C1-112A - Od pewnego momentu regulacji plamka przygasa zamiast się rozjaśniać

Problem jak w temacie - kupiłem uszkodzony oscyloskop C1-112A, zakup był na części, potrzebowałem w zasadzie tylko cewek korygujących geometrię obrazu zakładanych na lampę. Za pierwszym podejściem przełożyłem jednak całą lampę i oscyloskop się włączył, problem w tym, że jasność plamki dało się regulować tylko w niewielkim zakresie, od pewnego momentu dalsze podkręcanie jasności powodowało znikanie śladu z ekranu (sprzedawca wspominał o problemach z regulacją jasności). To kwestia jakiejś dodatkowej regulacji czy ta lampa jest po prostu uszkodzona? Na oryginalnej lampie regulacja działa prawidłowo w całym zakresie.

Dlaczego mi na tym zależy - moja lampa ma krzywo nadrukowaną siatkę, przez co potencjometr regulacji geometrii jest prawie w skrajnym położeniu (być może z tego powodu uszkodzeniu uległa oryginalna cewka). Druga lampa ma idealnie prosto nadrukowaną siatkę i wygląda jak nowa. Nie znam się zbytnio na lampach ale moja ma dużo srebrnego nalotu w okolicy pierścienia gettera, ta druga praktycznie nie ma śladu nalotu w tym miejscu (czy to znaczy, że straciła próżnię?).

@tzok Czy ślad po geterze jest biały, lub latają białe płatki, jeśli tak, to lampa jest najpewniej zapowietrzona.

Dodano po 32 [sekundy]:

Sprawdź też jak zmienia się napięcie regulujące jaskrawość na działającej lampie, a jak na zepsutej.

W sumie to doczytałem w opisie aukcji, że kiedy jeszcze oscyloskop się włączał to był problem z regulacją jasności. Ślad na szkle jest delikatny, białawy ale praktycznie jest to przezroczyste, w mojej starej lampie jest w tym miejscu lustrzana powłoka.

Pomiary będą musiały poczekać bo już wszystko złożyłem... ale jedno co jeszcze zauważyłem, to na "nowej" lampie od pewnego momentu ze wzrostem regulacji jasności przebieg znika ale na ekranie pojawia się poświata (cały ekran zaczyna świecić).

@tzok Jeśli getter jest białawy, to znaczy, ze pogorszona jest próżnia, lub jej nie ma. Jeśli lampa jest w miarę szczelna, a katoda jeszcze nie uległa uszkodzeniu, to idzie to naprawić

Można na nowo zrobić próżnię, spróbować rozpylić resztki getteru.

Dodano po 2 [minuty]:

Skoro brakuje potencjometru do obracania, to może obróć cewki?

Cewka (a raczej jej karkas) jest na sztywno przykręcona do stelażu. Ale to nie to, bo tu są dwie cewki, jedną ustawia się pion, drugą poziom, a nie jak w typowych rozwiązaniach "trace rotation" na jednej cewce. Uprzedzając kolejne pytanie - lampy też za bardzo nie da się obrócić względem cewek.

Ten osad ledwo widać, spójrz (pod pewnym kątem widać tęczę):


W mojej starej lampie jest tam srebrzysto-szara plama o średnicy monety 5zł.

@tzok Jak pion i poziom, musi się to dać mechanicznie korygować.

W lampie, albo zapomniano rozpylić getter, albo jest zapowietrzona - zagazowana.

Ogólnie to na triodzie o nią zapytaj, bo tu specjalistów od lamp chyba nie ma.

Ta lampa jest chyba w miarę dostępna, więc nie wiem czy jest się co silić na jej reanimację. To 8Ł06I (8Л06И).

Trudno mi słowami opisać wpływ tych cewek na geometrię obrazu, więc może to naszkicuję. Cewki korekcyjne mają jedno wspólne wyprowadzenie podłączone do masy, a drugie jest zasilane przez 2 niezależne potencjometry w zakresie -12V do +12V (krańce wpięte do zasilacza, cewka zasilana ze ślizgu potencjometru). Wpływ regulacji jednego i drugiego potencjometru zaznaczyłem na poniższym szkicu:

Przykład może nieco przejaskrawiony ale regulacja jednym potencjometrem (praktycznie) nie ma wpływu na równoległość linii poziomych do osi 0X, a drugim na równoległość zboczy przebiegu prostokątnego do osi 0Y.

Tak lampa jak i cewki są sztywno umocowane do stelaża oscyloskopu i nie da się ich przekręcać ani względem siebie ani względem stelaża.

