logo elektroda
logo elektroda
X
logo elektroda
REKLAMA
REKLAMA
Adblock/uBlockOrigin/AdGuard mogą powodować znikanie niektórych postów z powodu nowej reguły.

Schemat prostego limitera audio z TLxxx i fotorezystorem w sprzężeniu zwrotnym

SILVER SOUND 11 Sty 2005 16:13 8132 23
REKLAMA
  • #1 1129089
    SILVER SOUND
    Poziom 28  
    Posty: 1035
    Pomógł: 99
    Ocena: 19
    Obiecałem przedstawić prosty, sprawdzony schemacik takiego urządzenia.
    Dołączony rysunek zawiera schemat, z wartościami elementów.
    Nie podałem typu układu scalonego, gdyż może to byc przeciętny TLxxx. Jest to układzik wprowadzający minimalne zniekształcenia, dzięki ulokowaniu fotorezystora w pętli ujemnego sprzężenia zwrotnego.
    Jest to układ szerokopasmowy, czyli do wykorzystania w całym paśmie akustycznym.
    Regulacji poziomu działania ogranicznika ustala sie wieloobrotowym rezystorem 5 kohm.
    Madre modyfikacje ukłądu mile widziane.
    jk
    Załączniki:
    • Schemat prostego limitera audio z TLxxx i fotorezystorem w sprzężeniu zwrotnym kompresor.jpg (208.24 KB) Musisz być zalogowany, aby pobrać ten załącznik.
  • REKLAMA
  • #2 1129817
    Segment
    Poziom 14  
    Posty: 147
    Pomógł: 7
    Ocena: 8
    Czym sie różni kompresor od limitera ?
  • REKLAMA
  • #3 1130112
    irek2
    Poziom 40  
    Posty: 6141
    Pomógł: 435
    Ocena: 387
    Limiter ogranicza na sztywno napiecie wyjsciowe do pewnej wartosci. Dziala dopiero od pewnego punktu bardzo nagle ograniczjac amplitude. Kompresor ogranicza plynnie amplitude zmniejszajac dynamike utworu.

    Powyzszy uklad mozna uproscic. Wystarczy zastosowac dwukolorowa diode bipolarna i podlaczyj ja bezposrednio pod wyjscie wzmacniacza operacyjnego dajac szeregowo maly rezystor. Uklad wtedy bedzie limitowal sygnal na poziomie 1,4V i bedzie dzialal symetrycznie na obie polowki sygnalu. Jesli chcemy ograniczam amplitude na nizszym poziomie konieczny jest dodatkowy wzmacniacz tylko do diody. Lub prosciej dzielnik rezystorowy na wyjsciu istniejacego opampa.
    RPP130 to kawal fotorezytora ale jest on dosc latwo dostepny. Ja uzywam fotorezystorow o srednicy 5mm i diod LED3mm i do tego kawalek koszulki termokurczliwej.
  • #4 1131165
    siwy12345
    Poziom 14  
    Posty: 146
    Pomógł: 2
    Ocena: 22
    Witam

    Dzięki Silver , o to chodziło - już się biorę za robotę

    Pozdro
  • #5 1132113
    SILVER SOUND
    Poziom 28  
    Posty: 1035
    Pomógł: 99
    Ocena: 19
    Witam
    Fakt ten fotorezystorek to dośc duży element. Wybrałem go ze wzgledu na duża rozpiętośc rezystancji, oraz łatwośc dostępu. Można oczywiście skorzystac z pomysłu irka2.
    Faktem jest tez, iż jest to niesymetryczne, można oczywiście rozbudować to na symetryczny, ale wtedy już nie będzie to "prosty"....

    jk
  • REKLAMA
  • #7 1134790
    SILVER SOUND
    Poziom 28  
    Posty: 1035
    Pomógł: 99
    Ocena: 19
    Witam
    Coś takiego, jak na tym zdjęciu, z tym że dioda powinna mieć płaskie czoło(można spiłować zwykły led)
    Taką diodę należy przykleić do czoła fotorezystora, jeśli jest to "kartofelek" zaproponowany przeze mnie, i widoczny na tym zdjęciu. Całość , diode, i fotorezystor pomalować dobrze czarna farbą. Uniemożliwi to zakłócanie pracy światłem zewnętrznym. Można też , tak jak to zaproponował irek2, użyć mniejszy fotorezystor, i złączyc to do "kupy" za pomocą rurki termoskurczliwej.
    Zasilanie raczej symetryczne. Chcąc wykonać to z zasilaniem niesymetrycznym, należy odseparować wyjście scalaka od reszty, kondensatorkiem elektrolitycznym ok 22 mikrof, oraz za pomoca 2 (np 2,2 - 3,3 k)rezystorów wykonać "sztuczną masę", lecz należy się liczyć z słabszą praca układu na niskich czestotliwościach.
    jk
  • #8 1144572
    irek2
    Poziom 40  
    Posty: 6141
    Pomógł: 435
    Ocena: 387
    Wlasnie kupilem rewelacyjny fotorezystor u "Piekarza" za cale 1zl. Srednica 5mm i czuly jak cholera. W zupelnej czerni ma rezystancje >20Mom a przy oswietleniu dziennym spada ona do bardzo malych 2kom! Wlozylem dwuklorowa diode bipolarna o rednicy 3mm w koszulke termokurczliwa i z pomiarow przy pradzie diody ok.8mA rezystancja fotorezytora wyniosla 1,4k dla swiatla zielonego i 470om dla czerwonego. Rewelacja!!
    Ide sie pochwalic mamie :)

