Wzmacniacz tranzystorowy-jaką funkcje pełnią te rezystory?

Hej, mam pytania dotyczące tego wzmacniacza tranzystorowego.

Rozumiem, że rezystory znajdujące się po lewej stronie (górny i dolny) tworzą dzielnik napięcia, który zwiększa napięcie na bazie, aby tranzystor załączał się przy napięciach mniejszych niż te 0,7 V.
Rozumiem też, że rezystor znajdujący się po prawej stronie u góry jest po to, aby przy załączeniu tranzystora nie było zwarcia do masy.
Nie rozumiem jednak zastosowania rezystora znajdującego się po prawej stronie na dole.
Czy ten rezystor mógłbym też umieścić przed kondensatorem znajdującym się na wyjściu i podłączyć go do masy? Układ wtedy działałby identycznie?

No i ostatnie pytanie: w Internecie widziałem ten sam schemat, tylko tam dołączony był jeszcze jeden rezystor. Podłączony on był jednym wyprowadzeniem do kolektora, a drugim do bazy. Co daje takie podłączenie rezystora?

Z góry dzięki za pomoc.

To jest rezystor degeneracyjny emitera. Jego zadaniem jest poprawa jakości pracy wzmacniacza. Dzięki jego obecności wzrasta rezystancja wejściowa wzmacniacza, zachodzi poprawa liniowości, zmniejszenie szumów. Co istotne, rezystor wprowadza ujemne sprzężenie zwrotne.

Bez tego rezystora trudno zrobić sensownie działający wzmacniacz.
Po pierwsze: nie wiesz dokładnie, na jakie napięcie policzyć dzielnik, bo napięcie Ube zależy od egzemplarza tranzystora.
Po drugie: jeślibyś nawet dobrał dzielnik doświadczalnie, to układ przestanie działać poprawnie po zmianie temperatury.
Po trzecie: ten układ da maksymalne wzmocnienie napięciowe, jakie może dać tranzystor (teoretycznie ok. 200), ale też maksymalne zniekształcenia.

Przykład symulacji, jak kiepsko działa układ bez rezystora emiterowego, symulacja dla trzech temperatur: 0°C, 20°C i 40°C. Wyregulowany dla 20°C przy 40°C przesterowuje, a przy 0°C ma 3× mniejsze wzmocnienie. Wszystkie przebiegi są mocno zniekształcone, choć na wejściu jest sinus.

PATRO09 napisał:

W internecie widziałem ten sam schemat, tylko tam dołączony był jeszcze jeden rezystor. Podłączony on był jednym wyprowadzeniem do kolektora, a drugim do bazy. Co daje takie podłączenie rezystora?

A oprócz niego były te dwa oporniki połączone z bazą, które są tutaj, i ten emiterowy? Bo on mógłby je zastąpić, i zapewnić w przybliżeniu prawidłowy punkt pracy tranzystora bez nich.

W praktyce równolegle z tym rezystorem włącza się kondensator. Dla zmiennej składowej wzmocnienie rośnie, bez pogorszenia stabilności dla prądu stałego.

Poczytaj podstawy elektroniki dla uczniów technikum. Tam są opisane podstawy wzmacniaczy tranzystorowych.
Dzielnik napięcia podawanego do bazy - dobrze się domyśliłeś.
Opornik emiterowy - koledzy wyjaśnili trochę. Odkłada się na nim napięcie trochę niższe niż na bazie. Różnica to spadek napięcia na złączu BE.
Opornik pomiędzy kolektorem a zasilaniem - nie musi go być, nie będzie zwarcia, ale sygnał będzie odbierany z emitera i wzmocnienie układu będzie mniejsze od 1. Ale opór wyjściowy takiego wzmacniacza będzie bardzo mały. Jeśli weźmiesz zasilacz stabilizowany z diodą Zenera i tranzystorem, przekręcisz go o 90 stopni, to wyjdzie właśnie wtórnik emiterowy. Popatrzysz na schematy wzmacniaczy mocy - tam też są wtórniki, które zasilają głośnik. No koniec tego wtórnika.
Układ ma opornik pomiędzy zasilanie i kolektorem tranzystora, opornik emiterowy, więc jest to wzmacniacz odwracający fazę sygnału (inwerter, a teraz wszystkie przetwornice to inwertery... głupich nie sieją). Wzmocnienie układu jest większe od 1. Kondensatory odcinają napięcie stałe i przepuszczają tylko napięcie przemienne.
No i prawie przepisałem informacje z książki. Ale kto by tam czytał książki?
A i tak górnolotnie dla amatora - oporniki ustalają tajemniczy punkt pracy tranzystora. W książce trochę opisane. Powinno być szerzej omówione na pracowni, ale to zależy od prowadzącego.

acctr napisał:

W praktyce równolegle z tym rezystorem włącza się kondensator.