@tzok Pozostaje poszukać lampy.

Tylko powtórzę, że na innej lampie w tym samym oscyloskopie regulacja działa poprawnie. Na tej właśnie uszkodzonej lampie jest taki efekt, że po przekroczeniu pewnej jasności zaczyna świecić cały ekran a ślad znika. Początkowo miałem wątpliwość, czy może różnią się parametry obu lamp i wymagana jest regulacja napięć siatek, ale po rozmowie ze sprzedawcą, potwierdził że miał podobny problem (na oscyloskopie z którego ta lampa pochodzi). Chyba więc w miarę bezpiecznie mogę przyjąć, ze jest uszkodzona, choć sądziłem że jest to jakiś typowy/znany objaw.

@RitterX Chodzi o to, ze lampa być może nie została zapowietrzona, ale np nie odparowano gettera i katoda została z czasem zagazowana.

@RitterX przeżarzenie powinno poprawić emisję. Lampa raczej na szrot, bo jak pisał @tzok w oryginalnym oscyloskopie również miała problemy z jaskrawością.

Uruchomiłem kupiony oscyloskop, brakowało napięcia -12V, poza tym wydaje się być sprawny. Co więcej ta lampa jest "prosta", więc przebieg wygląda poprawnie nawet przy odłączonych cewkach korekcyjnych (na filmie był podłączony ten uszkodzony zestaw).

Podczas nagrania reguluję jasność od ok 45% do 100% (moment gdzie pojawiają się 2 linie to max) zakresu regulacji jasności i z powrotem.

Podaj jakiś przebieg i sprawdź, czy druga linia będzie prosta, czy bliźniacza przebiegu, jeśli prosta, to problem z wygaszaniem.

Tak to wygląda dla sinusa 1kHz:

Blisko krańcowego położenia (założyłem gałkę, żeby było lepiej widać) pojawia się słabo widoczna linia powrotu. Filmik nagrałem na oscyloskopie z którego ta lampa pochodzi... on jest mocno rozkalibrowany, do tego jak chwilę pochodzi to przestaje działać wyzwalanie.

@tzok To nie jest linia powrotu, to jest jakaś "zjawa". Linia powrotu była by prosta.

ciasteczkowypotwor napisał:

@tzok To nie jest linia powrotu, to jest jakaś "zjawa". Linia powrotu była by prosta.

Np. w Hamegach taka "zjawa" to objaw uszkodzenia jednego z tranzystorów.
W C1-112 poszukiwanie uszkodzenia w sposób "logiczny" bywa mocno utrudnione.
Ja stosuję uproszczoną metodę, wymieniam kondensatory elektrolityczne ( małe gabarytowo) duże sprawdzam miernikiem pojemności i ESR, przy okazji podnoszę po dwie nogi prawie wszystkich tranzystorów i je sprawdzam.
Mając odsysacz elektryczny zajmuje to godzinę, a oszczędza masę kłopotów.
Potem uruchamiam oscyloskop, ustawiam napięcia zasilaczy i w razie zaobserwowanego jakigoś uszkodzenia podchodzę do niego w sposób logiczny i rozpoczynam poszukiwania.

Zjawa zjawą ale czemu jasność od pewnego momentu spada zamiast rosnąć, na mojej lampie coś takiego się nie dzieje. W moim oscyloskopie są wymienione wszystkie kondensatory elektrolityczne, w większości na Low ESR 105°C, w najbliższym czasie planuję też wymianę wszystkich Pr'ek, bo chyba one ponoszą część winy za rozjeżdżanie się napięć. Do tego te w multimetrze żyją własnym życiem, no i nie da się ustawić mniej niż 0,005 na nim (zdobyłem od niego instrukcję w ludzkim języku i zabrałem się za kalibrację). Nie wiem czy go nie odpiąć, bo w nim zostały oryginalne kondensatory.

Tamten oscyloskop chyba sprzedam jak jest... niech ktoś inny się martwi (do tego jeszcze to gubienie synchronizacji). Moja lampa (znaczy siatka na ekranie) wcale nie jest aż taka krzywa, efekt potęguje plastikowe mocowanie które też jest trochę krzywe - chciałem je zamienić ale do tego trzeba zdjąć przedni panel a niestety nie mam kluczy do tych cudacznych gałek (musiałbym dorabiać, w instrukcji są ich rysunki techniczne), a są na prawdę mocno przykręcone.

