logo elektroda
logo elektroda
X
logo elektroda
Adblock/uBlockOrigin/AdGuard mogą powodować znikanie niektórych postów z powodu nowej reguły.

AZ1 – różnice napięcia wyjściowego w trzech lampach prostowniczych.

mat452 28 Wrz 2025 00:44 975 44
Najlepsze odpowiedzi

Dlaczego trzy lampy prostownicze AZ1 w tym samym radiu dają różne napięcie wyjściowe?

Różnice napięcia są normalne i wynikają głównie z rozrzutu produkcyjnego oraz zużycia lampy, przede wszystkim emisji katody AZ1 [#21702771] Nowa lampa NOS ma sprawną katodę, a zużyte egzemplarze mają inną emisję i spadek napięcia, więc na wyjściu zasilacza pojawia się inna wartość [#21703156] Duży wpływ ma też obciążenie zasilacza przez pozostałe lampy, zwłaszcza AL4; gdy jej emisja jest słabsza, pobór prądu maleje i napięcie rośnie [#21703640] To tłumaczy, dlaczego po włożeniu sprawnej AL4 i AZ1 napięcie wróciło blisko wartości ze schematu [#21703640] W takich odbiornikach lampowych pewien rozrzut napięć był zazwyczaj akceptowalny, bo układ miał duży margines tolerancji [#21704781]
Wygenerowane przez model językowy.
  • #31 21713710
    mat452
    Poziom 10  
    Posty: 48
    Ocena: 2
    Odnośnie lampy AL4 — posiadany egzemplarz jest produkcji RFT. Dokopałem się do informacji, które mówią, że ta firma produkowała AL4 jako tetrodę. Czy to zjawisko piszczenia i błysków na siatce drugiej nie jest przypadkiem emisją wtórną z anody podczas rozgrzewania i przy wyższym napięciu anodowym? Zjawisko to występuje tylko na początku uruchamiania się radia, a ustaje, gdy napięcia osiągną wartości ze schematu.
  • #32 21713732
    jozgo
    Poziom 42  
    Posty: 7332
    Pomógł: 1019
    Ocena: 1329
    RFT podaje dla AL4 anodenkaltspannung Ua max = 550V i Ug2 nie rozgrzanej lampy takie samo.
    Być może Twoja lampa ma jakiś problem? Próżnia kiepska...?
  • #33 21713886
    aksakal
    Specjalista - urządzenia lampowe
    Posty: 8934
    Pomógł: 1668
    Ocena: 2992
    Iskrzenie w lampie radiowej jest zwykle spowodowane zwarciem między elektrodami, co może wynikać ze wzrostu napięcia powyżej dopuszczalnego, pogorszenia próżni (gazy zewnętrzne, pozostałości gazów po wadach produkcyjnych), zanieczyszczenia powierzchni elektrod lub wad w materiałach samej lampy. Wzrost napięcia anodowego może wywołać efekt "zimnej " lub" gorącej " katody, a także zwiększyć prawdopodobieństwo zderzenia elektronów z gazami resztkowymi, co prowadzi do jonizacji i przebiciu.
    Główne powody:

    Przepięcie anody:
    Napięcie przyłożone do anody może przekroczyć wytrzymałość na rozciąganie izolacji wewnątrz lampy lub zakłócić warunki pracy lampy, powodując awarię.
    Degradacja próżni:
    Jeśli w lampy znajdują się gazy resztkowe lub są one uwalniane z materiałów lampy (gazowanie zewnętrzne), mogą one jonizować i powodować iskrzenie. Zanieczyszczenie powierzchni elektrod:
    Zanieczyszczenia na powierzchni elektrod, takie jak cząstki metalu, mogą powodować lokalne pola elektryczne prowadzące do wyładowania łukowego.
    Wady wewnętrzne:
    Problemy w samej konstrukcji lampy radiowej, takie jak przemieszczenie elektrod lub defekty izolatorów, mogą powodować iskrzenie wraz ze wzrostem napięcia.
    Efekt "zimnej " i" gorącej " katody:

