Wymiana instalacji na trójżyłową w starej łazience – co zrobić z przewodem PE?

Witam. Podczas remontu łazienki w starym domu jednorodzinnym wpadłem na pomysł wymiany instalacji na trójżyłową (może kiedyś zdecyduję się na dalszą modernizację). Oprócz tego chcę dołożyć jakieś LED-y. Postanowiłem, że tę przeróbkę zrobię sam. Poprowadziłem nowe przewody 3x1,5 i 3x2,5 w bruzdach do puszki, która znajduje się w korytarzu. I tutaj mam pytanie: co zrobić ze spiętymi uziomami od gniazdka oraz lamp i wentylatora? Czy zostawić je spięte kostką Wago do niczego niepodłączone? Z góry dziękuję za podpowiedź.
AI: Czy w Twojej rozdzielnicy (tablicy bezpiecznikowej) masz dostępny przewód ochronny PE lub uziemienie? Jeśli tak, to czy jest on podłączony do odpowiedniego zacisku uziemiającego?
Brak
AI: Jaki jest obecnie układ sieci w Twoim domu (np. TN-C, TN-S, TT) i czy w miejscu, do którego prowadzisz nowe przewody, jest dostępny przewód PEN lub inny przewód ochronny?
W puszce brak przewodu ochronnego.

Zrób jak uważasz, możesz je pozostawić nie podłączone lub złączone razem, najważniejsza abyś zapamiętał i/lub sprawdził i właściwie je podłączył gdy przyjdzie na to czas a pozakładaj "wago" lub podepnij do "kostek" aby przez przypadek nie zrobiły zwarcia lub innej niespodzianki,,,,

A w gniazdku podłączyć ten przewód żółty do bolca? Czy lepiej go nie podłączać?

Według mnie nie podłączaj, bo w tym luźnym przewodzie może się indukować od sąsiednich przewodów napięcie, więc po co ma Cię ew. ten bolec "pieścić" tym potencjałem?

Moderowany przez Topolski Mirosław:

3.1.11. Publikowanie wpisów nie zawierających merytorycznej treści, zawierających szkodliwe porady, porady nie będące próbą rozwiązania problemu .

elktrod napisał:

Według mnie nie podłączaj

Porada błędna i szkodliwa.
Gniazdo z kołkiem PE, ale nieczynnym (nie podłączonym) stanowi zagrożenie, bo sugeruje użytkownikowi, że może do niego przyłączyć odbiornik w I klasie ochronności (np. pralkę).
Nie muszę chyba pisać co będzie w przypadku gdy ten odbiornik ulegnie uszkodzeniu i napięcie pojawi się na jego obudowie, zwłaszcza w tak newralgicznym pomieszczeniu jakim jest łazienka!

Do autora: w pierwszej kolejności należy ustalić układ sieciowy w jakim pracuje sieć dystrybucyjna dostawcy energii (a nie instalacja odbiorcza), TN czy TT, o co pytał już bot AI.
Tę informację można znaleźć w umowie z OSD i/lub warunkach przyłączenia (także na infolinii).
Z reguły fachowy elektryk jest (powinien być) zorientowany w jakim układzie pracuje sieć, do której przyłączone są instalacje, którymi się zajmuje.
Mając takową informację można zdecydować gdzie przyłączyć żyłę PE (w układzie TN do żyły PEN, w układzie TT do lokalnego uziomu).
Natomiast pozostawienie ją "wiszącą w powietrzu" jest kardynalnym błędem i skrajną fuszerką.

Ku przestrodze :
https://www.facebook.com/reel/746460231749409
https://www.facebook.com/reel/1369938377696250

Dlaczego nie możesz od razu pociągnąć tych trzech żył do rozdzielnicy ? Wtedy jak masz układ TN to:
- normalnie podłączasz "bolce" do przewodu zielono-żółtego (PE)
- w rozdzielnicy montujesz różnicówkę, która zabezpiecza gniazda
- oświetlenie dajesz na nowym obwodzie, też powinna być różnicówka
- w rozdzielnicy następuje przed tym obwodem rozdział PEN na PE oraz N, rozdział jest jest wtedy definitywny i nie można zerować gniazdek.

Oczywiście to co powyżej ma sens tylko w przypadku gdy obwód jest tylko na łazienkę a nie że dalej nagle jest przyłącze do kolejnego pomieszczenia z instalacją dwużyłową. Jak jednak jest w układzie jakaś fantazja to w układzie TN-C zerujesz gniazdka w tym układzie.