    P.S. Jeszcze musze wykonac test odpowiedzi czasowej co jest bardzo wazne. I tu jest pies pogzebany. Bo chodzi o to zeby fotorezystor szybko zareagowal ale dlugo odzyskiwal rezystancje. Tak jest w wiekszosc przypadkow dlatego nawet jesli sterujemy go jednopolowkowo to ze wzgledu na szybksc ograniczanie amplitudy jest dwupolowkowo.
  • #9 1144719
    montertb
    Poziom 22  
    Posty: 828
    Pomógł: 19
    Ocena: 149
    najczęsciej spotykanym fotorezystorem w sprzęcie pro-audio (kompresory optyczne, limitery itd.) jest układ VTL5C9, jest sprzężony z diodą LED. Niestety nie jest możliwy jego zakup u nas w kraju, chyba ELFA ma w ofercie model 5C5 (mogłem przekręcić symbol), ale ma większe zniekształcenia i wogóle parametry inne...

    http://old555.com/LPE/PDF/Vactec/VTL5C9-10.PDF
  • #10 1152464
    eqt
    Poziom 26  
    Posty: 974
    Pomógł: 21
    Ocena: 56
    my sprowadzamy prosto z dalekiego wschodu Hammamatsu. Ale kiosztuje taki optoelement koło 9pln . rezystancja jego spada bodaj do 30 ohmów.
    :irek2
    wydłużyć czas odpowiedzi i ataku mozna elektronicznie za to skrócić czasu ataku sie nie da.
  • #11 1163524
    TOMI
    Serwisant RTV
    Posty: 2278
    Pomógł: 128
    Ocena: 261
    Nie mam doświadczenia z takim zestawem, ale jak wygląda liniowość takiego zestawu dioda+fotorezystor?? Jak by dało się liniową uzyskać może by kompresor budżetowy zakombinował??
  • #13 1163909
    eqt
    Poziom 26  
    Posty: 974
    Pomógł: 21
    Ocena: 56
    opotoelelment jet maksymalnie liniowy. Przecież to opornik (tylko że foto). Dlatego się go stosuje mimo iż najtńsze rozwiązanie to wcale nie jest.
  • #14 1165401
    SILVER SOUND
    Poziom 28  
    Posty: 1035
    Pomógł: 99
    Ocena: 19
    Witam
    Dodatkowo liniowośc jest poprawiana ulokowaniem tego elementu w pętli ujemnego sprzężenia zwrotnego, która samoczynnie eliminuje nielimiowości, dążąc do maksymalnego podobieństwa sygnału wyścioweo z wejściowym.
    jk
  • REKLAMA
  • #15 1165646
    TOMI
    Serwisant RTV
    Posty: 2278
    Pomógł: 128
    Ocena: 261
    To że fotorezystor jest liniowy to wiadomo, mnie natomiast chodzi raczej o liniowość całego zestawu I dioda/fotorezystor R. chyba prąd diody już nie będzie taki liniowy do R fotorezystora?
  • #16 1165709
    eqt
    Poziom 26  
    Posty: 974
    Pomógł: 21
    Ocena: 56
    jest włąsnie tak jak naopisałeś czy w przybkiżeniu rezystancja zależy liniowo od prądu diody, ale to ma drugorzędne znaczenie, szczególnie w limiterze. Kwestia odpowiednio czułego układu sterowania.
  • #17 1166742
    SILVER SOUND
    Poziom 28  
    Posty: 1035
    Pomógł: 99
    Ocena: 19
    Witam
    EQT ma całkowita racje, najważniejsza jest czułość układu "uruchamijącego " swiecenie diody. Dlatego w pierwotnym projekcie przewidzaiane jest zmniejszenie "przerostu", czyli opóźnienia reakcji układu na wzrost napięcia.
    jk
  • #18 1166791
    irek2
    Poziom 40  
    Posty: 6141
    Pomógł: 435
    Ocena: 387
    W limiterze mocy wykorzystuje sie dynamiczne charaktersytyki wiec nie ma zadnego znaczenia liniowosc czy wprowadzane znieksztalcenia.
    Fotorezystor i dioda to chyba najtanszy na swiecie limiter optyczny. Fotorezystor 40gr plus dioda za 30gr i juz mamy limiter. Do tego czarne pudeleczko i po sprawie.