    Zimna katoda: w niektórych lampach iskrzenie może wystąpić, jeśli katoda nie jest wystarczająco rozgrzana, co powoduje uwolnienie elektronów zdolnych do wywołania jonizacji gazu i późniejszej awarii.
    Gorąca katoda: przy zbyt wysokim napięciu anodowym, nawet przy katodzie roboczej, może wystąpić uwolnienie elektronów, które zderzają się z atomami gazu, tworząc jony dodatnie, które z kolei bombardują katodę, zwiększając emisję elektronów i prowadząc do przebicia .Co robić:

    Sprawdź, czy nie ma przepięć:
    Upewnij się, że wartość napięcia anodowego nie przekracza limitu dopuszczalnego dla tej lampy radiowej.
    Wymień lampę:
    W przypadku oczywistych oznak wady lub jeśli lampa jest stara, może być konieczna jej wymiana.
    Unikaj używania lamp o złej próżni:
    Jeśli znajdziesz oznaki złej próżni (kolor , blask), taką lampę należy wymienić.
  • #34 21713904
    mat452
    Poziom 10  
    Posty: 48
    Ocena: 2
    Napięcia w ciągu paru minut po włączeniu stabilizują się do poziomu ze schematu, czyli
    Anodowe z 265 V do 235 V
    Siatki II z 280 V do 260 V
    Wróciłem do pentody Tungsrama, która była w komplecie z radiem.
    W NOS-ie AL4 być może jest jakaś wada konstrukcyjna albo uszkodzenie po latach przechowywania. Podczas jej pracy widoczna jest lekka niebieska poświata w obrębie anody, ale to raczej nie świadczy o uszkodzeniu. Getter jest czarny, ale też niekoniecznie jest to oznaką uszkodzenia.
  • #35 21713930
    aksakal
    Specjalista - urządzenia lampowe
    Posty: 8934
    Pomógł: 1668
    Ocena: 2992
    Wymiana lampy na gwarantowaną sprawną rozwiąże wszelkie wątpliwości!
  • #36 21714085
    OTLamp
    Specjalista - urządzenia lampowe
    Posty: 2335
    Pomógł: 334
    Ocena: 504
    mat452 napisał:

    Nastąpiło również przebicie jednego z nowych kondensatorów filtrujących napięcie anod lampy AZ1. W zastanym egzemplarzu ich nie było, więc zastosowałem, według schematu, dwa 5 nF / 600 V. Z uwagi na zaistniałą sytuację wymontowałem drugi kondensator i teraz zastanawiam się, czy zostawić tak bez nich, czy jednak wlutować ponownie inną parę. Napięcie przy rozgrzewaniu chwilowo nie przekracza 470 V, więc może to wina wadliwego elementu. Element firmy TAD, która ma dobre opinie, więc może po prostu trafiłem na jakiś gorszy.

    Jeśli stosujesz współczesne kondensatory, powinny być na 1000 V. Bez nich oczywiście radio będzie działać, ale przy odbiorze silnych stacji może wystąpić tzw. przydźwięk strojony. Objawia się on słyszalnymi tętnieniami (buczeniem) w głośniku, ale tylko po dostrojeniu do stacji. Te kondensatory likwidują mieszanie się napięcia sieci i sygnałów w.cz. z silnej stacji na nieliniowości diody prostowniczej. Eliminują też różne inne zakłócenia. Znam kilka przypadków, gdy ktoś bez powodzenia wymieniał kondensatory elektrolityczne w zasilaczu, mimo że były dobre, z powodu braku tych kondensatorów.

    Dodano po 9 [minuty]:

    mat452 napisał:
    Odnośnie lampy AL4 — posiadany egzemplarz jest produkcji RFT. Dokopałem się do informacji, które mówią, że ta firma produkowała AL4 jako tetrodę. Czy to zjawisko piszczenia i błysków na siatce drugiej nie jest przypadkiem emisją wtórną z anody podczas rozgrzewania i przy wyższym napięciu anodowym? Zjawisko to występuje tylko na początku uruchamiania się radia, a ustaje, gdy napięcia osiągną wartości ze schematu.

