Walka o utrzymanie niskiej ceny produktu wymusza kompromisy, które mogą skracać czas bezawaryjnego działania. Czy stosujecie rozwiązania wydłużające bezawaryjne działanie urządzeń elektronicznych?
Urządzenia pracujące na stand-by
Dla urządzeń bez mechanicznego wyłącznika zasilania, który całkowicie odcina dopływ energii od lat stosuję przedłużacze z wyłącznikiem, lub nawet wtyczki z wbudowanym wyłącznikiem. Telewizory, dekodery, monitory, pralki, zmywarki, mikrofalówki nie muszą pracować na stand-by. Częstą awarią jest uszkodzenie zasilacza poprzez wyeksploatowanie lub przepięcie w sieci. Wadą odłączania zasilania jest nieprawidłowy czas na wbudowanym zegarku lub dłuższy czas startu dekodera... Oczywiście są urządzenia, które warto aby posiadały ciągłe zasilanie np. radiobudziki lub pralka/zmywarka gdzie ustawiliśmy rozpoczęcie cyklu za 5 godzin gdy będzie tańsza taryfa. Mniej przepracowanych jałowo godzin pod napięciem potrafi wydłużyć żywotność urządzeń. Minimalnie zmniejszymy też przez takie działanie zużycie energii. Oczywiście nie ma to wpływu na zużycie mechaniczne, lub uszkodzenie elektroniczne np. triaków i przekaźników wykonawczych załączających odbiorniki dużej mocy np. grzałki. Dla AGD podłączonego do sieci wodociągowej, przy braku eksploatacji warto odcinać zaworem dopływ wody, ograniczymy ryzyko zalania.
Sterowniki dopuszkowe zasilane w sposób ciągły
Wygodnym rozwiązaniem są dopuszkowe lub w wersji na szynę radiowe przekaźniki sterowane pilotem. Urządzenia takie często zamknięte są w puszce podczas modernizacji instalacji. Zauważyłem dwa rodzaje zasilaczy radiowych przekaźników, są to zasilacze beztransformatorowe lub zasilacze impulsowe. W pierwszych kondensator foliowy traci pojemność lub uszkadza się dioda Zenera. Natomiast zasilacze impulsowe z czasem uszkadzają się ze względu na starzenie się kondensatorów elektrolitycznych lub częściej uszkadza się układ przetwornicy. Elementem wykonawczym urządzeń jest przekaźnik i reszta obwodu jest odizolowana galwanicznie, dlatego podaję zewnętrzne zasilanie DC. Zwykle radiowe przekaźniki wymagają zasilania 12V lub niektóre nowsze 5V. Zdarzyło mi się wykorzystać "12V" DC z pobliskiego zasilacza buforowego do zasilenia takich urządzeń po przerobieniu układu zasilającego i zmianie oznaczeń na obudowie. Wykorzystanie zasilacza transformatorowego do zasilenia grupy takich urządzeń znacząco wydłuża ich czas bezawaryjnej pracy.
Oświetlenie LED
W czasach oświetlenia żarowego soft starty wydłużały żywotność żarówek eliminując udar prądowy na zimnym włóknie. Oświetlenie LED często zoptymalizowane jest cenowo i wymuszana jest praca diod z dużym prądem i słabym chłodzeniem. W przypadku LED w formie "żarówek" modyfikacje są trudne. Natomiast dla gotowych plafonów i oświetlaczy z zewnętrznym lub wbudowanym zasilaczem stałoprądowym, bardziej zaawansowani elektronicy potrafią obniżyć wartość wymuszanego prądu. Jasność źródła maleje, jednak czas bezawaryjnej pracy rośnie znacząco.
Wypalające się styki przekaźników
Znana jest sztuczka doświadczonych elektroników polegająca na szeregowym połączeniu sekcji styków przekaźnika często przełączającego duże prądy. Taki sposób znacząco zwiększał czas bezawaryjnej pracy przekaźnika. Obecnie można zastanowić się nad modułem przekaźnika SSR. Półprzewodnikowy "przekaźnik" nie posiada mechanicznych styków, jednak należy liczyć się z mocą strat na triakach/tyrystorach oraz mniejszą odpornością na udary prądowe i napięciowe. Można pomyśleć też o tzw. "wiecznym przekaźniku" gdzie operacje łączeniowe wykonuje element półprzewodnikowy, następnie równolegle do półprzewodnika łączone są styki przekaźnika EMR.
Zabawki, które szybko rozładowują baterie lub psują się
W wielu zabawkach ze świecącymi elementami LEDy pracują z dużym prądem, który stopniowo uszkadza diody i szybko rozładowuje baterię. Wystarczy dobrać szeregowy rezystor 150-500Ω (w zależności od układu i napięcia zasilania) co znacząco wydłuży czas pracy bateryjnej. Rezystor ograniczający prąd jest często pomijany przez dalekowschodnich producentów różnych świecidełek, a przeróbka jest bardzo prosta. W zabawkach wyposażonych w silniki warto rozważyć zastosowanie akumulatorów aby ograniczyć ilość jednorazowych ogniw i baterii.
Czy stosujecie rozwiązania wydłużające bezawaryjną pracę urządzeń elektronicznych?
