Zabezpieczenie PV. Czy warto dodać trzeci ochronnik T2 między + i - przy Voc 300V?

Znowu kolejny temat o tym samym...

bumble napisał:

Przy przepięciu i wzroście napięcia na biegunie + do 400V zadziała SPD. To samo na biegunie -. Ale między biegunami + i - możemy mieć 800V co spowoduje zniszczenie falownika. Czy nie powinno się stosować trzeciego zabezpieczenia pomiędzy biegunami + i -???

Nie. Po pierwsze - jakim cudem przepięcie będzie jednocześnie ujemne lub dodatnie, na dwóch przewodach leżących obok siebie? Przy przepięciu cały obwód rośnie razem w jedną stronę.
Po drugie, przepięciówki mają swoje topologie budowy, i różnią się sposobem działania. Do instalacji małych, na domkach, w zasadzie jedyny sens ma zastosowanie SPD w topologii Y. Są zwykle 3-polwe, boczne pola to warystory podłączone do biegunów PV z jednej strony, a z drugiej do punktu wspólnego, a środkowy moduł to iskiernik który w razie przepięcia zwiera punkt środkowy do ziemi.
Kup ETITEC SM T12 PV 600/12,5 Y , nr katalogowy 002440740. A jeżeli dodatkowo chcesz sygnalizację zadziałania (co polecam, można spiąć wszystkie SPD razem i zrobić sobie jedną lampkę sygnalizującą probem), to ETITEC SM T12 PV 600/12,5 Y RC , nr katalogowy 002440741.

Dodano po 2 [minuty]:

bumble napisał:

Można stosować zabezpieczenia warystorowo-iskiernikowe.

Nawet trzeba. Zwykłe najtańsze warystorowe SPD mają swój prąd upływu do ziemi który z czasem i w miarę zużycia ogranicznika rośnie. Po pewnym czasie ten prąd jest tak duży, że zabezpieczenia falownika uznają go za uszkodzony obwód PV i walą błędami wyłączając produkcję.

Dodano po 1 [minuty]:

pawlik118 napisał:

Chyba nie ma SPD obcinających na mniej niż 800V. Zwykle są to napięcia rzędu 3-4kV.

Zależy od przepięcia i prądu udarowego, ale bez czepiania się cyferek tak. Napięcie podawane na obudowie ogranicznika, czy to 500, czy 600, czy 1000V, to napięcie ciągłej pracy, a nie "limit" do którego obcina SPD.

bumble napisał:

Co o tym sądzicie? Musiałem wkleić.

A spójrz na pierwszy komentarz pod tym filmem.

Cóż, tak to jest jak wiedzę czerpie się z youtube.

bumble napisał:

Ja pytam o materiał nie o komentarze.

Cały film bzdur. Po pierwsze do zadziałania wyłącznika C16 trzeba prądu do 10x16A=160A. Wyobrażasz sobie że uszkodzony falownik na PV poda 160A? Nie ma takiej opcji bo nawet przy próbie od razu spłonie na zwarcie. Po drugie ogranicznik przepięć 800V nie ogranicza nam napięcia do 800V, bo te 800V to dopuszczalne maksymalne napięcie ciągłe w systemie w którym ten ogranicznik może pracować. Natomiast ogranicznik który ma w rękach ogranicza napięcie do poniżej 2.8kV przy prądzie udarowym 20kA czyli znamionowym, gdzie maksymalnie wytrzyma 40kA. Nie ma najmniejszego sensu dobezpieczania ogranicznika przepięć jakimkolwiek zabezpieczeniem nadprądowym, bo taki zabieg przeprowadza się po stronie AC gdy prądy zwarciowe instalacji przekraczają te 20kA i mogłyby spowodować wybuch ogranicznika. W domowych instalacjach należy dobrać tak "mocny" ochronnik by prądy zwarciowe mu nie zagrażały, w instalacjach przemysłowych gdy prądy zwarciowe są dużo większe, już konieczność dobezpieczenia SPD może istnieć.
A nawet jeżeli SPD ulegnie całkowitemu uszkodzeniu na zwarcie, zabezpieczenie odłączające układy warystorowe i iskiernikowe znajdują się już wewnątrz samego ogranicznika i są nawet narysowane na schemacie nadrukowanym na jego obudowie.
Bajki o warystorach za kilka złotych w sklepach pominę. Wystarczy że rozmontujesz ogranicznik jaki masz w rękach i zauważysz jak ogromne są warystory wbudowane w ten aparat, w porównaniu do modeli pastylkowych ze sklepu. I zrozumiesz że tu nie o napięcie chodzi, tylko o energię jaka może wytracić się na tym elemencie bez jego zniszczenia. Ale te dane również są dostępne w kartach katalogowych, wystarczy je przeczytać.

