[Rozwiązano] Modernizacja instalacji elektrycznej domu - zabezpieczenie przeciwprzepięciowe

Witam,

Chciałbym prosić bardziej doświadczonych kolegów o doradzenie czy układ zabezpieczenia przeciwprzepięciowego w poniżej załączonym schemacie instalacji elektrycznej domu jest prawidłowo zbudowany.

Z góry dziękuję za pomoc.
Pozdrawiam

bzc0fq napisał:

Witam,

Chciałbym prosić bardziej doświadczonych kolegów o doradzenie czy układ zabezpieczenia przeciwprzepięciowego w poniżej załączonym schemacie instalacji elektrycznej domu jest prawidłowo zbudowany....

Pytasz się o jedyny nieopisany i o nieokreślonym połączeniu element. Podaj: typ i jak go łączysz z N i PE.
Ale już można dać uwagi:
1. Q1 FR powinien być 3P.
2. Q1 S300 TX niepotrzebny. Dobezpieczenie zbędne. Jeśli zastosujesz ogranicznik przepięć z wymiennymi wkładami, to eksploatacja nie wymaga wyłączenia przez Q1 S300.
3. Błędy wielokrotnej numeracji bez znaczenia.

markus-19 napisał:

...natomiast jeśli TN-S to FR dobrany jest prawidłowo.

Nie jest dobrany prawidłowo, bo po pierwsze nie ma żadnego powodu by tor N przerywać, ale jeśli mimo to najdzie kogoś ochota by to jednak czynić to powinien zastosować rozłącznik 3P+N a nie 4P.

Czyli kolega markus-19 nie ma żadnych obaw, co do kolejnośći zał/wył toru N takiego rozłącznika?

Jak nieistotne są oznaczenia i symbole a tylko gabaryty to i obaw nie ma, bo i skąd?

Rozłącznik 3P+N też jest rozłącznikiem czterotorowym.
A jeśli ktoś chce ten aparat stosować jako wyłącznik główny w tablicy bezpiecznikowej i zaleca to innym to powinien jednak znać różnice pomiędy aparatem 4P a 3P+N.
A porownywanie odbiornika na końcu obwodu w tablicą główną obiektu jest całkowicie nieuprawnione.

Pewnie że znam. Producenci wciskają te aparaty, a "elektrycy" montują. To wszystko.
Nawet był taki temat na ise.pl

markus-19 napisał:

...producent również gwarantuje jednoczesność załączenia torów.

Nieprawda.
Wielokrotnie sprawdzane. Gdzieś nawet opisałem w jaki sposób.
A gdyby faktycznie gwarantował to o czym piszesz to tor N i tak musiałby być oznaczony.
Więc nie głoś nieprawdziwych teorii.

przepraszam, to może ja się wtrącę...
instalacja była robiona ze 20 lat temu na podstawie projektu budowlanego (w załączeniu).

Wtedy dołożono jeszcze różnicówki.

Teraz chciałem dołożyć zabezpieczenie przeciwprzepięciowe.
To będzie wymagało wymiany całej tablicy na 4x12 bo w obecnej nie ma już wolnych miejsc.

Na szybko ściągnąłem program ze strony Legranda XLPRO3 i naszkicowałem schemat tablicy z podziałem na fazy
o który mi chodzi (obwody pozostają bez zmian). Dołożyłem :
- FR 304 63A 4P, który teraz uważacie że powinienem zmienić na FR 303 63A 3P (Legrand 406467),
- Ogranicznik Przepięć T1+T2 8/50 4P (Legrand 412253),
- S304 TX3 6000A C25 4P - dobezpieczenie (Legrand 403564),
- Potrójny LED jako wskaźnik faz (Legrand 412933).

Na schemacie jest napisane że instalacja jest w układzie TN-C.

A może z innej strony... czy znacie jakiegoś projektanta, który odpłatnie skoryguje schemat i przybije pieczątkę na schemacie?
Choć dla 3 'bezpieczników' głupio iść do projektanta...

Odnośnie tego załacznika "Instalacja oryginalna z projektu budowlanego" :
spotykamy stare błędy, które na dzień dzisiejszy nie powinny się znaleźć.

czy możesz powiedzieć coś bardziej szczegółowego, niż ogólne stwierdzenie?

markus-19 napisał:

producent również gwarantuje jednoczesność załączenia torów.

