logo elektroda
logo elektroda
X
logo elektroda
REKLAMA
REKLAMA
Adblock/uBlockOrigin/AdGuard mogą powodować znikanie niektórych postów z powodu nowej reguły.

Naprawa induktora IMI-1 500V ERA 1969

jotko 26 Lut 2026 18:30 1473 10

TL;DR

  • Renowacja dotyczy induktora IMI-1 500V ERA z 1969 roku, kupionego dla bakelitowej obudowy, ale rozebranego i przywróconego do działania.
  • Wewnątrz nie było diod prostowniczych; napięcie prostuje mechaniczny układ z dwoma pierścieniami i trzema szczotkami, z przewodzeniem przez 1/4 obrotu.
  • Uszkodzenia obejmowały spalony rezystor 200kΩ, spalone uzwojenie prądnicy, opiłki rdzy i ślady ingerencji w ustrój pomiarowy.
  • Prądnica dawała około 100V, a po dołączeniu kondensatorów do szczotek wzrosło do 400V; ustrój po czyszczeniu ustawił się na około 2MΩ.
  • Po złożeniu i sprawdzeniu z rezystorami 390KΩ, 810 KΩ i 1620KΩ miernik pokazał względnie poprawne wartości, choć karkas cewki był bardzo delikatny.
Wygenerowane przez model językowy.
REKLAMA
📢 Słuchaj (AI):
  • Induktor IMI-1 500V ERA 1969r.
    Czarny miernik z analogową skalą i dwoma pokrętłami na górze, w metalowej obudowie z paskami.

    Nabyłem miernik wyłącznie dla całej bakelitowej obudowy w celu renowacji innego induktora. Pobrałem diagram jedyny dostępny w sieci o nazwie schemat ideowy miernika IMI-1.

    Schemat ideowy mierników IMI-1 i IMI-2 z elementami i tabelą wartości C, R1, R2

    Rozebrałem miernik i tu się zaczęła zabawa. Wg diagramu powinniśmy mieć prądnicę prądu przemiennego, układ prostowniczy i układ pomiarowy wraz z ustrojem pomiarowym.
    A tu na stole w tym mierniku nie ma żadnej diody. Zrobiło się ciekawie, intrygujące odkrycie, które postanowiłem zbadać i opisać.

    Stan miernika.
    Uszkodzony rezystor 200kΩ (pobrano od dawcy części), spalone uzwojenie prądnicy, opiłki rdzy oraz widoczne ślady grzebania w ustroju pomiarowym.

    Wnętrze miernika: brązowe rezystory TELPOD na płytce, żółty przewód i element w czerwonym kółku

    Prądnica induktora
    Wymontowałem, rozmontowałem i zdiagnozowałem prądnica induktora. Wewnątrz znalazłem spalona jedną z cewek, która została odwinięta, przewinięta ponownie i całość złożona. Uwaga karkas cewki bardzo delikatny.

    Zbliżenie na wirnik prądnicy z pierścieniem i okrągłą płytką stykową; obok czerwony przewód
    Dwie cewki na karkasach obok siebie, jedna z miedzianym uzwojeniem, druga ciemna, z przewodami
    Zbliżenie na cewkę z miedzianym uzwojeniem i białym elementem z niebieskim oznaczeniem
    Czarna cewka z przewodami na stole warsztatowym, obok kilka metalowych elementów w kształcie łuków

    Odbiór wytworzonego napięcia z prądnicy odbywa się poprzez dwa pierścienie i trzy szczotki.
    Pierwszy pierścieni na stałe przewodzi prąd poprzez dwie szczotki, a drugi przewodzi prąd na pierścieniu wyłącznie przez ¼ jednego obrotu.