Czy zauważyliście jakie urządzenia psują się często po przekroczeniu terminu gwarancji oraz co jest powodem usterki?
Urządzenia pracujące na stand-by
Dla urządzeń bez mechanicznego wyłącznika zasilania, który całkowicie odcina dopływ energii od lat stosuję przedłużacze z wyłącznikiem, lub nawet wtyczki z wbudowanym wyłącznikiem. Telewizory, dekodery, monitory, pralki, zmywarki, mikrofalówki nie muszą pracować na stand-by. Częstą awarią jest uszkodzenie zasilacza poprzez wyeksploatowanie lub przepięcie w sieci. Wadą odłączania zasilania jest nieprawidłowy czas na wbudowanym zegarku lub dłuższy czas startu dekodera... Oczywiście są urządzenia, które warto aby posiadały ciągłe zasilanie np. radiobudziki lub pralka/zmywarka gdzie ustawiliśmy rozpoczęcie cyklu za 5 godzin gdy będzie tańsza taryfa. Mniej przepracowanych jałowo godzin pod napięciem potrafi wydłużyć żywotność urządzeń. Minimalnie zmniejszymy też przez takie działanie zużycie energii. Oczywiście nie ma to wpływu na zużycie mechaniczne, lub uszkodzenie elektroniczne np. triaków i przekaźników wykonawczych załączających odbiorniki dużej mocy np. grzałki. Dla AGD podłączonego do sieci wodociągowej, przy braku eksploatacji warto odcinać zaworem dopływ wody, ograniczymy ryzyko zalania.
Sterowniki dopuszkowe zasilane w sposób ciągły
Wygodnym rozwiązaniem są dopuszkowe lub w wersji na szynę radiowe przekaźniki sterowane pilotem. Urządzenia takie często zamknięte są w puszce podczas modernizacji instalacji. Zauważyłem dwa rodzaje zasilaczy radiowych przekaźników, są to zasilacze beztransformatorowe lub zasilacze impulsowe. W pierwszych kondensator foliowy traci pojemność lub uszkadza się dioda Zenera. Natomiast zasilacze impulsowe z czasem uszkadzają się ze względu na starzenie się kondensatorów elektrolitycznych lub częściej uszkadza się układ przetwornicy. Elementem wykonawczym urządzeń jest przekaźnik i reszta obwodu jest odizolowana galwanicznie, dlatego podaję zewnętrzne zasilanie DC. Zwykle radiowe przekaźniki wymagają zasilania 12V lub niektóre nowsze 5V. Zdarzyło mi się wykorzystać "12V" DC z pobliskiego zasilacza buforowego do zasilenia takich urządzeń po przerobieniu układu zasilającego i zmianie oznaczeń na obudowie. Wykorzystanie zasilacza transformatorowego do zasilenia grupy takich urządzeń znacząco wydłuża ich czas bezawaryjnej pracy.
Oświetlenie LED
W czasach oświetlenia żarowego soft starty wydłużały żywotność żarówek eliminując udar prądowy na zimnym włóknie. Oświetlenie LED często zoptymalizowane jest cenowo i wymuszana jest praca diod z dużym prądem i słabym chłodzeniem. W przypadku LED w formie "żarówek" modyfikacje są trudne. Natomiast dla gotowych plafonów i oświetlaczy z zewnętrznym lub wbudowanym zasilaczem stałoprądowym, bardziej zaawansowani elektronicy potrafią obniżyć wartość wymuszanego prądu. Jasność źródła maleje, jednak czas bezawaryjnej pracy rośnie znacząco.
Wypalające się styki przekaźników
Znana jest sztuczka doświadczonych elektroników polegająca na szeregowym połączeniu sekcji styków przekaźnika często przełączającego duże prądy. Taki sposób znacząco zwiększał czas bezawaryjnej pracy przekaźnika. Obecnie można zastanowić się nad modułem przekaźnika SSR. Półprzewodnikowy "przekaźnik" nie posiada mechanicznych styków, jednak należy liczyć się z mocą strat na triakach/tyrystorach oraz mniejszą odpornością na udary prądowe i napięciowe. Można pomyśleć też o tzw. "wiecznym przekaźniku" gdzie operacje łączeniowe wykonuje element półprzewodnikowy, następnie równolegle do półprzewodnika łączone są styki przekaźnika EMR.
Zabawki, które szybko rozładowują baterie lub psują się
W wielu zabawkach ze świecącymi elementami LEDy pracują z dużym prądem, który stopniowo uszkadza diody i szybko rozładowuje baterię. Wystarczy dobrać szeregowy rezystor 150-500Ω (w zależności od układu i napięcia zasilania) co znacząco wydłuży czas pracy bateryjnej. Rezystor ograniczający prąd jest często pomijany przez dalekowschodnich producentów różnych świecidełek, a przeróbka jest bardzo prosta. W zabawkach wyposażonych w silniki warto rozważyć zastosowanie akumulatorów aby ograniczyć ilość jednorazowych ogniw i baterii.
Czy stosujecie rozwiązania wydłużające bezawaryjną pracę urządzeń elektronicznych?
Czy zauważyliście jakie urządzenia psują się często po przekroczeniu terminu gwarancji oraz co jest powodem usterki?
Fajne? Ranking DIY