Wypada napisać, o który opornik chodzi: o emiterowy (emiter-masa).

>>21237078 Tak, te dwa oporniki też były.

Nie widzieliśmy schematu nie znamy kontekstu. Rezystor b-c to inny sposób na sprzężenie zwrotne i inny sposób na polaryzację. Zazwyczaj nie stosuje się obu w jednym układzie bo nie ma to sensu. Albo ktoś był bardzo mądry i celowo łączył sprzężenie prądowe szeregowe z napięciowym równoległym, w jakimś nietypowym zastosowaniu, albo był bardzo głupi i połączył dwa schematy, nie wiedząc o co w nich chodzi. Na tym drugim podejściu cały internet stoi. Bezsensowne schematy często wyróżniają absurdalne wartości elementów, bywają też dziwnie narysowane, albo pojawiają się na stronach słynących z błędnych schematów. (np instructables) Dlatego kontekst jest ważny.

PATRO09 napisał:

Wzmacniacz tranzystorowy.

Uklad o którym piszesz to wzmacniacz napięciowy( nie prądowy)
Co to znaczy ?
Uwy = ku *Uwe. ku - wzmocnienie.

PATRO09 napisał:

[b]Wzmacniacz tranzystorowy-jaką funkcje pełnią te rezystory? Rozumiem też, że rezystor znajdujący się po prawej stronie u góry jest po to, aby przy załączeniu tranzystora nie było zwarcia do masy.

Nie. Jest tylko po to żeby tranzystor wzmacniał- Bez niego tranzystor nie będzie wzmacniał.

PATRO09 napisał:

Rozumiem też, że rezystor znajdujący się po prawej stronie u góry jest po to, aby przy załączeniu tranzystora nie było zwarcia do masy.

Tranzystor we wzmacniaczu jest źródłem prądowym i dlatego nie da zwarcia do masy.
To widać na charakterystykach tranzystora.


Zauważ prąd kolektora Ic niewiele się zmienia przy zmianie napięcia Uce.
Tranzystor w układzie OE tak ma.[/b]

A o co chodzi ze wspólnym kolektorem, emiterem i bazą? Jak to interpretować?

To są układy pracy tranzystora. Znajdziesz ich opisy bez trudu, bo to podstawy. Najlepiej szukaj w materiałach dla studentów.
Wspólny kolektor - kolektor przyłączony do zasilania, baza przez opornik do sygnału sterującego, emiter przez opornik do masy. Sygnał odbierasz z emitera. Układ ma duży opór wejściowy i mały wyjściowy. Wzmocnienie mniejsze od 1.
Układ wspólnej bazy - baza na masę, kolektor przez opornik do zasilania. Sygnał sterujący do emitera. Emiter do masy przez opornik lub dławik. Mały opór wejściowy, większy wyjściowy. Taki układ jest na początku każdej głowicy dla zakresu UKF.
Wspólny emiter - emiter do masy, kolektor do zasilania przez opornik. Do bazy przez opornik sygnał sterujący. W praktyce stosuje się do bazy dzielnik napięcia i jest opornik emiterowy (od emitera do masy). Wzmacnia to odwraca sygnał w fazie (inwerter nie mający nic wspólnego z przetwornicą dla głupich).
Taka ilość informacji wystarczy by rozpoznać układy na schematach, ale nie żeby je projektować. Taka uroda podstaw...
Więcej będzie np. w książce o wzmacniaczach mocy. Tutaj jest opisany tranzystor jako klucz sterujący zasilaniem odbiornika. Ma brzydką cechę, że pracuje w stanie nasycenia i ma liche wzmocnienie 10. No i tak trzeba sobie szukać niuansików, żeby zrobić dobry układ. Do samego naprawiania nie jest to potrzebne o tyle, o ile nie przyjdzie Ci głupi pomysł poprawiania fabryki. Czasem się udaje, ale nie początkującym amatorom.

