Uszkodzony MOSFET i sterownik w zasilaczu mikroskopu Olympus BX40 - przyczyny

Witam, posiadam posiadam mikroskop Olympus BX40 który przestał nagle działać (właściwie to źródło światła). Rozebrałem zasilacz i po zmierzeniu elementów okazało się, że główny MOSFET ma przebicie. Przy okazji uszkodzony został układ nim sterujący oraz rezystor na jego bramce. Wymieniłem wszystkie elementy i po podlaczeniu do prądu stało się dokładnie to samo a dodatkowo rezystor R1 również poszedł z dymem. Sprawdzilem wszystkie diody i rezystory ale wszystko w normie. Na wyjsciu nie ma zwarcia. Zasilacz składa się z 3 modułów tj.
zasilacz glowny, regulacja jasności z włącznikiem oraz driver przetwornicy wraz z sprzężeniem zwrotnym. Czy mógłby mi ktoś podpowiedzieć co może być nie tak? Został mi juz ostatni układ drivera którego nie mogę juz nigdzie znaleźć a wolałbym go nie puścić z dymem. Z góry bardzo dziękuję

C10, C11 przemierzone? Uruchamiasz z wpiętą szeregowo żarówką od strony sieci?

Tak, te elektrolity sprawdzone i są okej. Robiłem to bez żarówki

IC101 ze sprawdzonego źródła?

gamzajo napisał:

Robiłem to bez żarówki

To niedobrze.

IC101 jest na bank dobry

Dodano po 3 [godziny] 17 [minuty]:

Poskładałem wszystko o tym razem odpaliłem z żarówką 40W w szereg. Niestety żarówka na wyjściu mruga z częstotliwością około 1Hz ale tym razem nic już nie poszło z dymem. Panel regulacji nie działa ani nie reaguje na wyłączik na nim się znajdujący. Na jego zasilanie 12V podałem na krótko napięcie z zasilacza regulowanego i diody wskaźnika oraz podświetlenie włącznika świeca. Wygląda jakby płytka główna nie produkowała napięcia 12v. Stabilizator sprawdzony i jest ok

gamzajo napisał:

Niestety żarówka na wyjściu mruga z częstotliwością około 1Hz

Mruga przy obciążonym zasilaczu, czy bez obciążenia?

Podzielony na części schemat trochę utrudnia szybką analizę. Właściwie to do takiej naprawy powinno użyć oscyloskopu. Pomiary napięć multimetrem w układach impulsowych są niemiarodajne.

Przede wszystkim nie podłączaj bez szeregowej żarówki, jeśli ona mruga przy zasilaczu pracującym jałowo.
Przy sprawnym powinna mrugnąć tylko przy pierwszym podłączeniu (na wyjściu powinno pojawić się napięcie).

Sprawdź C8 i C9. Utrata pojemności spowoduje niewłaściwą pracę kontrolera.

Mrugają jednocześnie obie żarówki ( ta na wyjściu oraz szeregowa na wejsciu). Im większej mocy dam żarówkę na wejsciu tym mruganie jest z większą częstotliwością. Przy żarówce 200W w szeregu jest tylko jedno mrugnięcie obu i nic więcej się nie dzieje

Wygląda to tak, jakby był problem w sprzężeniu zwrotnym. Skoro się wyłącza to znaczy, że napięcie wyjściowe osiąga zbyt dużą wartość i kontroler jest blokowany przez sygnał z IC102.

Należało by sprawdzić obwody IC121 oraz transoptor IC103.
Możesz to zrobić bez podłączania zasilacza do sieci. Wystarczy podać na wyjście (1,2 Vout) napięcie od 5 do 8V i omomierzem sprawdzać zachowanie tranzystora transoptora.

Najlepiej użyć regulowanego zasilacza.
Jeśli nie masz to skleć cokolwiek naprędce. Transformator z napięciem ok. 10V, mostek, kondensator potem układ z regulacją. Może masz jakiś akumulator 12V, wszystko podejdzie.
Potem regulator. Może być np. na LM317 z potencjometrem, lub dowolny wtórnikowy, byleby miał regulację w w/w podanym zakresie.

Transoptor może być dowolnego typu, np. popularna 817-ka (nie wiem po co tam TLP620 z wysokonapięcowym tranzystorem).

Staraj się unikać sytuacji ponownego uszkodzenia tranzystora kluczującego (podłączę i zobaczę czy zadziała).
Takie sytuacje prowadzą czasem do uszkodzenia transformatora. Cała bowiem energia naładowanego kondensatora filtru zasilania zamienia się na ciepło w uzwojeniu pierwotnym i rezystorze w źródle tranzystora. Czasem kończy się pospiekanymi zwojami.