    Iskrzenie podczas rozgrzewania, jeśli w obwodzie lampy nie ma żadnych nieprawidłowości, może świadczyć o lokalnych miejscach w pokryciu katody, w których występuje duże natężenie pola, a więc wzmożona emisja. Niedożarzona katoda (np. w trakcie rozgrzewania) jest wtedy podatna na iskrzenie. Może to być oderwany kawałek pokrycia. Spróbuj na zimno włączyć omomierz między siatkę pierwszą, a połączone razem siatkę drugą i katodę. Następnie lampę z umiarem opukaj, potrząśnij.
    AL4, EL3, EL11 RFT to były dość specyficzne tetrody. Nie miały zjawiska dynatronowego. Można by je nazwać pentodami z wirtualną siatką trzecią. Jak zajrzysz od góry do środka systemu elektrod, zauważysz nieproporcjonalnie dużą średnicę anody względem średnicy siatki ekranującej. Właśnie tym sposobem osiągnięto obniżenie potencjału w przestrzeni s2-a, by uniknąć zjawiska dynatronowego.
  • #37 21714136
    mat452
    Poziom 10  
    Posty: 48
    Ocena: 2
    OTLamp napisał:
    Spróbuj na zimno włączyć omomierz między siatkę pierwszą, a połączone razem siatkę drugą i katodę. Następnie lampę z umiarem opukaj, potrząśnij.

    Jakiego tutaj spodziewać się wyniku?
    Ta lampa zachowuje się normalnie przy napięciu niższym o 20 V niż na schemacie.
    Przy napięciu według schematu lekkie jej opukiwanie powodowało trzaski w głośniku; przy niższym — nie.
    Trzaski i piski objawiają się poświatą w obrębie drugiej siatki.
  • #38 21714599
    aksakal
    Specjalista - urządzenia lampowe
    Posty: 8934
    Pomógł: 1668
    Ocena: 2992
    Czego oczekujesz od kolegów ? Nie oczekuj, że wskażą Ci konkretny powód problemu! Nie ma tu wróżbitów! Wszystkie możliwe przyczyny koledzy wskazali w poprzednich postach.. A konkretny powód można ustalić nie przez wróżenie, ale przez testowanie i analizę jego wyników.Jeśli po tak wielu profesjonalnych poradach i zaleceniach nie możesz zlokalizować problemu, to nie jest to czyjaś wina, ale twój problem i bieda! Radio z podejrzaną lampą przed tobą . Ty i tylko Ty możesz zastąpić ją na gwarantowano sprawną i wszystko się wyjaśni!. Wszyscy serwisanci wiedzą co jeśli podczas stukania w balon lampy pojawiają się hałas i trzaski , iskry - taka lampa jest bez kompromisów wymieniana bez wyjaśnienia przyczyn problemu, ponieważ nie ma sposobów na przywrócenie takich lamp do życia! A jeśli zmniejszenie napięcia eliminuje przyczynę problemu, to nie znaczy . że to nie jest tymczasowe i że po pewnym czasie nie wystąpi ponownie.
  • #39 21714756
    mat452
    Poziom 10  
    Posty: 48
    Ocena: 2
    Zapytałem tylko odnośnie proponowanego pomiaru omomierzem: jakiego spodziewać się wyniku, więc po co te wykrzykniki? Nie jestem jakimś ćwierćinteligentem, by się nie domyśleć, że ta lampa jest najprawdopodobniej uszkodzona.
  • #40 21714820
    aksakal
    Specjalista - urządzenia lampowe
    Posty: 8934
    Pomógł: 1668
    Ocena: 2992
    mat452 napisał:
    Moje spostrzeżenia odnośnie pracy lampy AL4: Gdy odbiornik pracował w pozycji "na boku", nie działy się w lampie żadne dziwne rzeczy ani żadne trzaski. Po powrocie chassis do pozycji pracy, trzaski i piski wróciły.