Chodzi o to że nie chcę na dzień dzisiejszy pruć całego domu żeby doprowadzić tę żyłę do rozdzielnicy. Może za rok lub dwa. Teraz robię remont łazienki więc pasowało mi wymienić przewody.

Przepraszam autora za poradę szkodliwą albowiem faktycznie nie pomyślałem o takiej możliwości o jakiej napisał zbich70... Jednak ciekawi mnie czy autor miał do tej poru gniazdko w łazience i czy ono miało bolec czy nie i czy autor wykonał gniazdko w tym samym miejscu czy w innym?

arekpn121 napisał:

Chodzi o to że nie chcę na dzień dzisiejszy pruć całego domu żeby doprowadzić tę żyłę do rozdzielnicy.

Więc nie pruj. Może zaraz będę skrytykowany przez innych. Ale możesz na ten rok czy dwa położyć nadtynkowo żyłę żółto-zieloną. Przy odrobinie chęci można to zrobić żeby było niewidoczne. Lepsze to niż pozostawienie nigdzie nie podłączonych żył PE.

sad_madman napisał:

w rozdzielnicy montujesz różnicówkę, która zabezpiecza gniazda

Nieprawda - RCD w ukłądzie TN nie zabezpiecza gniazd.
sad_madman - piszesz do laika.
sad_madman- jak nie wiesz po co jest RCD w układzie TN to nic nie pisz.

Nie do końca rozumiem co oznacza, że RCD w układzie TN nie zabezpiecza gniazd ? Skoro układ jest TN-C i robimy od nowa obwód w łazience typu TN-S czyli powstaje TN-C-S a różnicówki na obwodach gniazd wtyczkowych są obowiązkowe od kilku lat.

sad_madman napisał:

różnicówki na obwodach gniazd wtyczkowych są obowiązkowe od kilku lat.

Nawet od ponad 30-tu, na obwodach oświetleniowych znacznie później, bo od 2017-go, ale są.

Po drugie kolego sad_man: zacznij rozróżniać ochronę podstawową, dodatkową i uzupełniającą.
RCD w TN to ta trzecia.

sad_madman napisał:

Nie do końca rozumiem co oznacza, że RCD w układzie TN nie zabezpiecza gniazd ? Skoro układ jest TN-C i robimy od nowa obwód w łazience typu TN-S czyli powstaje TN-C-S a różnicówki na obwodach gniazd wtyczkowych są obowiązkowe od kilku lat.

No z grubsza raczej ludzi zabezpiecza przed porażeniem czy bardzo wrażliwe odbiorniki przed jakimś uszkodzeniem czy pożarem - nie gniazda czy lampy - bo im porażenie prądem nie grozi...

sad_madman napisał:

Nie do końca rozumiem co oznacza, że RCD w układzie TN nie zabezpiecza gniazd ?

Przed pisaniem porad na forum przeczytaj normę PN-HD 60364-4-41.

Mam trochę odczucie, że tutaj nagonka na moją wypowiedź bardziej wynika z tego że użyłem skrótu myślowego. Ja nie neguję innych zabezpieczeń, które normalnie się montuje w TN-C tylko napisałem co się zyska poprzez to, że od nowa realizowany obwód będzie w układzie TN-S. Teraz mam odczucie, że zdanie "zabezpiecza gniazda" zamienię na zdanie "Układ TN-S pozwoli Ci na zmontowanie wyłącznika różnicoprądowego, który będzie pełnił funkcję ochrony uzupełniającej w zakresie przeciwpożarowym i przeciwporażeniowym".

sad_madman napisał:

Teraz mam odczucie, że zdanie "zabezpiecza gniazda" zamienię na zdanie "Układ TN-S pozwoli Ci na zmontowanie wyłącznika różnicoprądowego, który będzie pełnił funkcję ochrony uzupełniającej w zakresie przeciwpożarowym i przeciwporażeniowym".

Też źle !
W temacie nie jest możliwe zastosowanie RCD.
Bo zmodernizowany odcinek instalacji kończy się w puszce.

Niestety, na umowie ani słowa o typie sieci. Spróbuję jutro zadzwonić na infolinię i się czegoś dowiedzieć.

CYRUS2 napisał:

Też źle !
W temacie nie jest możliwe zastosowanie RCD.
Bo zmodernizowany odcinek instalacji kończy się w puszce.