Ogólnie radzę przestać oglądać youtubowych wieszczy oze. To głównie oszołomy niemające podstawowej wiedzy, co sam widzisz na filmie wyżej, skupieni na tym by ich filmy się klikały. Autor filmu wyżej stał się już swoistym memem na wielu grupach społecznościowych o PV, a ja osobiście poznałem wielu z nich. Może nie znaczną część, ale chyba nie minę się z prawdą jak powiem, że z youtubowej "topki" patrząc po wyświetleniach to poznałem wszystkich. Szkoda na nich zachodu. Normy elektryczne i zalecenia producentów SPD, w szczególności materiały od DEHNa czy RST? Po co to komu, oni wiedzą lepiej. W końcu mają popularny kanał na YT.

bumble napisał:

Bardziej chodziło mi o teorię zabezpieczenia przepięciowego między + i -. Dlatego napisałem ten temat. Gość jakieś opowiada rzeczy o których nie uczyli. A może jestem niedouczony. Nie wiem.

Ah, wybacz. Nie zwróciłem uwagi dzisiaj że to Ty jesteś autorem tematu.
Nie uczyli o tym bo takie coś nie istnieje. Panele PV to z technicznego punktu widzenia długi łańcuch diod, o napięciu przewodzenia kilkudziesięciu woltów. I w razie przepięcia dokładnie takie napięcie będzie między plusem a minusem. No, może ewentualnie te 500V wynikające z generowania napięcia przez moduły. Nie ma najmniejszego sensu montowania ograniczników pomiędzy plusem a minusem, tak samo jak nie ma sensu montowania ograniczników między fazami czy między fazą a N. Fakt, że na AC w razie przepięć łączeniowych czy nawet błędów łączeniowych może powstać duże przepięcie między przewodami roboczymi, ale poprawnie dobrane SPD chronią nas przed tym wszystkim. Przepięcia są tłumione nie tylko przez SPD, ale nawet przez gołe kable, bo w momencie występowania tak nagłych skoków napięć w grę wchodzą zjawiska falowe. A odprowadzenie przepięcia do uziemienia, w szczególności zadbanie o niską różnicę potencjału między ziemią (PE) a przewodami roboczymi, to clue całej ochrony przeciwprzepięciowej. Wszystkie ograniczniki przepięć, czy do do AC, czy DC PV, czy nawet teletechniczne do przewodów antenowych i ethernetu, opierają się o porządne i poprawne uziemienie takiego ogranicznika. Tymczasem cymbał bez szkoły będzie opowiadał jak to uziemienie SPD nie ma najmniejszego sensu. Normalnie zaraz wrócimy do rozmowy o plastikowym śniegu bo ktoś przespał fizykę i chemię w podstawówce.

Dodano po 7 [minuty]:

bumble napisał:

Nie można wszystkiego zamykać w jednej szufladzie. Jest sporo praktycznych porad a czy mają sens to już każdy musi ocenić sam.

Ja nikogo nie szufladkuję, oni sami to robią. Nie twierdzę że nie mają racji we wszystkim co mówią, ale chyba nie na tym polega zdobywanie wiedzy byśmy musieli oglądając taki film, wyłuskiwać co jest prawdą albo ciekawostką, a co jest kompletną brednią.

bumble napisał:

a offgrid może zbudować każdy

Nie może. Do tego trzeba mieć wiedzę, kwalifikacje i od groma doświadczenia. Kwalifikacji brak, a wiedza właśnie typu jutubowego to gotowy przepis na katastrofę.

bumble napisał:

jak i pogrzebać w instalacji w domu

Nie, nie może. To jest właśnie popularne przekonanie odnośnie "bycia bohaterem w swoim domu". Czytałem jakiś czas temu raport GUS odnośnie porażeń śmiertelnych w Polsce w zeszłym roku. 90% porażeń to mężczyźni, a 40% porażeń wystąpiło w domach/mieszkaniach. Powiesz, że to pewnie przez prace zawodowe wykonywane przez mężczyzn, ale w miejscu pracy ilość porażeń to tylko 3 lub 4%. Jaki z tego wniosek? Ze za większość porażeń śmiertelnych odpowiadając mężczyźni którzy bez kwalifikacji i wiedzy dłubią we własnej instalacji. Bo przecież nie są to przypadkowe porażenia w domach, ponieważ nie ma znaczenia czy pod uszkodzony prysznic wejdzie kobieta czy mężczyzna, tak samo jak to kto dotyka uszkodzonej pralki.

bumble napisał:

Chodziło mi o to, że nie ma przepisu ani wymogu, który wymuszał by na inwestorze, że jakiekolwiek prace przy instalacji elektrycznej musiały by być przeprowadzone przez osoby kwalifikowane.

