Sansui AU-X1, wzmacniacz pod wieloma względami ciekawy, najszybszy wzmacniacz w tamtym okresie, być może nadal jeden z najszybszych, powstawał w czasie wyścigu Japońskich producentów.
Pomimo ogromnej sympatii do firmy, muszę przyznać, że model ten był mocno niedopracowany, wypuszczony do sprzedaży zbyt szybko, przez co ulegał uszkodzeniu czasem nawet w salonach audio. A wszystko przez wzbudzanie się.
Wzbudzały się stopnie końcowe, preamp, preamp phono...o przyczynach i rozwiązaniach opowiem później
Ten egzemplarz oczywiście trafił na serwis uszkodzony, wzmacniacz włącza się ale nie wychodzi z trybu protect.
W pierwszej kolejności zabrałem się za końcówki mocy
I szybko okazało się, że wzmacniacz już był naprawiany, niestety mało fachowo.
Wstępne pomiary napięć zasilających stopnie mocy są prawidłowe, jeden z kanałów na wyjściu ma pełne napięcie zasilania.
Dalsze oględziny ujawniły uszkodzonych 6 tranzystorów mocy, tranzystor kompensacji prądu spoczynkowego, diodę 1N34A, jeden tranzystor 2SA1845 oraz 3 z 6 rezystorów bezpiecznikowych.
Wzmacniacz wcześniej był już naprawiany m.in wymienione były wszystkie tranzystory 2SA992 / 2SC1845, chcąc zachować pewien standard naprawy wszystkie tranzystory zostały wymienione na nowe pochodzące z tej samej partii produkcyjnej. Zostały również wymienione wszystkie kondensatory Black Flag na odpowiedniki - te kondensatory to jedna z przyczyn uszkodzeń tych wzmacniaczy
Wszystkie wymiany zostały przeprowadzone w obu kanałach, został usunięty klej pod kondensatorami, kondensatory po pomiarach również kwalifikowały się do wymiany.
Łącznie w obu kanałach wymienionych zostało:
12 tranzystorów mocy
12 tranzystorów 2SC1845
8 tranzystorów 2SA992
2 diody 1N34A
2 diody MV-12
22 kondensatory elektrolityczne
14 kondensatorów stałych
12 rezystorów bezpiecznikowych
Płytki zostały rozlutowane i ponownie polutowane oraz umyte po lutowaniu.
Kolejne zostały poddane przeglądowi moduły wzmacniaczy gramofonowych dla sekcji MM
Usunięty klej pod kondensatorami
Pomiary rezystorów bezpiecznikowych
Pomiary kondensatorów elektrolitycznych oraz wymiana wszystkich 12 kondensatorów, wymiana 8 kondensatorów stałych.
Następnie przegląd przeszły moduły dla sekcji MC gdzie wymienionych zostało 4 diody MV-103 oraz 10 kondensatorów, usunięty został również klej.
Została przelutowana płyta główna wzmacniaczy gramofonowych orz usunięty klej, wymienione 2 kondensatory, wyczyszczone przekazniki.
Następnie przegląd płytki mutingu F-2773 na której usunięty został klej, wymienionych 6 kondensatorów, płytka przelutowana i umyta.
Kolejna płytka poddana przeglądowi to płytka zasilacza i protektora, F-2781 na której wymieniona została dioda MV-12 oraz 7 kondensatorów, wyczyszczony przekaznik, punkty lutownicze naprawione, płytka umyta po lutowaniu.
Następnie przyszedł czas na płytkę zasilaczy stabilizowanych F-2778 na której wymienionych zostało 8 diod MV-12, 32 kondensatory oraz 4 rezystory, usunięty został klej pod kondensatorami, oczyszczone wyprowadzenia rezystorów, plytka polutowana oraz umyta.
Wymiana żarówek na diody
Ostatnim punktem prac było czyszczenie przełączników oraz potencjometrów, przegląd płytki wzmacniacza liniowego na której zostało wymienionych większość kondensatorów, płytka przelutowana i umyta.
Potencjometry i przełączniki przygotowane do demontażu
Potencjometr głośności
Ślizgacz przed czyszczeniem
Ślizgacz po czyszczeniu
Przełącznik przed czyszczeniem
Przełącznik po czyszczeniu
Potencjometr nitowany
Usunięcie nitu na tokarce
Wiercenie otworu
Potencjometr rozebrany
Ślizgacz przed czyszczeniem
Ślizgacz po czyszczeniu
Złożony potencjometr po czyszczeniu
Wstępne testy
Na koniec ustawienie wszystkich 14 punktów pracy:
Prąd spoczynkowy końcówek mocy
Offset końcówek mocy
Napiecia zasilacza wzmacniaczy MM
Napiecia zasilacza wzmacniaczy MC
Offset wzmacniaczy liniowych
Offset wzmacniaczy phono MM
Offset wzmacniaczy phono MC
Model AU-X1 był "poprawiany" przez cały okres produkcji, eliminowano kolejno problemy, znalezienie 2 takich samych egzemplarzy graniczy z cudem, przez lata zbierania doświadczenia było możliwe ustalenie wszystkich fabrycznych modyfikacji, spisanie ich i wdrażanie w naprawianych egzemplarzach.