    Zbliżenie wnętrza induktora z pierścieniami i szczotkami oraz przewodami pomiarowymi
    Zbliżenie szczotek i metalowych pierścieni komutatora z miedzianym przewodem na czarnym tle

    Sama prądnica mierzona woltomierzem produkuje około 100V. I tu urodził się dylemat techniczny czy dobrze to ponownie zmontowałem i połączyłem ponownie.
    Po pewnym czasie przemyśleń problem sam się rozwiązał po podłączeniu kondensatorów do szczotek prądnicy gdy ponownie zmierzyłem napięcie. Prądnica z kondensatorami wytworzyła już 400V.

    Zbliżenie na wnętrze urządzenia: czarny element z zaciskami i przewodami nad płytką z żywicy z otworem

    Ustrój pomiarowy.
    Do wnętrza dostały się opiłki rdzy z zardzewiałych elementów wnętrza induktora. Do usuwania takich użyłem igły do szycia. Igła magnesuje się i zbiera opiłki, które usuwamy na czystej szmatce.
    Jak już wspomniałem, ktoś już tu był ponieważ wszystkie śruby noszą ślady śrubokręta. Ustrój po oczyszczeniu, odblokowaniu i zmontowaniu ustawia się na około 2MΩ.
    Na elektrodzie znalazłem odpowiedź , że to wynika z budowy miernika.
    Wykonałem więc pomiar z podłączonym rezystorem 390KΩ 810 KΩ i 1620KΩ i uzyskałem względnie (jak dla tej skali) poprawny pomiar pokrywający się z wartościami rezystorów.

    Makro wnętrza prądnicy: miedziane uzwojenie, laminowany rdzeń i metalowy pierścień w obudowie
    Makro ujęcie metalowego pierścienia i elementów miedzianej cewki wewnątrz urządzenia

    Zbliżenie wnętrza miernika IMI-1 z mechanizmem i tarczą skali MΩ w warsztatowym tle.

    Diagram induktora.
    Poniżej odtworzony diagram IMI-1 500V ERA 1969r.


    Schemat ideowy induktora IMI-1 500V ERA 1969 z prądnicą, pierścieniami, kondensatorami i miernikiem

    Właściwości takiego układu
    Generowanie napięcia stałego (DC) z prądnicy przy użyciu komutatora pierścieniowego (rozciętego) ze stykiem obejmującym 1/4 obwodu (90°) jest specyficznym przypadkiem prostowania mechanicznego.
    Działa to jako jednofazowy prostownik jednopołówkowy z mechanicznym sterowaniem czasem przewodzenia. Przez 90 stopni (1/4) obrotu prąd płynie (napięcie rośnie i maleje).
    Taki układ jest rzadko spotykany w profesjonalnych maszynach, osobiście znalazłem te rozwiązanie pierwszy raz w tym mierniku.

    Wnioski.
    Brak diód prostowniczych wewnątrz induktora spowodował to był dla mnie impuls aby zgłębić i udokumentować jego budowę.
    Renowacja miała charakter czysto edukacyjny. Mróz na zewnątrz, kawa ręcznie mielona i zacisze warsztatu to czynniki, które zachęciły mnie do naprawy tego induktora. Miernik ten nie będzie już brał czynnego udziału w pracach diagnostycznych do takich prac od dawna są inne.
    Diagram został narysowany dla młodszych pokoleń oraz osób poszukujących diagramów IMI. Sam doświadczyłem, że trudno je znaleźć.
    Za mało zdjęć z naprawy. Miała to być naprawa na kilka dni, a trwała kilka tygodni. Róbcie dużo zdjęć, nie wiadomo które kiedy się przyda, a skasować zawsze można.
    Wartość edukacyjna. Spotykam czasem młody narybek elektryków (automatyków) którzy nie umieją uzasadnić jakim napięciem badamy instalacje. W badaniu instalacji elektrycznych induktorem pomiar wykonuje się napięciem stałym (DC) ponieważ DC eliminuje prądy pojemnościowe, daje stabilny wynik i pozwala na realną ocenę stan izolacji.