    Już po tym przypadkowym eksperymencie można było zrozumieć, że problem leży w lampie.
  • #41 21715163
    OTLamp
    Specjalista - urządzenia lampowe
    Posty: 2335
    Pomógł: 334
    Ocena: 504
    mat452 napisał:

    Jakiego tutaj spodziewać się wyniku?

    Nie powinno być tam żadnej znaczącej oporności, nawet rzędu megaomów. Omomierz należy przełączyć właśnie na zakres rzędu megaomów i obserwować wskazanie podczas opukiwania, potrząsania. Lampę oczywiście należy wyciągnąć z odbiornika. Jeśli ten test niczego nie wykaże, możliwą przyczyną może być uszkodzony zgrzew którejś z elektrod, względnie kiepski lut styków podstawki.
  • #42 21715248
    mat452
    Poziom 10  
    Posty: 48
    Ocena: 2
    >>21715163
    Z pomiarów wychodzi wartość rzędu 3,4 MΩ.
  • #44 21715321
    Krzysztof Kamienski
    Poziom 43  
    Posty: 21888
    Pomógł: 2032
    Ocena: 5155
    @mat452 Kolego Szanowny. Skończ wreszcie z tym ,,pudrowaniem trupa", bo sam fakt zmiany działania przy zmianie pozycji lampy, już ja dyskwalifikuje. Kol. @aksakal opisał Ci to dokładnie, inni Koledzy też. Lampa jest uszkodzona, taka rezystancja wskazuje, że kawałki okładziny emisyjnej z katody odpadły od grzejnika i coś tam zwierają.
  • #45 21715360
    jozgo
    Poziom 42  
    Posty: 7332
    Pomógł: 1019
    Ocena: 1329
    Poświata w obrębie drugiej siatki i jej żarzenie to brak napięcia na anodzie.
    Tu może przerwa, zły styk na zimno wewnątrz lampy anoda - cokół.
    I skończmy ten doktorat.

Podsumowanie tematu

✨ Dyskusja dotyczy różnic napięcia wyjściowego w trzech lampach prostowniczych AZ1 używanych w odbiornikach radiowych, w tym NOS, lampy z radia Stolica oraz oryginalnej z Telefunkena. Różnice napięć (260 V, 275 V, 300 V) wynikają głównie z emisji katody, stopnia zużycia lamp, tolerancji produkcyjnych oraz charakterystyki wewnętrznej lamp. Wyższe napięcie w NOS wynika z nowej katody o większej emisji, co powoduje mniejsze obciążenie transformatora i lampy prostowniczej. Wskazano, że układy lampowe mają dużą tolerancję na zmiany napięcia, jednak w starszym sprzęcie lepiej unikać zbyt wysokich wartości ze względu na starzenie się izolacji. W przypadku odbiornika Stolica, gdzie napięcie nominalne jest niższe, zastosowanie lampy dającej wyższe napięcie może nie być optymalne, ale dawniej wymieniano lampy na nowe zamiast stosować rezystory redukcyjne. Problemy z lampą AL4, takie jak trzaski i zmienne napięcie, mogą wynikać z uszkodzonych kondensatorów sprzęgających lub złych styków w podstawce lampy. Zalecane jest czyszczenie styków i wymiana kondensatorów filtrujących. Wymiana transformatora na napięcie 240 V oraz stosowanie rezystorów redukcyjnych za lampą prostowniczą to metody regulacji napięcia. Ogólnie, różnice napięć są naturalne i wynikają z cech lamp próżniowych oraz warunków pracy, a ich wpływ na odbiornik jest zwykle niewielki, choć w zabytkowych urządzeniach warto dbać o obniżenie napięcia dla bezpieczeństwa izolacji.
Wygenerowane przez model językowy.
REKLAMA