50/25


Tak wyglądają pomiary głośników w ZG-15 z 1m na wprost głośnika wysokotonowego ze zrobioną zwrotnicą.



Co prawda konstrukcja przedniej ścianki tych ZG-15 jest kłopotliwa ze względu na tą wnękę i wystające boczne ścianki, które dają duże zniekształcenia dyfrakcyjne, ale jest to ciekawa opcja z dużą możliwością uzyskania jeszcze lepszych wyników po zastosowaniu pewnych zmian w przedniej ściance.
W każdym razie GDWK 7/50/25 są znacznie lepszy niż stare Tonsile GDWK 7/50 czy też 7/50/19.