A jak taki offgrid będzie skopany przez osobę która nie ma o tym pojęcia a wiedzę czerpała z internetu, to prąd nie będzie raził ludzi bo nie ma na to przepisu?

Cytat:

§ 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Energii z 28 sierpnia 2019 r.
w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy urządzeniach energetycznych
oraz art. 3 pkt 10 Prawa energetycznego.
Instalacją elektryczną jest każdy układ urządzeń służących do wytwarzania, przesyłania, rozdziału lub użytkowania energii elektrycznej

Nie ma tu rozdziału na to czy jest to podłączone do sieci energetycznej, czy też nie.

Cytat:

§ 5 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Energii z 28 sierpnia 2019 r. w sprawie szczegółowych zasad stwierdzania posiadania kwalifikacji przez osoby zajmujące się eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci
Osoby zajmujące się eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci elektroenergetycznych muszą posiadać świadectwa kwalifikacyjne odpowiedniej grupy

Cytat:

Art. 62 ust. 1 pkt 1 i art. 5 ust. 2 ustawy Prawo budowlane (Dz.U. 2024 poz. 725)
Wymaga, aby instalacje techniczne w obiekcie budowlanym były wykonane i utrzymane zgodnie z przepisami i zasadami wiedzy technicznej, a więc:
przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia,
oraz zgodnie z Polskimi Normami

Oczywiście sam papierek z SEP czy UDT nie sprawia magicznie, że instalacja jest poprawnie wykonana i bezpieczna, dlatego prócz papierka trzeba mieć odpowiednią wiedzę i doświadczenie w wykonywaniu takich instalacji. Jestem pewien że jakbyś pokazał mi swoją własną instalację, lista błędów które znajdę będzie dłuuuga

bumble napisał:

Obecnie nie mam w instalacji domowej ochronnika przepięć. Dom sprzed 15 Lat. Czy to błąd? Co na to normy?

Teoretycznie nie znam normy mówiącej wprost że SPD musi być zainstalowane w każdym budynku, co nie znaczy że takiej nie ma. Wiele norm i rozporządzeń mówi o tym że SPD powinno być zainstalowane w budynkach w których przepięcie może spowodować uszkodzenie sprzętu, zagrożenie życia itp, lub w których znajdują się czułe urządzenia (czyli praktycznie w każdym domu), ale nie ma napisanego wprost obowiązku, tak jak to jest w przypadku RCD przykładowo.
Natomiast w umowie na ubezpieczenie domu zapewne masz zapis o obowiązku posiadania SPD. Nie masz, to w razie problemu umową będziesz mógł się podetrzeć

Moderowany przez Felini:

3.1.5-3.1.7 Rozpowszechnianie treści sprzecznych z zasadami współżycia społecznego oraz dobrymi obyczajami.

bumble napisał:

Ja podpowiem normę PN-IEC 60364-4-443 punkt 443.3.1 Ale to na marginesie.

"PN-IEC 60364-4-443:2006, punkt 443.3.1:

„Ochrona przed przepięciami pochodzenia atmosferycznego lub łączeniowego powinna być przewidziana,
jeżeli prawdopodobieństwo wystąpienia przepięć jest duże i jeżeli spodziewane skutki mogłyby powodować:
– zagrożenie życia ludzkiego, lub
– zakłócenie usług publicznych i działalności przemysłowej, lub
– uszkodzenie dużej liczby instalacji w obiekcie, lub
– uszkodzenie urządzeń zainstalowanych w obiekcie, których wartość lub znaczenie uzasadnia zastosowanie środków ochrony.”"
Tak jak pisałem wyżej - nie ma jednoznacznie wskazania że ma być, za to jest wskazane że ma być w określonych przypadkach. Chociaż z drugiej strony każdy budynek łapie się pod te przypadki, bo sensowne SPD kosztuje kilka stów a chroni sprzęt za dziesiątki tysięcy.

bumble napisał:

Pewnie były jakieś nowelizacje ale ja aż tak nie jestem w temacie.

Były, w 2016 roku, ale zapisy nie różnią się znacznie między nimi.