    Mam w poczekalni jeszcze IMI-1, IMI-3 oraz IMI-413 do renowacji. W planie sprawdzenie czy ich ustroje posiadają tą samą wartość rezystancji i po przełożeniu tarczy będą pasować do innych mierników. Diagramy też się pojawią.
    Powyższy diagram został wykonany na tej stronie: https://online.visual-paradigm.com/pl/diagrams/features/wiring-diagram-software/ Wystarczy się wyłącznie zalogować i po godzinie rysowania już mamy doświadczenie i rysujemy z wydrukiem do pdf. Dostęp free.

    Induktor po renowacji.

    Czarna bakelitowa obudowa miernika z okienkiem analogowej skali i dwoma pokrętłami na górze Czarna obudowa bakelitowa miernika z dwoma gniazdami i uchwytem; tło warsztatowe nieostre


    Pozdrawiam Jotko

    Fajne? Ranking DIY
    O autorze
    jotko
    Poziom 24  
    Offline 
    Od lat pracuje w służbach utrzymania ruchu.
    Im temat trudniejszy tym ciekawszy jeżeli nie ma presji czasowej. :-)
    Specjalizuje się w: energetyk/automatyk
    jotko napisał 1212 postów o ocenie 330, pomógł 41 razy. Mieszka w mieście mazowsze. Jest z nami od 2008 roku.
  • REKLAMA
  • #2 21849731
    zdzisiek1979
    Poziom 39  
    Posty: 5428
    Pomógł: 559
    Ocena: 1249
    Kawał roboty.
    A ja miałem remontować CHAUVIN ARNOUX CA-6503 , ale okazało się że ma uszkodzoną cewkę ustroju.
    Tylko to miernik już rozbudowany niby induktor, ale już półprzewodniki.

    Gratuluję i Pozdrawiam
  • #3 21850077
    Mark II
    Poziom 22  
    Posty: 528
    Pomógł: 8
    Ocena: 172
    Starsze IMI 413 też miały takie prostowniki. Pierścień prostownika był ceramiczny. Późniejsze miały jeszcze jarzeniowe stabilizatory napięcia z PIE.
  • REKLAMA
  • #4 21850101
    kombo
    Poziom 14  
    Posty: 57
    Pomógł: 3
    Ocena: 39
    Łezka w oku się kręci.
    Montowałem te mierniki na praktykach w zakładzie ERA na warszawskich Włochach.
    Później montowałem ich elektronicznych następców EMI.
  • #6 21851741
    jotko
    Poziom 24  
    Posty: 1212
    Pomógł: 41
    Ocena: 330
    Wiedząc ze nie będę tego miernika używał profesjonalnie na co dzień zdecydowałem się na odwiniecie i nawiniecie tym samym drutem.
    Wiem, że nastąpiło zmęczenie materiału i prawdopodobne mikrouszkodzenia emalii, ale nie jest to cewka pracująca ciągle, a miernik już zajął swoje emerytalne miejsce na półce eksponatów.
    Będę naprawiał następne mierniki to zmierzę i podam na forum.

    Dopisane: Średnica drutu 0,07mm (zmierzone z emalia 0,08mm)
  • #7 21853907
    cranky
    Poziom 30  
    Posty: 2099
    Pomógł: 70
    Ocena: 385
    Mam taki wskaźnik w ciągłym użytku. Fajny, bo działa od czasu do czasu i nie trzeba wtedy myśleć o bateriach. Wskaźnik, bo tej maszynki nie można uznać za wiarygodną do jakichś pomiarów. Ale już do diagnostyki silnika na szybko jak najbardziej.
    Podziwiam za chęci i pracowitość, wielki plusik.
    Chciałbym tylko zganić kolegę EJAJA