Zauważyłeś, że w moim poście napisałem, zależność ? Jeżeli będzie miał trzy żyły pociągnięte do rozdzielnicy to WTEDY może zrobić to i to.

sad_madman napisał:

Dlaczego nie możesz od razu pociągnąć tych trzech żył do rozdzielnicy ? Wtedy jak masz układ TN to: (...)

sad_madman napisał:

Dlaczego nie możesz od razu pociągnąć tych trzech żył do rozdzielnicy ? Wtedy jak masz układ TN to: (...)

Odpowiedź autora.

arekpn121 napisał:

Chodzi o to że nie chcę na dzień dzisiejszy pruć całego domu

Chwila, chwila... Uporządkujmy chronologię.

1. Piszę post z radą, że jeżeli będą trzy żyły podciągnięte do rozdzielnicy (obwód w TN-S) to będzie można zamontować RCD więc rośnie bezpieczeństwo użytkowania takiej instalacji.
2. Autor odpisuje, że nie będzie pruł ścian więc tego nie zrobi.
3. Dostaję krytykę, że doradzam różnicówkę do układu TN-C bo autor nie będzie pruł ścian.

Nie uważacie, że coś tutaj nie gra w kwestii waszej krytyki ? Moja porada dotycząca TN-S była wcześniej napisana zanim autor napisał, że mimo wszystko zostaje przy TN-C (oczywiście przy założeniu, że to jest TN a nie TT).

Moderowany przez Topolski Mirosław:

Kol. podpowiada w dziale elektryka dla każdego a upewnienie się z jakim układem mamy do czynienia to podstawa ( nie tylko w tym dziale).Reg.3.1.11

Jedyne co mogę sobie zarzucić to, że użyłem mało precyzyjnego słownictwa formułując zdanie "zabezpiecza gniazda" ale precyzyjne słownictwo jest często właśnie domeną np. elektrody a nie ogólnie napotykanych w życiu elektryków (polecam popytać np. o wspomnianą ochronę podstawową, dodatkową i uzupełniającą to część z nich się zająknie i to mocno).

Post #8.

arekpn121 napisał:

Chodzi o to że nie chcę na dzień dzisiejszy pruć całego domu żeby doprowadzić tę żyłę do rozdzielnicy. Teraz robię remont łazienki więc pasowało mi wymienić przewody.

.Post #12

sad_madman napisał:

Skoro układ jest TN-C i robimy od nowa obwód w łazience typu TN-S

To nie jest nowy obwód w łazience.
Łazienka jest zasilana z puszki gdzie jest TN-C.
TN-C-S można zrobić, ale RCD nie można zastosować

sad_madman napisał:

precyzyjne słownictwo jest często właśnie domeną np. elektrody a nie ogólnie napotykanych w życiu elektryków (polecam popytać np. o wspomnianą ochronę podstawową, dodatkową i uzupełniającą to część z nich się zająknie i to mocno).

Tu akurat kolega ma rację, jest coraz więcej pseudo-elektryków po dwugodzinnym kursie on-line, lub nawet bez tego kursu ale z legalnym ŚK kupionym za kilka stówek... Niestety.

Wracając do problemu autora - zakładając, że układ sieciowy to TN, to z żyły PEN można wydzielić osobne N i PE (nawet gdy instalacja zasilająca pochodzi z czasów kiedy nie były jeszcze znane te symbole - wtedy gdy nie było TN i PEN, ale "zerowanie" i "przewód zerowy").

Polecam też opracowania śp. doktora Edwarda Musiała, w jednym z nich szczegółowo objaśnił jak etapowo modernizować instalację elektryczną, bez prucia całej chałupy/mieszkania od razu, ale krok po kroku, pomieszczenie po pomieszczeniu.
Aczkolwiek dla średnio rozgarniętego elektryka (nie takiego po dwugodzinnym kursie on-line), to oczywista oczywistość.

arekpn121 napisał:

Chodzi o to że nie chcę na dzień dzisiejszy pruć całego domu żeby doprowadzić tę żyłę do rozdzielnicy. Może za rok lub dwa.

Więc na ten czas daj korytko kablowe albo rurkę elektroinstalacyjną. Czy łazienka jest też pralnią? Jeśli tak to od razu przeprowadź trzeci obwód dedykowany dla pralki i suszarki do ubrań.

