logo elektroda
logo elektroda
X
logo elektroda
REKLAMA
REKLAMA
Adblock/uBlockOrigin/AdGuard mogą powodować znikanie niektórych postów z powodu nowej reguły.

Dlaczego stare przyłącza energetyczne miały 3 druty, a nie 2 lub 4?

tymowercz 23 Mar 2024 20:34 2943 56
Najlepsze odpowiedzi

Dlaczego dawne przyłącza energetyczne do budynków miały czasem tylko trzy przewody zamiast dwóch lub czterech?

Stare przyłącza z trzema przewodami wynikały z dawnych, różnych standardów zasilania i ochrony: spotykano układy 2×110 V później przerabiane na 220 V oraz przyłącza 3P+PE albo 2-fazowe TN-C, gdzie nie prowadzono osobnego przewodu neutralnego [#21016580] [#21017737] W takich instalacjach ochronę realizowano przez uziemienie, a nie przez dzisiejsze oddzielne N i PE; jako uziemienie wykorzystywano lokalny uziom, a czasem nawet instalację wodociągową [#21016735] [#21016798] Na Śląsku i przy obiektach przemysłowych spotykano też 3×220 V, więc trzy przewody nie musiały oznaczać „jednofazy” w dzisiejszym sensie [#21016665] [#21019726] Bywał również dodatkowy przewód do sterowania taryfą, rozprowadzający sygnał z centralnego zegara do liczników w kamienicy lub całej wiosce [#21016672] [#21019483] Krótko: liczba żył zależała od epoki, układu sieci i dodatkowych funkcji, a nie od jednego uniwersalnego schematu [#21016672] [#21016735]
Wygenerowane przez model językowy.
REKLAMA
  • #1 21016555
    tymowercz
    Poziom 5  
    Posty: 19
    Ocena: 1
    Witam. Ciekawi mnie jedna rzecz. Dlaczego niektóre stare przyłącza energetyczne do budynków miały tylko 3 druty a nie 2 lub 4?
  • REKLAMA
  • #2 21016562
    rtesadfg56
    Poziom 29  
    Posty: 1107
    Pomógł: 141
    Ocena: 255
    Bo byly jednofazowe. Szach - mat. :>
    Moderowany przez krzysiek7:

    3.1.11. Publikowanie wpisów nie zawierających merytorycznej treści, zawierających szkodliwe porady, porady nie będące próbą rozwiązania problemu oraz publikowanie identycznych wpisów następujących po sobie lub powtarzających informacje ujęte w toku dyskusji.

  • #3 21016577
    tymowercz
    Poziom 5  
    Posty: 19
    Ocena: 1
    To czemu 3 a nie 2?
  • Pomocny post
    #4 21016580
    krzysiek7
    Moderator Elektrycy
    Posty: 4860
    Pomógł: 678
    Ocena: 1934
    tymowercz napisał:
    Dlaczego niektóre stare przyłącza energetyczne do budynków miały tylko 3 druty a nie 2 lub 4?

    Osobiście się z takimi nie miałem okazji spotkać, ale podejrzewam, że chodzi o przyłącza sieci 2 x 110 V, które później przerobiono na jednofazowe 220 V.
  • #5 21016584
    tymowercz
    Poziom 5  
    Posty: 19
    Ocena: 1
    Mogło też tak być. Dzięki za odpowiedź :)
  • #6 21016591
    tymowercz
    Poziom 5  
    Posty: 19
    Ocena: 1
    Udało mi się dzięki pomocy miłych ludzi, którzy odpisali na mój post.
  • REKLAMA
  • #7 21016593
    klm787
    Poziom 37  
    Posty: 3077
    Pomógł: 442
    Ocena: 938
    tymowercz napisał:
    miały tylko 3 druty

    Faktycznie.
    Z tego co pamiętam, a nie interesowałem się wtedy takimi rzeczami.
    Widziałem to w latach osiemdziesiątych, zapewne było to jeszcze wcześniej, no ale niestety. Wtedy na świecie mnie nie było.

    Niektóre przyłącza napowietrzne miały tylko trzy druty.
    Tak, że zadający pytanie ma z mojej strony pełne poparcie.