Tia... tak jak równoczesny jest start zawodników w dowolnym biegu lekkoatletycznym.
Tylko nie wiadomo skąd jest tyle falstartów.

bzc0fq napisał:

czy możesz powiedzieć coś bardziej szczegółowego, niż ogólne stwierdzenie?

Przecież kolega liczy na ewentualną korektę przez uprawnionego projektanta w tym względzie, to po co się rozwodzić nad historią?
Ale mimo to :
- jedna, jedyna RCD na całość instalacji (i w dodatku 25 A), co może się zemścić w przyszłości. To samo z FR-em.
- zasilanie z zestawu ZPP kablem 5-żyłowym, ale ... (jako plus) uziom własny budynku i obecność GSW.

OK. Dzięki. Wezmę to pod uwagę.
Pozdrawiam

bzc0fq napisał:

- S304 TX3 6000A C25 4P - dobezpieczenie (Legrand 403564),

Jest to zbędny a wręcz kompletnie niepotrzebny aparat.
Dlaczego?
Zapoznaj się z jego specyfikacją.

OK... ale ja nie rozumiem podstawowej rzeczy, mianowicie jaki typ instalacji?

Na projekcie projektant który adaptował instalacje napisał że TN-C... (skreślił 'S' i dopisał 'C')

...dalej w internecie znalazłem...:
C – funkcję przewodu neutralnego i przewodu ochronnego spełnia jeden przewód, zwany przewodem ochronno-neutralnym PEN,
S – funkcję przewodu neutralnego i przewodu ochronnego spełniają osobne przewody: przewód N i przewód PE,

o który przewód tu chodzi??? ja mam do gniazdek poprowadzone trzy przewody... czyli:
1) faza (czarny),
2) neutralny(niebieski)
3) ochronny (zielono/żółty) ...

a może zdjęcie tablicy (w załączeniu) powie Wam coś więcej?
pamiętam że podczas budowy był kładziony kabel od bednarki u podstawy fundamentu gdzieś dalej... potem mierzona była poprawność uziemienia i wszystko było OK, tyle że nie znam szczegółów

wiec jak to jest? jak rozpoznać typ instalacji?

Masz w obwodach rozdzielone PE i N?
Jak widać masz.
Pozostaje kwestia połaczenia PE z N. Te dwie żyły muszą być ze sobą połączone bądź poprzez połączenie szyn PE i N w tablicy bezpiecznikowej, bądż w szafce złączowo pomiarowej jeśli w.l.z. posiada pięć żył.

A ten czterotorowy RCD 500mA też psu na budę jest potrzebny.

kkas12 napisał:

A ten czterotorowy RCD 500mA też psu na budę jest potrzebny.

Masz rację.
Pus taki, że jest 25 RCD 1f .
Gdzie ma zostać zamontowania przepięciówka ?

skupmy się proszę na temacie typu instalacji - bo od tego jak rozumiem zależy sposób jej podłączenia... (różnicówkę i przepięciówkę zostawmy na potem)

na zdjęciu ja przynajmniej nie widzę podłączenia kabla DY6mm2 do szyny PE, który jest w schemacie... ale pamiętam że z bednarki prowadziliśmy kabel...
widzę natomiast podłączenie 3 faz (czarne kable 10mm2), neutralny (niebieski 10mm2) i pe (brązowy 10mm2) - co by wskazywało że zgodnie z projektem podłączenie jest zrobione YKY 5x10mm2 a uziom najprawdopodobniej jest podpięty pod szynę PE kablem DY 6mm2 tak jak na projekcie.

na projekcie miejscem połączenia N z PE jest PEN w ZPP.
przyłącz kablowy do ZPP jest zrobiony kablem YAKY 4x35mm2.

Proste pytanie... czy to jest instalacja typu TN-C czy TN-S?

TN-C jest układem sieci zasilającej. Natomiast instalację masz wykonaną w układzie TN-S, czyli z rozdzielonymi przewodami PE i N.

Zaś sam podział PEN w szafce licznikowej oddalonej od budynku jest błędem w sztuce.
Dziś takie rozwiązania są wręcz uniemożliwiane przez dostawców energii, który nie pozostawiają miejsca na przyłączenie żyły ochronnej w safce licznikowej.

Dobra... jak na razie rozumiem... tylko brak mi wiedzy żeby sobie odpowiedzieć na pytanie samemu... stąd pytanie...