    EQT to ja moge wam produkowac takie elementy po 4,50 za sztuke :)
    Cala zaleta fotorezystora polega na tym ze nie trzeba juz zadnych ukladow ksztaltowania czasu bo jego naturalna charakterystyka czasowa jest idealna do pracy w roli limitera. Podlaczenie takiego limitera do koncowki mocy z wyjsciem CLIP (np TDA7294S, 7293) jest bajecznie proste.
  • #19 1168277
    eqt
    Poziom 26  
    Posty: 974
    Pomógł: 21
    Ocena: 56
    hehe nie kleimy czarną taśmą klejącą diody i fotorezystora. jak ty sobie wyobrażasz taką produkcję? żeby ktoś od linijki mierzył odległosci a potem mierzył na oscyloskopie w razie nie działania poprawiał... czasy są kwetią gustu , lepiej je regulować zewnętrznie. na marginesie Watpię by odpowiedzni fotorezystor kosztował 40gr.
  • #20 1171523
    irek2
    Poziom 40  
    Posty: 6141
    Pomógł: 435
    Ocena: 387
    U "PIEKARZA" kupisz fotorezystory po 1zl brutto w detalu. Hurtowo kupuje sie po 30gr netto. Najlepszy model nazywa sie 5616 i ma w ciemnosci >40M a w swietle dziennym 2Kom. Przy silnym oswietleniu rezystancja spada jeszcze bardziej. Zalozenie dwoch koszulek termokurczliwych na diode i fotorezystor ta kaka sama mechaniczna robota jak przykrecanie tranzystora do radiatora. Firmowe fotoelementy to nic innego jak dioda i fotorezystor wlozony w czarna rurke i zaklejony zywica z dwoch stron. Rozlup sobie a w srodku zadnych rewelacji nie zobaczysz. Za jakisz czas bedziemy mieli wlasne obudowy do tego typu elementow z logiem LDM :) Moze wtedy kupicie od nas :)
  • #21 1171617
    eqt
    Poziom 26  
    Posty: 974
    Pomógł: 21
    Ocena: 56
    dobra nie mam nic przeciwko ;)
  • #23 1185978
    SILVER SOUND
    Poziom 28  
    Posty: 1035
    Pomógł: 99
    Ocena: 19
    Witam kolege montertb
    Nie mam samego, tegu układu , ale jest jako część, albo krosowera, albo układu wejściowego do wzmacniacza aktywnego, z krosowerem 2 drożnym, jesli cie to "ineresi", jestem gotów ci to podesłac, i każdemu zainteresowanemu userowi.
    jk

Podsumowanie tematu

✨ Dyskusja dotyczy prostego schematu limitera audio wykorzystującego układ scalony z serii TLxxx oraz fotorezystor umieszczony w pętli ujemnego sprzężenia zwrotnego, co minimalizuje zniekształcenia i umożliwia szerokopasmową pracę w całym paśmie akustycznym. Regulacja poziomu ograniczenia odbywa się za pomocą wieloobrotowego rezystora 5 kΩ. Wskazano, że limiter działa poprzez sztywne ograniczenie napięcia wyjściowego powyżej określonego progu, w przeciwieństwie do kompresora, który działa płynnie. Propozycje uproszczenia układu obejmują zastosowanie dwukolorowej diody bipolarnej w połączeniu z fotorezystorem, co pozwala na symetryczne ograniczanie sygnału. Omówiono różne modele fotorezystorów, m.in. RPP130 oraz popularny w sprzęcie pro-audio VTL5C9 sprzężony z diodą LED, choć dostępność tych elementów w Polsce jest ograniczona. Fotorezystory o średnicy 5 mm, np. model 5616 dostępny u lokalnych dostawców, charakteryzują się dużą rozpiętością rezystancji (do >40 MΩ w ciemności i ok. 2 kΩ przy oświetleniu dziennym). Zwrócono uwagę na naturalne właściwości czasowe fotorezystorów, które są korzystne dla działania limitera, choć czas reakcji i powrotu rezystancji wymaga testów i ewentualnej regulacji. Dyskutowano także o konieczności ekranowania optycznego (np. czarna farba, koszulki termokurczliwe) dla stabilnej pracy elementów optoelektronicznych. Zasilanie układu powinno być symetryczne, a w przypadku zasilania niesymetrycznego zaleca się separację wyjścia wzmacniacza operacyjnego kondensatorem i zastosowanie sztucznej masy rezystorowej, co jednak może pogorszyć pracę na niskich częstotliwościach. Poruszono kwestie liniowości całego zestawu dioda-fotorezystor, podkreślając, że fotorezystor jest elementem liniowym, a nieliniowości prądu diody mają drugorzędne znaczenie w limiterze. Wskazano, że naturalna charakterystyka czasowa fotorezystora eliminuje potrzebę dodatkowych układów kształtowania czasu ataku i powrotu. W dyskusji pojawiły się także propozycje dotyczące gotowych płytek drukowanych oraz integracji limitera z crossoverem lub wzmacniaczem aktywnym.
Wygenerowane przez model językowy.
REKLAMA