Ten oscyloskop jest daremny - zero ekranowania, brak uziemienia. Jak się źle ułoży kabelek od w.n. to wyświetlane przebiegi są zmodulowane przebiegiem z powielacza napięcia. Na domiar złego schemat, momentami, nieco rozmija się z rzeczywistością... R136 na pewno nie jest włączony tak jak to narysowano.

Ciekawa sprawa - z dołączonym miernikiem napięcie zmienia się liniowo, ale zmienił się zakres regulacji i w rezultacie po pierwszym przygaśnięciu przebiegu ponownie się on pojawia i daje się regulować. Napięcie mierzę względem masy na wyjściu potencjometru regulacyjnego - zupełnie nie zgadza się to ze schematem. Wynosi ono -645V przy "pierwszym maksimum jasności", później spada i od około -635V regulacja jasności działa już ponownie normalnie, tylko trzeba przestawić ostrość...

***

Jeszcze jedna sprawa - wymieniłem część potencjometrów i mam mały problem z tym jak należy właściwie ustawić potencjometr R125. Niestety instrukcja nie wspomina o nim wiele ponad to, że znajduje się w module wzmacniacza linii opóźniającej.

Schemat zawiera pewne błędy ale dotyczą głównie wartości elementów. Z połączeń to mi się nie zgadza R136 i R141 ale w tym momencie to mało istotne.

Moje 2 pytania:
- jak prawidłowo wyregulować R125,
- gdzie ktoś tam widzi stabilizator na liniach +12V i -12V??? Ta dziwaczna konstrukcja nie ma żadnej kompensacji temperaturowej.

D818G - Dioda Zenera o napięciu 8,5V ... 9,5V, temperatura pracy -60°C ... +125°C, no niby dość stabilna, tylko ten rozrzut napięć ale reszta układu z potencjometrami włącznie już mocno zmienia swoje parametry ze zmianami temperatury, a oscyloskop nagrzewa się dość mocno.

Teraz jeszcze z multimetrem muszę dość do ładu, bo poniżej 0015 nie schodzi, a kiedyś to pamiętam, że nawet na -0002 przechodził.

Chodzi o C88 (20µF/16V)? ...a dobrze rozumiem, że do ustawienia 0000 służy R328? W instrukcji przy nim jest coś o 5mV? Tzn. że niby kalibruje się nim na źródle 5mV +/-1mV. Ale to jedyny z potencjometrów którym kręcenie ma wpływ na odczyt przy braku napięcia pomiarowego/zwartych wejściach pomiarowych.

Niestety w oscyloskopie wymieniłem wszystkie elektrolity, a multimetr został jak był...

***

Jak już miałem te płyty na wierzchu to wymieniłem wszystkie, ten C88 na mierniku miał poniżej 1µF, a pozostałe poniżej 10µF... niestety brakło mi 22µF i wstawiłem 2 szt. 33µF (na płycie generatora znaków).

R305 przeoczyłem, opis kalibracji nic o nim nie wspomina, do czego tak naprawdę służy więc R328? On ma jakiś związek z przetwornikiem.

C88 dałem elektrolit ale przystosowany do pracy w podwyższonej temperaturze. W tej chwili w oscyloskopie nie ma już ani jednego oryginalnego kondensatora elektrolitycznego, a wskazania multimetru na zakresie 2,5V pokrywają się co do 1mV ze wskazaniami najdokładniejszego miernika jaki posiadam, czyli UT139C.

Jak będę miał trochę czasu to wrócę jeszcze do oscyloskopu-dawcy, bo w sumie to go uruchomiłem tylko traci się wyzwalanie jak się trochę zagrzeje.

Co więc się reguluje R328? To pierwszy licząc od tyłu oscyloskopu potencjometr na płycie multimetru.

W drugim oscyloskopie po jakiś 10-15 minutach pracy nie da się "złapać" synchronizacji. Przez pierwsze kilka-kilkanaście minut wszystko działa poprawnie.

Tylko niestety te rosyjskie schematy strasznie źle mi się czyta (z uwagi na nietypowe oznaczenia elementów cyfrowych jak i modele tych układów), a do tego są w nich błędy. O ile schemat samego oscyloskopu jest dla mnie w miarę czytelny i zrozumiały, to multimetr pozostaje zagadką. Ale też nie jestem "czynnym" elektronikiem.

Czyli, że jak R328 ustawiłem prawidłowe wskazania podając 5mV i -5mV to prawidłowo zrobiłem.

V640 też mam i też go naprawiam, ale on nie jest polskim projektem, u nas był jedynie produkowany.