Najpilniejsze:
- Wymiana kondensatorów Black flag
- Modyfikacja masy preampu liniowego
Poprzez 3 połączone w gwiazdę kondensatory
- Modyfikacja masy płyty głównej pre gramofonowego
Poprzez 3 połączone w gwiazdę kondensatory
(Najczęściej wprowadzona już w fabryce)
- Wymiana rezystorów bezpiecznikowych
Mniej pilne ale warte zrobienia:
- Zmiana wartości kondensatorów odsprzegajqcych pre-drivery 33pF do 47pF
(Często wprowadzone już w fabryce)
- Usunięcie kondensatorów ceramicznych preampow MM
- Wymiana diod MV-12 na 2 połączone szeregowo diody 1N4148 (8 w zasilaczu, 2 w końcówkach mocy, 2 w preampie)
Nie wpływające na awaryjność ale poprawia stabilność offsetu
- Modyfikacja masy preampow MM, odcięcie wejścia nieodwracajacego i połączenie kondensatorem 0.33uF, następnie wejście tranzystora połączyć rezystorem 1M z wyjściem stopnia MM
Częstym problemem jest też brak możliwości ustawienia napiecia +/-11V, należy wtedy zmienić wartość rezystora R73 oraz R04 z 5.6k na 3.9k
Z kolei brak stabilności napięć najczęściej wynika z problemów z rezystorami ograniczającymi R41 do R44, schemat oczywiście zawiera błąd, w rzeczywistości są to dwa połączone szeregowo rezystory o wypadkowej wartości 13.8 ohm
Warto dodać ciekawostkę, że inżynierowie poprawiali konstrukcje wzmacniacza praktycznie przez cały okres produkcji, ostatnia modyfikacja było całkowite przeprojektowanie płyty głównej preampu gramofonowego.
Szczegółowe objaśnienie w tym filmie (na filmie jest inny egzemplarz)
Cześć 1
https://youtu.be/C1Ilrp4scjY?si=-HP6IUHn54yqz4nA
Cześć 2
https://youtu.be/I2uhS9kZ9W4?si=LQ5RfFfK239HcJwf
Pomimo ogromnej sympatii do firmy, muszę przyznać, że model ten był mocno niedopracowany, wypuszczony do sprzedaży zbyt szybko, przez co ulegał uszkodzeniu czasem nawet w salonach audio. A wszystko przez wzbudzanie się.
Wzbudzały się stopnie końcowe, preamp, preamp phono...o przyczynach i rozwiązaniach opowiem później
Ten egzemplarz oczywiście trafił na serwis uszkodzony, wzmacniacz włącza się ale nie wychodzi z trybu protect.
W pierwszej kolejności zabrałem się za końcówki mocy
I szybko okazało się, że wzmacniacz już był naprawiany, niestety mało fachowo.
Wstępne pomiary napięć zasilających stopnie mocy są prawidłowe, jeden z kanałów na wyjściu ma pełne napięcie zasilania.
Dalsze oględziny ujawniły uszkodzonych 6 tranzystorów mocy, tranzystor kompensacji prądu spoczynkowego, diodę 1N34A, jeden tranzystor 2SA1845 oraz 3 z 6 rezystorów bezpiecznikowych.
Wzmacniacz wcześniej był już naprawiany m.in wymienione były wszystkie tranzystory 2SA992 / 2SC1845, chcąc zachować pewien standard naprawy wszystkie tranzystory zostały wymienione na nowe pochodzące z tej samej partii produkcyjnej. Zostały również wymienione wszystkie kondensatory Black Flag na odpowiedniki - te kondensatory to jedna z przyczyn uszkodzeń tych wzmacniaczy
Wszystkie wymiany zostały przeprowadzone w obu kanałach, został usunięty klej pod kondensatorami, kondensatory po pomiarach również kwalifikowały się do wymiany.
Łącznie w obu kanałach wymienionych zostało:
12 tranzystorów mocy
12 tranzystorów 2SC1845
8 tranzystorów 2SA992
2 diody 1N34A
2 diody MV-12
22 kondensatory elektrolityczne
14 kondensatorów stałych
12 rezystorów bezpiecznikowych
Płytki zostały rozlutowane i ponownie polutowane oraz umyte po lutowaniu.
Kolejne zostały poddane przeglądowi moduły wzmacniaczy gramofonowych dla sekcji MM
Usunięty klej pod kondensatorami
Pomiary rezystorów bezpiecznikowych
Pomiary kondensatorów elektrolitycznych oraz wymiana wszystkich 12 kondensatorów, wymiana 8 kondensatorów stałych.