    Niestety udokumentować tego wtedy nie mogłem gdyż wykonywanie fotek w tym czasie było przeznaczone tylko dla uprzywilejowanych, nie wspominając o sprzęcie jaki trzeba było posiadać.
    W "sieci" też nie udało mi się znaleźć fotki takiego starego "prawdopodobnie" trójfazowego przyłącza w postaci tylko trzech "drutów"
  • REKLAMA
  • Pomocny post
    #8 21016610
    krzysiek7
    Moderator Elektrycy
    Posty: 4860
    Pomógł: 678
    Ocena: 1934
    Temat obejmujący historię elektryfikacji, otwieram aby inni mogli się wypowiedzieć.
  • Pomocny post
    #9 21016629
    klm787
    Poziom 37  
    Posty: 3077
    Pomógł: 442
    Ocena: 938
    Bo do dzisiejszego dnia pamiętam.
    Jak jako mały chłopiec wędrowałem ze szkoły do domu, a po drodze tylko jedno gospodarstwo miało przyłącze na trzech przewodach.

    Pozostałe (przypominam, lata 80-te) cztery, lub dwa.
    Cztery lub dwa?
    Wiadoma rzecz.

    Ale trzy??

    Po chwili namysłu, zastanawiania się przypomniałem sobie.
    Prawdopodobnie będzie to istotne w dyskusji.
    Owe trzy "druty" przewody szły tylko do stodoły, budynku gospodarczego.
    A dom był zasilany prawdopodobnie osobno.
  • #10 21016641
    tymowercz
    Poziom 5  
    Posty: 19
    Ocena: 1
    Mieszkam na Śląsku w mieście i na większości kamienic widuje pozostałości po tym przyłączu. Zrobiłem zdjęcie jednej z kamienic i tego przyłącza. Mam nadzieję że zdjęcie widać
    Załączniki:
    • Dlaczego stare przyłącza energetyczne miały 3 druty, a nie 2 lub 4? IMG_20240323_213134.jpg (844.76 KB) Musisz być zalogowany, aby pobrać ten załącznik.
  • Pomocny post
    #11 21016665
    Krzysztof Reszka
    VIP Zasłużony dla elektroda
    Posty: 10574
    Pomógł: 609
    Ocena: 1548
    tymowercz napisał:
    Mieszkam na Śląsku

    No i wszystko jasne 3x 220 V zapewne gdzieś przy byłej kopalni.
  • #12 21016669
    tymowercz
    Poziom 5  
    Posty: 19
    Ocena: 1
    Byłej KWK Mysłowice.
  • Pomocny post
    #13 21016672
    zbich70
    Poziom 43  
    Posty: 17147
    Pomógł: 1171
    Ocena: 6602
    krzysiek7 napisał:
    Osobiście się z takimi nie miałem okazji spotkać, ale podejrzewam, że chodzi o przyłącza sieci 2 x 110 V, które później przerobiono na jednofazowe 220 V.
    Mam jeszcze kilka ciekawostek być może związanych z tym tematem, z którymi się spotkałem.

    1. Do dziś stosuje się zasilanie 3P+PE, przy czym PE pochodzi z lokalnego uziomu w układzie obecnie znanym jako TT (dawniej uziemianie) i trzy żyły na zasilaniu wystarczą. Ale to bardziej w przemyśle i ich wewnętrznych instalacjach rozdzielczych, aczkolwiek z tego co wiem, w sieciach komunalnych też to było stosowane.

    2. Na liniach nn występuje też jeden lub dwa przewody dodatkowe, zasilające skojarzone oświetlenie drogowe. Oczywiście tylko wzdłuż linii bo oprawy są tylko na słupach linii, ale nie zawsze tak było.
    Spotkałem przypadki, że oprawa oświetlenia gminnego była zamocowana na elewacji budynku i do niego był doprowadzony trzeci lub piąty przewód przyłącza, z którego zasilana była ta oprawa.