Jaki FR? FR303 63A 3P czy FR304 63A 4P? 3P+N z tego co widzę Legrand chyba nie produkuje...

Uzasadnij powód przerywania toru N w układzie TN-S.
Nie jesteś w stanie.
Więc jaki jest sens stosowania takiego aparatu który to potrafi?
Więc aparat 3P jest słusznym wyborem.

Osobiście stosuję w tablicach bezpiecznikowych wyłączniki o prądzie znamionowym 100A.
Powodem jest to iż zawsze są dostępne.

OK. A więc na razie zostaje FR303 63A 3P.

Teraz sprawa różnicówek... (odczytuje ze zdjęcia obecnej tablicy - nowa tablica będzie miała jedną 30mA więcej)
jest ich 6... jedna na wejściu 500mA 25A i 5 obwodowych 30mA 25A.
5 obwodowych chyba jest OK... przynajmniej dla mnie.
co do tej jednej na wejściu... nie wiem dlaczego tam się znalazła... kilka osób mi mówiło że tego nigdy nie widziało... jaka jest Wasza opinia?
jak dla mnie służyła zawsze jako wyłącznik ... nigdy jej nie wywaliło.

Przecież pisałem ci, że ten aparat 500mA jest kompletnie zbędny.
Ilość RCD dwutorowych jest sprawą drugorzędną. Waże jest natomiast by wszystkie obwody gniazdowe, obwody oświetleniowe i obwody zasilające odbiorniki w łazienkach były tym aparatem chronione.
Oczywiście bezspornym faktem jest, że im więcej RCD tym funkcjonalność instalacji wzrasta.

Dobra... czyli RCD 500mA wywalamy

teraz kwestia dobezpieczenia.

Układ wziąłem z poradnika Legranda, gdzie piszą tak:
Jako że ochronniki przeciwprzepięciowe nie posiadają wewnętrznych
zabezpieczeń zwarciowych, należy je dobezpieczyć wyłącznikiem
nadprądowym S 300 o charakterystyce C, selektywnym w stosunku
do wyłącznika głównego. Teoretycznie po ustaniu przepięcia ochronnik
powinien powrócić do stanu nieprzewodzenia, ale może się zdarzyć, że
czas powrotu do tego stanu będzie na tyle długi, że w obwodzie
ochronnika pojawi się prąd zwarciowy mogący zniszczyć ochronnik.
W związku z tym, aby zabezpieczyć ochronnik przed działaniem prądów
zwarciowych, należy go dodatkowo dobezpieczyć wyłącznikiem
nadprądowym S 300 o charakterystyce C.

Jak dla mnie ma to jakiś sens...

Sens zobaczysz jak przeczytasz całość. Tam jest zawarta informacja kiedy owe dobezpieczenie stosować należy.
Na pewno nie ma wymogu iż należy stosować je w każdym przypadku.
Poza tym wyłącznik nadmiarowy jako dobezpieczenie ochronnika może okazać się błędem.
I to kosztownym.

OK... całość paragrafu to tyle:

Ochronnik należy dobezpieczyć
w przypadku, gdy prąd znamionowy wyłącznika głównego jest
większy od prądu znamionowego wyłącznika dobezpieczającego podanego
przez producenta:
In wył. głównego > In dobezpieczenia
Jeżeli wartość prądu znamionowego wyłącznika głównego nie jest większa od prądu znamionowego dobezpieczenia,
to ochronnika nie trzeba dobezpieczać. Jednakże należy liczyć się z tym, że w przypadku braku dobezpieczenia
i wystąpienia zwarcia zadziała wyłącznik główny, który wyłączy całą instalację. Dodatkową zaletą
stosowania dobezpieczenia jest możliwość bezpiecznej wymiany wkładu ochronnika.

To też mówi mi że warto zastosować dobezpieczenie... chyba że... jest coś czego nie widzę...?

Bo chyba widzieć nie chcesz.

Cytat:

Jeżeli wartość prądu znamionowego wyłącznika głównego nie jest większa od prądu znamionowego dobezpieczenia, to ochronnika nie trzeba dobezpieczać.

A teraz znajdż kartę katalogową aparatu który chcesz zastosować, przeczytaj co producent pisze o wartości dobezpieczenia i porównaj ją z tym co masz przed licznikiem.