Zasilacz można podłączyć do sieci tylko wtedy, kiedy na nieobciążonym wyjściu jest stabilne napięcie. Nigdy gdy żarówka szeregowa mruga a zasilacz jest bez obciążenia.

Dzięki wielkie za odpowiedź! Dziś wszystko sprawdzę i dam znać

Podaj typ układów scalonych, przede wszystkim typ kontrolera (niewiele można odczytać ze schematów).
Czy to schemat od tego urządzenia, czy pozyskany z sieci?

Schemat jest z sieci ale konkretnie od tego zasilacza wprost z seriwsówki. Główny kontroler to M51995P a sterownik diod transoptorów LM2902N. Na płytce regulacji jasności jest również 2902N. Trazystor to 4F90VX3. Transoprotory PC123

Rozrysowałem część schematu pomijając złącza utrudniające zrozumienie idei. Jeden ze schematów zupełnie nie pasuje (ten z odręcznymi zapiskami przy elementach, może dotyczy innej wersji).
Ogólnie nic skomplikowanego, nic co wykraczałoby poza powszechnie stosowane rozwiązania.

Jeśli nie dysponujesz warsztatem i oprzyrządowaniem to po prostu wymień C8 i C9 (na nowe, C9 może być większy np. 47µ), sprawdź diody D4 i D3 oraz R11 (ma mieć nie więcej niż 10Ω). Uważnie obejrzyj C7, pracuje przy dużych stromościach zmian napięcia, może być pęknięty, nadpalony a równocześnie nie wykazywać przebicia podczas testowania omomierzem.

Na czas testów usuń bądź R21, bądź D21. Pozbawi to układ napięcia pomocniczego +12V pozbawiając zasilacz dodatkowych funkcji.
Warto też wymienić transoptor IC103, mógł doznać urazu fototranzystora podczas pierwszego uszkodzenia. Może być 814, 817 - cokolwiek np. wyjęty z dowolnego złomowego zasilacza.

Taka zmiana pozostawi jedynie podstawową pętlę sprzężenia zwrotnego stabilizującego napięcie wyjściowe.
Teraz wystarczy podłączyć zasilacz bez obciążenia ale koniecznie przez żarówkę 40W. Powinna raz mrugnąć podczas ładowania kondensatorów C10, C11.
Jeśli na wyjściu pojawi się napięcie to wracasz do podłączenia R21 (D21) i ponawiasz próbę.

Dalsze postępowanie zależy od wyników testów.

Wymienilem elektrolity, transoptor i sprawdziłem jeszcze raz C7 który powinien mieć 100pF a po zmierzeniu ma ponad 500pF. Niestety nie mam takiego nigdzie. Mogę wstawić inny? Z napiecia które potrzeba mam aby 1nF

Dodano po 47 [minuty]:

Kondesator zmieniony a rezystor R21 wymontowany. Po podpieciu do sieci żarówka zapaliła się na chwilę o zgasła. Napięcia na wyjściu brak. Nie jestem pewny ale do zasilanie układu sprzężenia zwrotnego potrzeba chyba tych 12V

Dodano po 44 [minuty]:

Zasilacz działa!!! Wielkie dzięki kolego za pomoc i poświęcony czas. Okazało się, że R21 był rownież przepalony. Temat do zamknięcia

C7 to kondensator wykonany w nieco innej technologii, bezindukcyjny i znoszący wysokie prądy przy stromych impulsach. Nie można przy jego wymianie kierować się jedynie pojemnością i napięciem.
Wynik 500pF należy traktować jako błąd pomiarowy. Po prostu wstaw go z powrotem, jest sprawny.

Analizując przerysowany schemat nie zauważyłem, że dioda transoptora IC103 zasilana jest z +12V a nie z wyjściowego +6V.
Sugerując odłączenie dodatków (przerwa w R21 lub D21) na czas prób nie zauważyłem, że rozłączam tym sposobem główny obwód kontroli napięcia na IC121. Tym sposobem niczym nie hamowana przetwornica dążyła do wygenerowania napięcia dużo wyższego od 6V.
Na szczęście zadziałał drugi transoptor IC102 i zablokował kontroler (to jego rola w tym układzie). Stąd jedno mrugnięcie i brak napięcia na wyjściu.

Warto co kilka lat wymieniać C8 i C9.