W polskim sprzęcie pomiarowym często można spotkać filtry produkowane przez zakłady Silesia. Schemat na obudowie pozwala na omówienie każdej części tego filtru – zadaniem dławika na wejściu jest tłumienie zakłóceń wspólnych (common-mode), czyli takich, które pojawiają się równocześnie na przewodach L i N względem PE. Dwa kondensatory typu Y tworzą ścieżkę niskiej impedancji do uziemienia dla prądów wysokiej częstotliwości. Kondensator typu X ma za zadanie tłumić zakłócenia różnicowe (differential-mode), czyli takie, które pojawiają się między przewodami L a N. Działa jak bocznik dla prądów wysokiej częstotliwości, umożliwiając ich przepływ poza odbiornikiem (resztą urządzenia).
Jakie są z nimi problemy?
Filtry te budowano w oparciu o kondensatory papierowe. Obudowa filtru była wypełniana smołą, a całość zamykano żywicą epoksydową. Po latach ta żywica często pęka i do wnętrza dostaje się wilgoć. Kondensatory dostają upływności, więc może się stać kilka rzeczy. Zwykle kończyło się tak, że po podpięciu do sieci filtr wybucha z wielkim hukiem lub powoli się rozpręża, obrzucając wnętrze urządzenia smołą. Naprawa polega na usunięciu filtru, który można zastąpić nowoczesną konstrukcją fabryczną, zrobioną na kondensatorach foliowych, albo można go po prostu wyciąć, licząc się z większym poziomem zakłóceń. Smołę można łatwo usunąć benzyną ekstrakcyjną albo preparatem WD-40.
Bardzo podobna historia jest z kondensatorami RIFA.
Niektórzy powiadają, że Surstrommingi to najgorsza rzecz, jaką dali światu Szwedzi, lecz moim zwycięzcą plebiscytu są te kondensatory papierowe. Społeczność forum EEV Blog często żartuje, że rozwinięciem nazwy RIFA jest „replace if found, always!” Obudowa kondensatora to po prostu warstwa żywicy, która po latach pęka i pojawia się upływ. Sporo sprzętu pomiarowego marki Tektronix naprawiłem, po prostu zastępując RIFy dobrej jakości kondensatorami polipropylenowymi WIMA albo Wurth Electronics.
Problem nie jest domeną Tektronixa - w oscyloskopach cyfrowych HP z lat 90. takie kondensatory siedziały w filtrach zintegrowanych z gniazdkiem i przełącznikiem. Najgorzej - ciężko jest dostać taki filtr do wszystkiego.
Fajne? Ranking DIY
następnym razem dam coś lepszego