Następnie przegląd przeszły moduły dla sekcji MC gdzie wymienionych zostało 4 diody MV-103 oraz 10 kondensatorów, usunięty został również klej.
Została przelutowana płyta główna wzmacniaczy gramofonowych orz usunięty klej, wymienione 2 kondensatory, wyczyszczone przekazniki.
Następnie przegląd płytki mutingu F-2773 na której usunięty został klej, wymienionych 6 kondensatorów, płytka przelutowana i umyta.
Kolejna płytka poddana przeglądowi to płytka zasilacza i protektora, F-2781 na której wymieniona została dioda MV-12 oraz 7 kondensatorów, wyczyszczony przekaznik, punkty lutownicze naprawione, płytka umyta po lutowaniu.
Następnie przyszedł czas na płytkę zasilaczy stabilizowanych F-2778 na której wymienionych zostało 8 diod MV-12, 32 kondensatory oraz 4 rezystory, usunięty został klej pod kondensatorami, oczyszczone wyprowadzenia rezystorów, plytka polutowana oraz umyta.
Wymiana żarówek na diody
Ostatnim punktem prac było czyszczenie przełączników oraz potencjometrów, przegląd płytki wzmacniacza liniowego na której zostało wymienionych większość kondensatorów, płytka przelutowana i umyta.
Potencjometry i przełączniki przygotowane do demontażu
Potencjometr głośności
Ślizgacz przed czyszczeniem
Ślizgacz po czyszczeniu
Przełącznik przed czyszczeniem
Przełącznik po czyszczeniu
Potencjometr nitowany
Usunięcie nitu na tokarce
Wiercenie otworu
Potencjometr rozebrany
Ślizgacz przed czyszczeniem
Ślizgacz po czyszczeniu
Złożony potencjometr po czyszczeniu
Wstępne testy
Na koniec ustawienie wszystkich 14 punktów pracy:
Prąd spoczynkowy końcówek mocy
Offset końcówek mocy
Napiecia zasilacza wzmacniaczy MM
Napiecia zasilacza wzmacniaczy MC
Offset wzmacniaczy liniowych
Offset wzmacniaczy phono MM
Offset wzmacniaczy phono MC
Model AU-X1 był "poprawiany" przez cały okres produkcji, eliminowano kolejno problemy, znalezienie 2 takich samych egzemplarzy graniczy z cudem, przez lata zbierania doświadczenia było możliwe ustalenie wszystkich fabrycznych modyfikacji, spisanie ich i wdrażanie w naprawianych egzemplarzach.
Najpilniejsze:
- Wymiana kondensatorów Black flag
- Modyfikacja masy preampu liniowego
Poprzez 3 połączone w gwiazdę kondensatory
- Modyfikacja masy płyty głównej pre gramofonowego
Poprzez 3 połączone w gwiazdę kondensatory
(Najczęściej wprowadzona już w fabryce)
- Wymiana rezystorów bezpiecznikowych
Mniej pilne ale warte zrobienia:
- Zmiana wartości kondensatorów odsprzegajqcych pre-drivery 33pF do 47pF
(Często wprowadzone już w fabryce)
- Usunięcie kondensatorów ceramicznych preampow MM
- Wymiana diod MV-12 na 2 połączone szeregowo diody 1N4148 (8 w zasilaczu, 2 w końcówkach mocy, 2 w preampie)
Nie wpływające na awaryjność ale poprawia stabilność offsetu
- Modyfikacja masy preampow MM, odcięcie wejścia nieodwracajacego i połączenie kondensatorem 0.33uF, następnie wejście tranzystora połączyć rezystorem 1M z wyjściem stopnia MM
Częstym problemem jest też brak możliwości ustawienia napiecia +/-11V, należy wtedy zmienić wartość rezystora R73 oraz R04 z 5.6k na 3.9k
Z kolei brak stabilności napięć najczęściej wynika z problemów z rezystorami ograniczającymi R41 do R44, schemat oczywiście zawiera błąd, w rzeczywistości są to dwa połączone szeregowo rezystory o wypadkowej wartości 13.8 ohm
Warto dodać ciekawostkę, że inżynierowie poprawiali konstrukcje wzmacniacza praktycznie przez cały okres produkcji, ostatnia modyfikacja było całkowite przeprojektowanie płyty głównej preampu gramofonowego.
Szczegółowe objaśnienie w tym filmie (na filmie jest inny egzemplarz)
Cześć 1
https://youtu.be/C1Ilrp4scjY?si=-HP6IUHn54yqz4nA
Cześć 2
https://youtu.be/I2uhS9kZ9W4?si=LQ5RfFfK239HcJwf
Fajne? Ranking DIY