PATRO09 napisał:

A o co chodzi ze wspólnym kolektorem, emiterem i bazą? Jak to interpretować?

Na potrzeby opisywania układów wymyślono taką nazwę: czwórnik - to jest układ elektroniczny, który ma 4 końcówki, po 2 na wejściu i wyjściu. W tym jest kategoria czwórników ze wspólną masą sygnałową - czyli na wejściu jest sygnał i masa, i na wyjściu też, i masa jest ta sama (sygnał nie, bo to już by się sprowadzało do dwójnika - układu, który ma 2 końcówki, przykłady dwójników to opornik, kondensator, dławik, dioda...).

Układ wzmacniający na tranzystorze jest zaliczony do czwórników ze wspólną masą sygnału; tranzystor ma 3 końcówki, z których po jednej łączy się z masą, z końcówką sygnału wejściowego, i z końcówką sygnału wyjściowego. Ta połączona z masą jest wspólna, i może być dowolną z trzech końcówek tranzystora. Pozostałe dwie mają być wejściem i wyjściem - to dobiera się tak, by sygnał był wzmacniany od wejścia do wyjścia, i to daje 3 możliwe układy.

Działanie czwórników ze wspólną masą dla małych sygnałów opisuje się poprzez macierz 2x2, opisującą zależność składowych zmiennych 4 parametrów: prądu i napięcia wejścia, prądu i napięcia wyjścia. Dla tranzystorów jest to najczęściej macierz 'h', która wyraża napięcie wejścia i
prąd wyjścia poprzez prąd wejścia i napięcie wyjścia - np. współczynnik h21e (albo h_fe) jest pochodną cząstkową prądu wyjścia po prądzie wejścia dla stałego napięcia wyjścia; 21 oznacza 2-gi parametr zależny (prąd wyjścia) i 1-szy niezależny (prąd wejścia); 'f' oznacza współczynnik przenoszenia dla sygnału przechodzącego od wejścia do wyjścia (i - na wejściu, o - na wyjściu, r - do tyłu); 'e' - układ wspólnego emitera.

Inne takie macierze mogą opisywać zależności: prądów od napięć (macierz 'y') i napięć od prądów (macierz 'z'), dla nich zawsze wejście jest pierwsze, wyjście drugie, podobnie jak dla 'h'.

Zobacz jeszcze https://pl.wikipedia.org/wiki/Czw%C3%B3rnik_(elektryka)

Podsumowując: układy wspólnego emitera/bazy/kolektora wymyślono po to, by tranzystor opisywać jako czwórnik (bo teoria czwórników już istniała).

PATRO09 napisał:

A o co chodzi ze wspólnym kolektorem, emiterem i bazą? Jak to interpretować?

_jta_ napisał:

Podsumowując: układy wspólnego emitera/bazy/kolektora wymyślono po to, by tranzystor opisywać jako czwórnik (bo teoria czwórników już istniała).

Bzdura _jta_.
_jta_ sam nie rozumiesz o co chodzi w OE, OC, i w OB.
Dlatego nie potrafisz odpowiedzieć na pytanie autora tematu.

Autorze - układy OE, OB, OC mają różne parametry.
(nie wymyślono ich po to żeby opisywać jako czwórnik)
OE,OB,OC wykorzystuje się je w konkretnych celach.
OE - wzmacniacz, spora rezystancja wejściowa i bardzo duża rezystancja wjściowa.
OC - mała rezystancja wyjściowa, wzmocnienie ok.1
OB - małą rezystancja wejściowa,bardzo duża rezystancja wyjściowa, wzmacniacz.

CYRUS2 napisał:

Autorze - układy OE, OB, OC mają różne parametry.
(nie wymyślono ich po to żeby opisywać jako czwórnik)

Cyrus, zaprezentowałeś piękne samozaoranie.
Akurat pan Jerzy ma rację, "wspólny" w nazwie konfiguracji wywodzi się pośrednio z czwórnika, który jest stosowany w dokładnym modelu hybrid π tranzystora.
A gdy chcemy tranzystor będący elementem trójkońcówkowym traktować jako czwórnik, musimy jedną końcówkę potraktować jako wspólną.