    3. Przypadek trzeci jest najbardziej kuriozalny, a młodym może to się nie mieścić w głowie, ale w głębokim PRL-u tak było.
    Dodatkowy przewód służył do... uwaga!... przełączania stref taryfowych w licznikach.
    Tak było - na całą wioskę był tylko jeden mechaniczny zegar sterujący licznikami, zainstalowany w trafostacji i sygnał był doprowadzony dodatkowym przewodem wzdłuż całej linii i w przyłączach też.
    Nie uwierzyłbym w ten absurd, gdybym nie wykonywał kilu przebudów tych wiekowych WLZ. Faktycznie przewód od 3. lub 5. izolatora na szczycie, był doprowadzony do tablicy licznikowej dokładnie w miejscu, gdzie później zainstalowano indywidualny zegar sterujący. Nadal w to nie wierzyłem, ale emerytowani koledzy (niektórzy obecnie już nieżyjący) to potwierdzili.
  • #14 21016685
    tymowercz
    Poziom 5  
    Posty: 19
    Ocena: 1
    A w jakim celu było 3x 220?
    Jedna osoba mi mówiła, że to przyłącze siłowe z zakopaną bednarką zamiast N. Prawda to?
  • Pomocny post
    #15 21016696
    Matheu
    Poziom 25  
    Posty: 1005
    Pomógł: 61
    Ocena: 301
    Krzysztof Reszka napisał:
    No i wszystko jasne 3x 220 V zapewne gdzieś przy byłej kopalni.
    Znaczy- układ IT?
    (dopytuję się, bo nie powiedziałeś tego-> Wprost)
  • #16 21016729
    tymowercz
    Poziom 5  
    Posty: 19
    Ocena: 1
    Też mi się tak wydaje, że IT
  • #17 21016735
    kkas12
    Poziom 43  
    Posty: 17367
    Pomógł: 1073
    Ocena: 4277
    tymowercz napisał:
    Jedna osoba mi mówiła, że to przyłącze siłowe z zakopaną bednarką zamiast N. Prawda to?
    Jaki byłby sens prowadzenia przewodów fazowych linią napowietrzną a pod nią zakopać bednarkę?
    Pomiędzy bajki włóż tę teorię.

    Wtedy nie było ani IT, ani TT.
    Był sposób ochrony przed porażeniem. A było nim uziemienie.
    Dziś nazwalibyśmy go TT pod warunkiem, że ówczesne trafa miały punkt zerowy uziemiony.
    Jednak nie chodziło o to by w przypadku pojawienia się w wyniku uszkodzenia izolacji odbiornika gdy faza pojawi się na obudowie doszło do wyzwolenia zabezpieczenia, ale o to by uziemiona obudowa nie dopuściła do pojawienia sie niebezpiecznego napięcia pomiędzy podłożem a korpusem maszyny.
    Ot, taka namiastka połączeń wyrównawczych
  • #18 21016760
    tymowercz
    Poziom 5  
    Posty: 19
    Ocena: 1
    (To jest coś co mi powiedziała jedna osoba) chciałem się upewnić czy tak to może wyglądać.
  • #19 21016769
    klm787
    Poziom 37  
    Posty: 3077
    Pomógł: 442
    Ocena: 938
    kkas12 napisał:
    Wtedy nie było ani IT, ani TT.

    No właśnie.
    Kiedy takie, i nie tylko takie układy powstały?
    Bo jak wiadomo w latach 80-tych i wcześniej. A nawet i odrobinę później.
    Wyłączniki różnico prądowe raczej nie były powszechnie dostępne.

    Co było przeszkodą, aby takie sieci, układy powstały wcześniej?
  • #20 21016779
    kkas12
    Poziom 43  
    Posty: 17367
    Pomógł: 1073
    Ocena: 4277
    Bo zanim pojawiły się dzisiejsze nazwy układów był sposób ochrony przed porażeniem jak wcześniej pisałem
    I tym sposobem było uziemienie i było zerowanie.
    Wszystko więc zależało od tego jak zbudowano linię zasilającą.
  • #21 21016790
    tymowercz
    Poziom 5  
    Posty: 19
    Ocena: 1
    Czyli to przyłącze 3 fazowe z ochroną przed porażeniem w postaci uziemienia?
    Czy każdy budynek miał własne uziemienie ochronne?
    Mam jeszcze jedno zdjęcie tego typu przyłącza

    Złącze elektryczne z trzema fazami na ścianie budynku.
  • Pomocny post
    #22 21016798
    kkas12
    Poziom 43  
    Posty: 17367
    Pomógł: 1073
    Ocena: 4277
    Uziemień raczej nie było bo budynki najczęściej były o wiele starsze jak elektryczność.
    Ale za to była w nich instalacja wdociągowa i to ona jako uziemienie była wykorzystywana.
  • REKLAMA
  • Pomocny post
    #23 21016803
    Krzysztof Reszka
    VIP Zasłużony dla elektroda
    Posty: 10574
    Pomógł: 609
    Ocena: 1548
    kkas12 napisał:
    Uziemień raczej nie było

    Krzysztof na Ślasku były. Zurbanizowanie i bliskość obietktów przemysłowych powodowała że nie było z tym trudno.
  • #24 21016989
    vodiczka
    Poziom 43  
    Posty: 30216
    Pomógł: 1185
    Ocena: 4299
    kkas12 napisał:
    Dziś nazwalibyśmy go TT pod warunkiem, że ówczesne trafa miały punkt zerowy uziemiony.
    albo IT gdyby punkt zerowy transformatora nie był uziemiony.
  • #25 21017622
    CMS
    VIP Zasłużony dla elektroda
    Posty: 8451
    Pomógł: 258
    Ocena: 2591
    Wczesniej nie zwracałem na to uwagi, ale ten temat dał mi do myślenia. Mieszkam w starej kamienicy (Warszawa Włochy) i głowę daje, że przed remontem elewacji kilka lat temu też miałem na ścianie trzy "porcelanki". Kamienica obok nie ma zrobionej elewacji, więc wyszedłem na balkon i co widzę...