    Zbliżenie na analogowy wskaźnik w obudowie i dwa czarne zaciski u góry urządzenia
    to nie pokrętła, pokrętło to jest jedno, z boku i z korbą. To są zaciski młodziaku.
  • REKLAMA
  • #8 21854520
    jotko
    Poziom 24  
    Posty: 1212
    Pomógł: 41
    Ocena: 330
    >>21850101
    Kolego kombo mam pytanie.
    Oglądam kolejny miernik do renowacji i nasunęło mi się pewna refleksja.
    Jak lub jakim kluczem firma ERA numerowała urządzenia.
    Jak widać na zdjęciu poniżej mamy nr seryjny 5804016.
    Nie sadze żeby wyprodukowano do 1961 roku pięć milionów osiemset cztery tysiące szesnaście sztuk urządzeń.
    Zbliżenie tarczy miernika MΩ z oznaczeniem 500 V, rokiem 1961 i numerem 5804016
  • #9 21854761
    cranky
    Poziom 30  
    Posty: 2099
    Pomógł: 70
    Ocena: 385
    A to nie 1958 rok, egzemplarz numer 4016?
  • REKLAMA
  • #10 21855971
    jotko
    Poziom 24  
    Posty: 1212
    Pomógł: 41
    Ocena: 330
    Dość dobry pomsł.
    Ale spójrz kolego na tą tabliczkę miernika.
    Zbliżenie tabliczki z logo „era”, napisem „MADE IN POLAND” i numerem „3804353.76”
    To tez jest ERA
  • #11 21874967
    jotko
    Poziom 24  
    Posty: 1212
    Pomógł: 41
    Ocena: 330
    Naprawiam induktor IMI.
    Poprzedni właściciel uszkodził go i próbował naprawiać.
    Mam tu uszkodzony ustrój, pomieszane przewody i wymienione rezystory.
    Czy ktoś z kolegów ma taki miernik kompletnie uszkodzony ale nigdy nierozbierany. Szukam schematu, ustrój naprawie.
    Chętnie przyjmę lub kupie za równowartość słodyczy dla wnuczków.
    Schemat jest jeszcze niedostępny ale już niedługo będzie :-) wraz z relacją.

    Zbliżenie na mechanizm i tarczę analogowego miernika z napisem „MΩ” i logo IMI Zbliżenie wnętrza urządzenia z dwoma czerwonymi rezystorami i brązowymi przewodami przy obudowie

    Jak nie induktor to same zdjęcia z wnętrza tez by bardzo pomogły.
📢 Słuchaj (AI):

Podsumowanie tematu

✨ Dyskusja dotyczy naprawy induktora IMI-1 500V produkcji ERA z 1969 roku. Urządzenie posiada bakelitową obudowę i unikalną konstrukcję, w której zamiast diod prostowniczych zastosowano prądnicę prądu przemiennego oraz układ pomiarowy. W trakcie rozbiórki stwierdzono uszkodzony rezystor 200kΩ, spalone uzwojenie prądnicy oraz ślady ingerencji w ustrój pomiarowy. Autor zdecydował się na nawinięcie cewki tym samym drutem o średnicy 0,07 mm, mimo zmęczenia materiału, ze względu na charakter kolekcjonerski miernika. W dyskusji pojawiły się odniesienia do podobnych urządzeń ERA, takich jak IMI 413 z ceramicznym pierścieniem prostownika oraz elektronicznych następców EMI. Poruszono także kwestie oznaczeń seryjnych i dat produkcji mierników ERA. Jeden z uczestników podkreślił, że IMI-1 jest wskaźnikiem diagnostycznym, nie precyzyjnym miernikiem, ale przydatnym do szybkich pomiarów bez baterii. Autor poszukuje kompletnego, nieuszkodzonego egzemplarza do porównań i schematu, który ma być wkrótce udostępniony. Wymieniono także inne modele i marki, takie jak CHAUVIN ARNOUX CA-6503, w kontekście napraw i konstrukcji mierników indukcyjnych.
Wygenerowane przez model językowy.
REKLAMA