William Bonawentura napisał:

Więc na ten czas daj korytko kablowe albo rurkę elektroinstalacyjną

Jak to będzie wyglądać?
Jest przecież odpowiedź:

CYRUS2 napisał:

TN-C-S można zrobić

W miejscu gdzie będzie początek owego nowego 'kabla' połącz obie żyły N i PE do jedynego który masz, nazwę go po staremu 'zerowego' i będzie to tak samo działać jak obecnie połączenie bolca.
W przyszłości zrobisz to w rozdzielnicy i wówczas dodasz RCD, czy RCBO.

elpapiotr napisał:

Ku przestrodze :
https://www.facebook.com/reel/746460231749409
https://www.facebook.com/reel/1369938377696250

Po takim użytkowniku, jak kolega, to nie spodziewałbym się takiego czegoś tutaj. Autor filmiku użył transformatora 24 V i podłączył zlew jak i obudowę kuchenki pod wyjścia transformatora. Filmy mają charakter humorystyczny. Mimo to elektrycy się na to nabierają i, jak widać, kolega z takim stażem również.

Wszystko możliwe, nie mamy potwierdzenia, jedynie komentarze sugerujące takie działanie.
Nie zmienia to faktu, ze żaden elektryk nie pozwoli sobie na takie podłączanie.
Swoją drogą miałem zbliżoną sytuację, gdy lokatorka kładła na piec i zlewozmywak (sąsiadowały ze sobą) metalowy garnek, co skutkowało działaniem RCD.

elpapiotr napisał:

Wszystko możliwe, nie mamy potwierdzenia, jedynie komentarze sugerujące takie działanie.

Między innymi moje komentarze. Ale jeśli kolega ma wątpliwości, to zobrazuję to inaczej:
Na kilku filmach zaświeca się żarówka LED 24 V.
Autor filmów niejednokrotnie dotyka dłońmi, zwierając ciałem oba metalowe elementy - kolejne, co daje nam do zastanowienia.
Trzeci myk, i chyba najważniejszy, to pokaz zadziałania zabezpieczenia, i tu uwaga: B6A lub mniejszego, czyli trafo o mocy około 200 W i 24 V na wyjściu.

Więc nie trzeba tu żadnego potwierdzenia, a jedynie doświadczenia na poziomie elektryka, który jest nie tylko po to, bo ma uprawnienia, ale zna się na rzeczy. Nie ubliżając absolutnie koledze, bo być może kolega nie oglądał wszystkich filmów tego autora. Jednak piszę to po to, aby w przyszłości nie używał kolega tych linków jako przestroga, bo jeśli mimo wytłumaczenia dla kolegi "jak to działa" kolega dalej będzie to robić, to świadczy o braku jakiegokolwiek doświadczenia u kolegi. W przypadku, który kolega opisuje, to prawdopodobnie w gniazdku z piecem był wykonany mostek N zamiast PE, zlewozmywak połączony był zapewne przez metalowe rury plus wężyki, czyli miał kontakt z "ziemią". Także miałem takie przypadki.
Dziwi mnie też fakt, że prosty temat wyciągnął się na blisko 30 odpowiedzi, gdzie tak naprawdę nikt od początku nie zapytał o układ sieci, jednak zakładając, że jest to TN, to wypada to podłączyć do toru N przed RCD.
I tak, prawidłowo należy dociągnąć nawet natynkowo przynajmniej 1,5 mm² dla PE do rozdzielni.
Dziękuję.

dariuszlapeusz880 napisał:

Dziwi mnie też fakt, że prosty temat wyciągnął się na blisko 30 odpowiedzi, gdzie tak naprawdę nikt od początku nie zapytał o układ sieci

Zapytał post #1 i post #5.

zbich70 napisał:

Do autora: w pierwszej kolejności należy ustalić układ sieciowy w jakim pracuje sieć dystrybucyjna dostawcy energii (a nie instalacja odbiorcza), TN czy TT, o co pytał już bot AI.

dariuszlapeusz880 napisał:

I tak, prawidłowo należy dociągnąć nawet natynkowo przynajmniej 1,5 mm² dla PE do rozdzielni.

Jak się nie wie czy to TN czy TT to taki przewód na obecnym etapie modernizacji nic nie daje.

CYRUS2 napisał:

Ja sie nie wie czy to TN czy TT to taki przewód nic nie daje.

Kolego, jak już raczy cytować, to proszę się odnieść do całej treści, gdzie we wcześniejszym zdaniu napisałem, że jeżeli jest to instalacja TN.
Zbędne usunąłem.[T.M.]