    Ceglana ściana starej kamienicy z porcelanowymi izolatorami i widocznymi przewodami elektrycznymi.
  • #26 21017640
    zbich70
    Poziom 43  
    Posty: 17147
    Pomógł: 1171
    Ocena: 6602
    CMS napisał:
    wyszedłem na balkon i co widzę...
    No ja widzę trzy izolatory, ale cztery haki.
    Czwarty izolator został odkręcony (albo raczej potłuczony) a na goły hak założono AsXSn.
  • #27 21017673
    CMS
    VIP Zasłużony dla elektroda
    Posty: 8451
    Pomógł: 258
    Ocena: 2591
    Mi się wydaje, że ten hak na którym wisi przewód jest dołożony. Zwróć uwagę, że po pierwsze trzy haki z izolatorami są wbite, a ten jeden wmurowany, po drugie dwa górne są ładnie w linii, a ten dołożony jest wyżej niż jego kolega z lewej strony. Mogę się mylić ale dla mnie tak to wygląda. No i jak wspomniałem jestem prawie, że pewien, że na moim budynku tez były trzy izolatory. Kamienica ma ok. 100 lat.
  • #28 21017699
    tymowercz
    Poziom 5  
    Posty: 19
    Ocena: 1
    Izolatory też pewnie mają 100 lat.

    Dodano po 2 [minuty]:

    Czemu wtedy nie doprowadzano N?
  • Pomocny post
    #29 21017737
    Magic_moon
    Poziom 32  
    Posty: 2042
    Pomógł: 193
    Ocena: 335
    Jako że pracuję w brygadzie sieciowej w Tauronie, to informuję że czasami budynki czy też lokale były zasilone z 2 faz, w układzie TN-C.
  • Pomocny post
    #30 21017796
    dasilvaart
    Poziom 24  
    Posty: 487
    Pomógł: 62
    Ocena: 112
    Z opowieści starszych kolegów (czyli rozmowy z przed 20 lat) coś mi świta, że były jakieś dyskusje, że ta dodatkowa linka służyła do sterowania "taryfą" - ale to tylko z wspomnień z przed lat. A najgorsze, że ci którzy mogli by coś pamiętać od dawien dawna na emeryturze.

    Z podobnych ciekawostek to jest linia WN z 4 linkami (jadąc autostradą po Niemczech to przyuważyłem ) Ale to w Niemczech więc nie dotyczy tematu :)

    ps. jak by ktoś zauważył 2 małe izolatory całkiem osobno od linii zasilającej to mogły być druty "kołchoźnika" - czyli radiowęzeł -
    na pewno był puszczany sygnał z wieży Mariackiej; "Matysiakowie" a reszty nie pamiętam

Podsumowanie tematu

✨ Dyskusja dotyczyła przyczyn stosowania starych przyłączy energetycznych z trzema przewodami zamiast dwóch lub czterech. Wskazano, że takie przyłącza często były jednofazowe lub opierały się na układzie 2x110 V, który później przekształcano na 220 V. Trzy przewody mogły odpowiadać trzem fazom bez przewodu neutralnego, co wiązało się z układem IT lub TT, gdzie uziemienie było realizowane przez instalację wodociągową lub lokalny uziom, a nie przez przewód neutralny. W niektórych przypadkach trzeci przewód służył do sterowania taryfą lub oświetleniem zewnętrznym. Wspomniano także o historycznych rozwiązaniach ochrony przeciwporażeniowej, takich jak zerowanie i uziemienie, stosowanych przed powszechnym wprowadzeniem wyłączników różnicowoprądowych. Przyłącza te występowały często w starszych kamienicach, szczególnie na Śląsku i w Warszawie, a ich pozostałości można było zobaczyć na izolatorach porcelanowych. Wspomniano również o różnorodności napięć w różnych dzielnicach Warszawy w przeszłości (np. 2x110 V, 110 V, 220 V międzyfazowe). Dodatkowo poruszono temat linii kolejowych i trakcyjnych z różnymi układami przewodów oraz o historycznych liniach telefonicznych i radiowęzłach.
Wygenerowane przez model językowy.
REKLAMA